Сура 59 «ДугӀаибти» — Аль-Хашр (Сбор)

Все суры
1

سَبَّحَ لِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ ۖ وَهُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ

Зубрачибтира ванзала къакъличибтира лебилра Аллагьлис дезна биркьули саби, сенахӀенну Ил—чевяхӀси, гӀякьлучевси сай!

Славит Аллаха то, что на небесах, и то, что на земле. Он - Могущественный, Мудрый.

2

هُوَ الَّذِي أَخْرَجَ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ مِنْ دِيَارِهِمْ لِأَوَّلِ الْحَشْرِ ۚ مَا ظَنَنْتُمْ أَنْ يَخْرُجُوا ۖ وَظَنُّوا أَنَّهُمْ مَانِعَتُهُمْ حُصُونُهُمْ مِنَ اللَّهِ فَأَتَاهُمُ اللَّهُ مِنْ حَيْثُ لَمْ يَحْتَسِبُوا ۖ وَقَذَفَ فِي قُلُوبِهِمُ الرُّعْبَ ۚ يُخْرِبُونَ بُيُوتَهُمْ بِأَيْدِيهِمْ وَأَيْدِي الْمُؤْمِنِينَ فَاعْتَبِرُوا يَا أُولِي الْأَبْصَارِ

Чус Таврат гибти адамтазибадти капуртачи Илини чебуркъахъуб, гьалаб-гьалаб дугӀиухӀели, ери-юртани дархьдатахъес. Илди чула ери-юртаназибад аркьян или хӀушаб гьанра биркули ахӀенри, илдалара пикри сабри чула къалурбани саби Аллагьлизибад уцахъура или. Аллагь биалли илдачи вакӀиб чус хабарра агарси шайчивад ва илдала уркӀби урехили дицӀиб. Илдани чула ери-юрт харабдариб чула някъбачил ва Аллагьличи бирхутала някъбачил. Се-биалра пикрибирес ахъри лебтани — ил хӀушаб мисалли биахъая!

Он - Тот, Кто изгнал неверующих людей Писания из их жилищ при первом сборе. Вы не думали, что они уйдут. Они же думали, что их крепости защитят их от Аллаха. Но Аллах настиг их оттуда, откуда они не предполагали, и бросил в их сердца страх. Они разрушают свои дома собственными руками и руками верующих. Прислушайтесь же к назиданию, о обладающие зрением!

3

وَلَوْلَا أَنْ كَتَبَ اللَّهُ عَلَيْهِمُ الْجَلَاءَ لَعَذَّبَهُمْ فِي الدُّنْيَا ۖ وَلَهُمْ فِي الْآخِرَةِ عَذَابُ النَّارِ

Рахли Аллагьли илди дугӀхӀеибти биалри, илдас Илини иш дунъяличирти гӀямрулизиб танбихӀ бири, ахиратлизиб биалли — илдачи жагьаннабла цӀа хӀерли саби.

Если бы Аллах не предписал им исход, то Он непременно наказал бы их в этом мире. А в Последней жизни им уготованы мучения в Огне.

4

ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمْ شَاقُّوا اللَّهَ وَرَسُولَهُ ۖ وَمَنْ يُشَاقِّ اللَّهَ فَإِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ

Илдас илгъуна бируси саби Аллагьлизибадра Илала вакиллизибадра гӀелумбизни багьандан, Аллагьличивад чи гӀелумилзалра — илис Аллагьли танбихӀ чӀумаси биру!

Это - за то, что они воспротивились Аллаху и Его Посланнику. Если же кто-либо противится Аллаху, то ведь Аллах суров в наказании.

5

مَا قَطَعْتُمْ مِنْ لِينَةٍ أَوْ تَرَكْتُمُوهَا قَائِمَةً عَلَىٰ أُصُولِهَا فَبِإِذْنِ اللَّهِ وَلِيُخْزِيَ الْفَاسِقِينَ

ХӀушани чумиздагла цацадехӀти галгуби кадяхъирая, цархӀилти биалли — тӀашли датуррая — ил Аллагьла пурбайчилцун бируси анцӀбукь саби ва ил бирусира саби капурти цӀахбарес багьандан.

Срубили ли вы пальмы или оставили их стоять на их стволах - на то было соизволение Аллаха, дабы опозорить нечестивцев.

6

وَمَا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَىٰ رَسُولِهِ مِنْهُمْ فَمَا أَوْجَفْتُمْ عَلَيْهِ مِنْ خَيْلٍ وَلَا رِكَابٍ وَلَٰكِنَّ اللَّهَ يُسَلِّطُ رُسُلَهُ عَلَىٰ مَنْ يَشَاءُ ۚ وَاللَّهُ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ

Илдала мас-хазнализирад Аллагьли Сунела вакиллис гибти чумал урчира чумал валрира хӀушани ахӀенрину иличи кибти, Аллагьли сарри: Сунес дигутигъунти Илини Сунела вакилла арилизи лугули сай. Аллагь — гьар се-секӀайчив цӀакьси сай!

К добыче, которую Аллах вернул Своему Посланнику, вы не скакали рысью ни на конях, ни на верблюдах, но Аллах дарует Своим посланникам власть, над кем пожелает. Аллах способен на всякую вещь.

7

مَا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَىٰ رَسُولِهِ مِنْ أَهْلِ الْقُرَىٰ فَلِلَّهِ وَلِلرَّسُولِ وَلِذِي الْقُرْبَىٰ وَالْيَتَامَىٰ وَالْمَسَاكِينِ وَابْنِ السَّبِيلِ كَيْ لَا يَكُونَ دُولَةً بَيْنَ الْأَغْنِيَاءِ مِنْكُمْ ۚ وَمَا آتَاكُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَمَا نَهَاكُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا ۚ وَاتَّقُوا اللَّهَ ۖ إِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ

Ишди шимала халкьанала мас-хазнализибад Аллагьли Сунела вакиллис гибси гьанимат — ил Аллагьлара, идбаглара, идбагла гъамталара, цӀуръабалара, мискин-пякьирталара, гъункьябалара саби.. Илизибад пай бируси ахӀен хӀушазибадли давлачебтас. Ил багьандан идбагли хӀушаб се лугалра — ил сайсеная; илини хӀушаб се къадагъабаралра — иличи кьабулли диреная. Аллагьлизирад урухкӀеная, сенахӀенну Аллагьла танбихӀ — чӀумаси саби!

Добыча, которую Аллах вернул Своему Посланнику от жителей селений, принадлежит Аллаху, Посланнику, родственникам Пророка, сиротам, бедным и путникам, дабы не досталась она богатым среди вас. Берите же то, что дал вам Посланник, и сторонитесь того, что он запретил вам. Бойтесь Аллаха, ведь Аллах суров в наказании.

8

لِلْفُقَرَاءِ الْمُهَاجِرِينَ الَّذِينَ أُخْرِجُوا مِنْ دِيَارِهِمْ وَأَمْوَالِهِمْ يَبْتَغُونَ فَضْلًا مِنَ اللَّهِ وَرِضْوَانًا وَيَنْصُرُونَ اللَّهَ وَرَسُولَهُ ۚ أُولَٰئِكَ هُمُ الصَّادِقُونَ

Гьанимат мискинти мугьажиртала — Аллагьла уркӀецӀиличи хьулбикӀули ва Илис гӀяхӀулабиэс дигули, Аллагьлисра Илала вакиллисра кумекбирули, чула ери-юртлизибад ва мас-мулклизибад мягӀрумбиубтала саби; илди садакьаличи лайикьли саби.

А также бедным мухаджирам, которые были изгнаны из своих жилищ и лишены своего имущества. Они стремятся к милости Аллаха и довольству и помогают Аллаху и Его Посланнику. Они являются правдивыми.

9

وَالَّذِينَ تَبَوَّءُوا الدَّارَ وَالْإِيمَانَ مِنْ قَبْلِهِمْ يُحِبُّونَ مَنْ هَاجَرَ إِلَيْهِمْ وَلَا يَجِدُونَ فِي صُدُورِهِمْ حَاجَةً مِمَّا أُوتُوا وَيُؤْثِرُونَ عَلَىٰ أَنْفُسِهِمْ وَلَوْ كَانَ بِهِمْ خَصَاصَةٌ ۚ وَمَنْ يُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ فَأُولَٰئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ

Чула ери-юртаназиб хӀербирути, цархӀилтаничиб гьалаб бусурман дин кьабулбарибти, чучи гечбиубти дигахъути, илдас чули бедибсиличи чула уркӀби пашманхӀедирути, хӀятта сабира мискинни биалра, илдас кумекбирути, кьиркьирдеш чучирад гьарахъдарибти — илди талихӀебтили бирар!

А те, которые жили в доме (Медине) и обрели веру до них, любят переселившихся к ним и не ощущают никакой нужды к тому, что даровано им. Они отдают им предпочтение перед собой, даже если они сами нуждаются. А уберегшиеся от собственной алчности являются преуспевшими.

10

وَالَّذِينَ جَاءُوا مِنْ بَعْدِهِمْ يَقُولُونَ رَبَّنَا اغْفِرْ لَنَا وَلِإِخْوَانِنَا الَّذِينَ سَبَقُونَا بِالْإِيمَانِ وَلَا تَجْعَلْ فِي قُلُوبِنَا غِلًّا لِلَّذِينَ آمَنُوا رَبَّنَا إِنَّكَ رَءُوفٌ رَحِيمٌ

Илдас гӀергъи бакӀибти бикӀули саби: «Нушала ВегӀбекӀ! Нушачивадра дин кьабулбарес нушаб гьалабухъунти Нушала узбачивадра чеверхи! Аллагьличи бирхутачи нушала уркӀбазир гьими-кьяс адмалкӀахъад. Нушала ВегӀбекӀ! ХӀукӀун — малхӀямси, уркӀецӀичевси сайри!»

А те, которые пришли после них, говорят: "Господь наш! Прости нас и наших братьев, которые уверовали раньше нас! Не насаждай в наших сердцах ненависти и зависти к тем, кто уверовал. Господь наш! Воистину, Ты - Сострадательный, Милосердный".

11

أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ نَافَقُوا يَقُولُونَ لِإِخْوَانِهِمُ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ لَئِنْ أُخْرِجْتُمْ لَنَخْرُجَنَّ مَعَكُمْ وَلَا نُطِيعُ فِيكُمْ أَحَدًا أَبَدًا وَإِنْ قُوتِلْتُمْ لَنَنْصُرَنَّكُمْ وَاللَّهُ يَشْهَدُ إِنَّهُمْ لَكَاذِبُونَ

Марлира, кӀибяхӀянтачи хӀуни пикри бяхӀчихӀеирив? Илди чус Кьуръан гибти, амма капуртили кавлути чула узбази бикӀутири: «Рахли хӀуша ишад дугӀиадалли, нушара хӀушачил дарх ляркьехӀе ва, чичилра лехӀхӀейхъули, хӀуша гӀердурцурая. Эгер хӀушачи къаршили бургъалли — нушани хӀушаб сеннира кумекбирехӀе». Илди къянбарти биънилис Аллагь бикьри сай!

Разве ты не видишь, что лицемеры говорят своим неверующим братьям из числа людей Писания: "Если вас изгонят, то мы уйдем вместе с вами и никогда никому не подчинимся против вас. А если с вами сразятся, то мы обязательно поможем вам". Аллах свидетельствует о том, что они являются лжецами.

12

لَئِنْ أُخْرِجُوا لَا يَخْرُجُونَ مَعَهُمْ وَلَئِنْ قُوتِلُوا لَا يَنْصُرُونَهُمْ وَلَئِنْ نَصَرُوهُمْ لَيُوَلُّنَّ الْأَدْبَارَ ثُمَّ لَا يُنْصَرُونَ

Рахли илди ишад дугӀаалра, илди илдачил барх архӀякьян; эгер илдачи къаршили бургъалра, илдани илдас кумек хӀебиру; нагагьладан кумек баралра, — чӀянкӀли илдачи къакъбарили бебшилицун ва илдас сегъуналра кумекра хӀебирар.

Если они будут изгнаны, то те не уйдут вместе с ними. Если с ними сразятся, то они не помогут им. А если даже они помогут им, то повернут вспять, после чего уже никто не поможет им.

13

لَأَنْتُمْ أَشَدُّ رَهْبَةً فِي صُدُورِهِمْ مِنَ اللَّهِ ۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمْ قَوْمٌ لَا يَفْقَهُونَ

Илдала уркӀбикӀун Аллагьлизирадличир хӀушазирад имцӀали урухкӀули сари, сенахӀенну илди селра хӀебалути адамти саби.

Воистину, они страшатся вас в сердцах сильнее, чем Аллаха, поскольку они являются людьми непонимающими.

14

لَا يُقَاتِلُونَكُمْ جَمِيعًا إِلَّا فِي قُرًى مُحَصَّنَةٍ أَوْ مِنْ وَرَاءِ جُدُرٍ ۚ بَأْسُهُمْ بَيْنَهُمْ شَدِيدٌ ۚ تَحْسَبُهُمْ جَمِيعًا وَقُلُوبُهُمْ شَتَّىٰ ۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمْ قَوْمٌ لَا يَعْقِلُونَ

Илди, барх дурабухъи, хӀушачи къаршили бургъхӀебургъарну, дергъличи хӀярдурдарибти шимазибад яра луцрала гӀелабад бургъар. Илди саби-ургабра эски душманти саби: хӀед гьанбиркули саби илди уржили барх саби или, амма илдала уркӀби — декӀарли сари, сенахӀенну илди пикриагарти адамти саби.

Они не станут сражаться с вами вместе, разве что в укрепленных селениях или из-за стен. Меж собой у них жестокая вражда. Ты полагаешь, что они едины, но сердца их разобщены. Это - потому, что они являются людьми неразумеющими.

15

كَمَثَلِ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ قَرِيبًا ۖ ذَاقُوا وَبَالَ أَمْرِهِمْ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ

Чус гьалабти адамтаниван илданира чула баркьудлумала вайдешла мягӀна багьурли саби: илдачи кахси танбихӀ хӀерли саби!

Они подобны своим недавним предшественникам, которые вкусили пагубность своих деяний и которым уготованы мучительные страдания.

16

كَمَثَلِ الشَّيْطَانِ إِذْ قَالَ لِلْإِنْسَانِ اكْفُرْ فَلَمَّا كَفَرَ قَالَ إِنِّي بَرِيءٌ مِنْكَ إِنِّي أَخَافُ اللَّهَ رَبَّ الْعَالَمِينَ

Илди шайтӀайчи мешути саби: хӀера, илини адамлизи иб: «Капурли вии!» Амма ил капур ветаурхӀели, шайтӀан бикӀули саби: «Ну хӀезибад къябудулра. Ну Аллагьлизибад, адамтала ВегӀбекӀлизибад урухкӀулра!»

Они подобны сатане, который говорит человеку: "Не веруй!" Когда же тот становится неверующим, он говорит: "Я не причастен к тебе! Я боюсь Аллаха, Господа миров".

17

فَكَانَ عَاقِبَتَهُمَا أَنَّهُمَا فِي النَّارِ خَالِدَيْنِ فِيهَا ۚ وَذَٰلِكَ جَزَاءُ الظَّالِمِينَ

Илди кӀилалра ахир—жагьаннабла цӀа бирар, илди илаб даимлис кадра кавлан. Капуртас бируси танбихӀ — илгъуна бирар!

Концом тех и других станет попадание в Огонь, в котором они пребудут вечно. Таково воздаяние беззаконникам!

18

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَلْتَنْظُرْ نَفْسٌ مَا قَدَّمَتْ لِغَدٍ ۖ وَاتَّقُوا اللَّهَ ۚ إِنَّ اللَّهَ خَبِيرٌ بِمَا تَعْمَلُونَ

Аллагьличи дирхути! Аллагьлизирад урухкӀеная! ЖагӀялла бархӀилис сунени сунес се хӀядурбарилил гьарил инсан пикриухъаб. Аллагьлизирад урухкӀеная, сенахӀенну хӀушани се бирулрал Илини балули сай!

О те, которые уверовали! Бойтесь Аллаха, и пусть душа посмотрит, что она приготовила на завтрашний день. Бойтесь Аллаха, ведь Аллах ведает о том, что вы совершаете.

19

وَلَا تَكُونُوا كَالَّذِينَ نَسُوا اللَّهَ فَأَنْسَاهُمْ أَنْفُسَهُمْ ۚ أُولَٰئِكَ هُمُ الْفَاسِقُونَ

ХӀуша чули Аллагь хъумартуртачи мешумадиркудая, Аллагьли биалли илдачи чебуркъахъуб чузи саби хъумартахъес. Илди — пасадти адамти саби.

Не будьте подобны тем, которые забыли Аллаха и которых Он заставил забыть самих себя. Они являются нечестивцами.

20

لَا يَسْتَوِي أَصْحَابُ النَّارِ وَأَصْحَابُ الْجَنَّةِ ۚ أَصْحَابُ الْجَنَّةِ هُمُ الْفَائِزُونَ

Жагьаннабла агьлура алжанала агьлура цагъунти ахӀен. Алжанала агьлуцун бирар кеп-чеклизиб.

Обитатели Огня не равны обитателям Рая. Обитатели Рая являются преуспевшими.

21

لَوْ أَنْزَلْنَا هَٰذَا الْقُرْآنَ عَلَىٰ جَبَلٍ لَرَأَيْتَهُ خَاشِعًا مُتَصَدِّعًا مِنْ خَشْيَةِ اللَّهِ ۚ وَتِلْكَ الْأَمْثَالُ نَضْرِبُهَا لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَفَكَّرُونَ

Рахли Нушани иш Кьуръан дубурличи хьурабарибти диахӀелри, Аллагьла гьалабси урехилизибад ил севан гӀяшкабирил ва баргудибал хӀуни чебиади. Нушани адамтази дурути пайдалати хабурти илдигъунти сари — белики, илди пикрибухъес!

Если бы Мы ниспослали этот Коран на гору, то ты увидел бы, как она смиренно раскалывается от страха перед Аллахом. Такие притчи Мы приводим людям для того, чтобы они поразмыслили.

22

هُوَ اللَّهُ الَّذِي لَا إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ۖ عَالِمُ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ ۖ هُوَ الرَّحْمَٰنُ الرَّحِيمُ

Аллагьла дуравад гӀур цархӀил аллагь агара! ДигӀянатира дакӀутира далуси — Ил сай. УркӀецӀичевси, ряхӀмучевси — Ил сай!

Он - Аллах, и нет божества, кроме Него, Ведающего сокровенное и явное. Он - Милостивый, Милосердный.

23

هُوَ اللَّهُ الَّذِي لَا إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ الْمَلِكُ الْقُدُّوسُ السَّلَامُ الْمُؤْمِنُ الْمُهَيْمِنُ الْعَزِيزُ الْجَبَّارُ الْمُتَكَبِّرُ ۚ سُبْحَانَ اللَّهِ عَمَّا يُشْرِكُونَ

Аллагьла дуравад гӀур цархӀил аллагь агара! Ил — мусни-зубрала ари сунезибси, дурхъаси, малхӀямси, марси, гӀяхӀдеш бирутас гӀевкалхъуси, чевяхӀси, цӀакьси, гьар секӀал сунес мутӀигӀси сай. Деза биаб Аллагьлис! Илала дурабад илдани аллагьунази халбирутачив ил чевяхӀси сай!

Он - Аллах, и нет божества, кроме Него, Властелина, Святого, Пречистого, Оберегающего, Хранителя, Могущественного, Могучего, Гордого. Пречист Аллах и далек от того, что они приобщают в сотоварищи.

24

هُوَ اللَّهُ الْخَالِقُ الْبَارِئُ الْمُصَوِّرُ ۖ لَهُ الْأَسْمَاءُ الْحُسْنَىٰ ۚ يُسَبِّحُ لَهُ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ ۖ وَهُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ

Ил — Аллагь, гьар секӀал алкӀахъан, гьар секӀайс хъарихъ, гьар секӀал къелгӀердикан сай! БегӀлара жагати уми — Илала сари. Зубрачиртира ванзала къакъличиртира гьар се-секӀай Илис деза бирули сари. Ил — чевяхӀси, гӀякьлучевси сай!

Он - Аллах, Творец, Создатель, Дарующий облик. У Него - самые прекрасные имена. Славит Его то, что на небесах и на земле. Он - Могущественный, Мудрый.