Сура 2 «Кьял» — Аль-Бакара (Корова)
Все суры
ذَٰلِكَ الْكِتَابُ لَا رَيْبَ ۛ فِيهِ ۛ هُدًى لِلْمُتَّقِينَ
Иш Кьуръан, ташмишдеш агарли, Аллагьлизибад урухкIутас,
Это Писание, в котором нет сомнения, является верным руководством для богобоязненных,
الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِالْغَيْبِ وَيُقِيمُونَ الصَّلَاةَ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنْفِقُونَ
дигIянасиличи бирхутас, дехIибала дирутас, Нушани чус бедибсилизибад садакьа бирутас,
которые веруют в сокровенное, совершают намаз и расходуют из того, чем Мы их наделили,
وَالَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِمَا أُنْزِلَ إِلَيْكَ وَمَا أُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ وَبِالْآخِرَةِ هُمْ يُوقِنُونَ
зубрачибад хIед бархьибсиличира, хIед гьалабтас бархьибсиличира, ахиратличира умутли бирхутас кьиблама саби.
которые веруют в ниспосланное тебе и ниспосланное до тебя и убеждены в Последней жизни.
أُولَٰئِكَ عَلَىٰ هُدًى مِنْ رَبِّهِمْ ۖ وَأُولَٰئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ
Илди чула ВегIбекIла гьунчибти саби: илди ирхIилабти саби.
Они следуют верному руководству от их Господа, и они являются преуспевшими.
إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا سَوَاءٌ عَلَيْهِمْ أَأَنْذَرْتَهُمْ أَمْ لَمْ تُنْذِرْهُمْ لَا يُؤْمِنُونَ
Капуртас гIякьлу бурулрил яра хIебурулрил декIардеш агара: илди Аллагьличи бирхули ахIен.
Воистину, неверующим безразлично, предостерег ты их или не предостерег. Они все равно не уверуют.
خَتَمَ اللَّهُ عَلَىٰ قُلُوبِهِمْ وَعَلَىٰ سَمْعِهِمْ ۖ وَعَلَىٰ أَبْصَارِهِمْ غِشَاوَةٌ ۖ وَلَهُمْ عَذَابٌ عَظِيمٌ
Аллагьли илдала уркIибира лихIбира гIянцIдарили сари, илдала хIулбачиб биалли — шяв саби. Илдачи халал гIязаб хIерли саби!
Аллах запечатал их сердца и слух, а на глазах у них - покрывало. Им уготованы великие мучения.
وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَقُولُ آمَنَّا بِاللَّهِ وَبِالْيَوْمِ الْآخِرِ وَمَا هُمْ بِمُؤْمِنِينَ
Илди адамтазибад цацабехIти бикIули саби: «Нуша Аллагьличи ва кьиямала бархIиличи дирхулра». Амма илди бирхули ахIен.
Среди людей есть такие, которые говорят: "Мы уверовали в Аллаха и в Последний день". Однако они суть неверующие.
يُخَادِعُونَ اللَّهَ وَالَّذِينَ آمَنُوا وَمَا يَخْدَعُونَ إِلَّا أَنْفُسَهُمْ وَمَا يَشْعُرُونَ
Илдас дигули саби Аллагьра Иличи бирхутира биргIябиргес, аммаки, чулира хIебалули, чули сабицун биргIябиргули саби.
Они пытаются обмануть Аллаха и верующих, но обманывают только самих себя и не осознают этого.
فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ فَزَادَهُمُ اللَّهُ مَرَضًا ۖ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ بِمَا كَانُوا يَكْذِبُونَ
Илдала уркIбазиб—изала саби. Аллагьли илдала изала цIакьбиру! Къянбани бугьни багьандан илдас чIумаси танбихI бирар.
Их сердца поражены недугом. Да усилит Аллах их недуг! Им уготованы мучительные страдания за то, что они лгали.
وَإِذَا قِيلَ لَهُمْ لَا تُفْسِدُوا فِي الْأَرْضِ قَالُوا إِنَّمَا نَحْنُ مُصْلِحُونَ
Илдази бикIухIели: «Ванзала къакъличир дархьагардешуни тIинтIмайридая! — илдани жаваб лугули саби: «Нуша чIянкIли гIяхIдешцун биранти сарра».
Когда им говорят: "Не распространяйте нечестия на земле!" - они отвечают: "Только мы и устанавливаем порядок".
أَلَا إِنَّهُمْ هُمُ الْمُفْسِدُونَ وَلَٰكِنْ لَا يَشْعُرُونَ
Марлира, илди ахIену, гьатIи, дархьагардешуни тIинтIдиранти? Амма илдани ил секIал балули ахIен.
Воистину, именно они распространяют нечестие, но они не осознают этого.
وَإِذَا قِيلَ لَهُمْ آمِنُوا كَمَا آمَنَ النَّاسُ قَالُوا أَنُؤْمِنُ كَمَا آمَنَ السُّفَهَاءُ ۗ أَلَا إِنَّهُمْ هُمُ السُّفَهَاءُ وَلَٰكِنْ لَا يَعْلَمُونَ
Илдази бикIухIели: «ЦархIилти адамти Аллагьличи бирхуливан, хIушара дирхеная!» — илдани жаваб лугули саби: «Илди мехIурти бирхуливан нушара дирхутирав?» Гьарли-марли, мехIурти илди саби ахIенара? Амма илдани ил секIал балули ахIен!
Когда им говорят: "Уверуйте так, как уверовали люди", - они отвечают: "Неужели мы уверуем так, как уверовали глупцы?" Воистину, именно они являются глупцами, но они не знают этого.
وَإِذَا لَقُوا الَّذِينَ آمَنُوا قَالُوا آمَنَّا وَإِذَا خَلَوْا إِلَىٰ شَيَاطِينِهِمْ قَالُوا إِنَّا مَعَكُمْ إِنَّمَا نَحْنُ مُسْتَهْزِئُونَ
Аллагьличи бирхутачил къаршибиркухIели, илди бикIули саби: «Нушара дирхулра». Аммаки чула шайтIунтачил барх калунхIели, бикIули саби: «Нуша хIушачил сарра, нуша Аллагьличи бирхутачи чердукаркIулра».
Когда они встречают верующих, то говорят: "Мы уверовали". Когда же они остаются наедине со своими дьяволами, они говорят: "Воистину, мы - с вами. Мы лишь издеваемся".
اللَّهُ يَسْتَهْزِئُ بِهِمْ وَيَمُدُّهُمْ فِي طُغْيَانِهِمْ يَعْمَهُونَ
Аллагь чевдукарирхIур илдачи ва илдала чеббалкIундеш гьатIира цIакьбиру. Илди лагусбиубтиван къяйцIкабикIар!
Аллах поиздевается над ними и увеличит их беззаконие, в котором они скитаются вслепую.
أُولَٰئِكَ الَّذِينَ اشْتَرَوُا الضَّلَالَةَ بِالْهُدَىٰ فَمَا رَبِحَتْ تِجَارَتُهُمْ وَمَا كَانُوا مُهْتَدِينَ
Илди — бархьдешла мерлаб балкIси гьуни асибти адамти саби. Хайрила ахIен илдала вачар! Илди бархьси гьунчиб ахIен!
Они - те, которые купили заблуждение за верное руководство. Но сделка не принесла им прибыли, и они не последовали прямым путем.
مَثَلُهُمْ كَمَثَلِ الَّذِي اسْتَوْقَدَ نَارًا فَلَمَّا أَضَاءَتْ مَا حَوْلَهُ ذَهَبَ اللَّهُ بِنُورِهِمْ وَتَرَكَهُمْ فِي ظُلُمَاتٍ لَا يُبْصِرُونَ
Илди цIа бикьуртачи мешули саби: илини алавчарти гьар секIал шаладарибхIели, Аллагьли илдала шала кебису ва илди цIябдешлизиб балта; илхIели илдани селра чехIебиу.
Они подобны тому, кто разжег огонь. Когда же огонь озарил все вокруг него, Аллах лишил их света и оставил их в темноте, где они ничего не видят.
صُمٌّ بُكْمٌ عُمْيٌ فَهُمْ لَا يَرْجِعُونَ
Илди гIянцIли, гъай хIедалули, сукъурли саби. Илди Аллагьличи чархIебулхъан.
Глухие, немые, слепые! Они не вернутся на прямой путь.
أَوْ كَصَيِّبٍ مِنَ السَّمَاءِ فِيهِ ظُلُمَاتٌ وَرَعْدٌ وَبَرْقٌ يَجْعَلُونَ أَصَابِعَهُمْ فِي آذَانِهِمْ مِنَ الصَّوَاعِقِ حَذَرَ الْمَوْتِ ۚ وَاللَّهُ مُحِيطٌ بِالْكَافِرِينَ
Яра илди зубрачибси забла гъагулгъунти саби. Илизир —цIябдеш, къукъу ва лямцI сари. ЛямцIла цIа кадатурли алхишагу или урухкIули, илдани лихIбази тIулби гьадикIули сари. Аммаки Аллагьли бала бунагькарти.
Или же они подобны оказавшимся под ливнем с неба. Он несет мрак, гром и молнию. Они же в смертельном страхе затыкают уши пальцами от грохота молний. Воистину, Аллах объемлет неверующих.
يَكَادُ الْبَرْقُ يَخْطَفُ أَبْصَارَهُمْ ۖ كُلَّمَا أَضَاءَ لَهُمْ مَشَوْا فِيهِ وَإِذَا أَظْلَمَ عَلَيْهِمْ قَامُوا ۚ وَلَوْ شَاءَ اللَّهُ لَذَهَبَ بِسَمْعِهِمْ وَأَبْصَارِهِمْ ۚ إِنَّ اللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ
ЛямцIли илди таманнира-сера сукъурбирули саби: илдас ил, лямцIбухъи, шалабирухIели, илди шалалиуб батбирхьули саби, чула чедиб цIяббиубхIели биалли — илди тIашкабилзули саби. Нагагь Аллагьлис дигули ахъалри, Илини илди гIянцIбири ва сукъурбири: АллагьлакIун се-дигара барес ахъри леб!
Молния готова отнять у них зрение. Когда она вспыхивает, они отправляются в путь, когда же опускается мрак, они останавливаются. Если бы Аллах пожелал, Он лишил бы их слуха и зрения. Воистину, Аллах способен на всякую вещь.
يَا أَيُّهَا النَّاسُ اعْبُدُوا رَبَّكُمُ الَّذِي خَلَقَكُمْ وَالَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ
Адамти! Икрам биреная хIушала ВегIбекIлис, хIушара хIушаб гьалабтира акIахъубсилис — белики, хIушара Аллагьлизирад урухкIиша!
О люди! Поклоняйтесь вашему Господу, Который сотворил вас и тех, кто был до вас, - быть может, вы устрашитесь.
الَّذِي جَعَلَ لَكُمُ الْأَرْضَ فِرَاشًا وَالسَّمَاءَ بِنَاءً وَأَنْزَلَ مِنَ السَّمَاءِ مَاءً فَأَخْرَجَ بِهِ مِنَ الثَّمَرَاتِ رِزْقًا لَكُمْ ۖ فَلَا تَجْعَلُوا لِلَّهِ أَنْدَادًا وَأَنْتُمْ تَعْلَمُونَ
ХIушаб кьалтинван ванза бяхIяхъибсилис, бурухван зубри тIашдатурсилис, зубрачирад шин чертIусилис ва илдачил хIушаб напакьалис нигIматуни дашахъусилис икрам биреная. Аллагьличил цугти чихъали-биалра леб ибси пикри гьаммабиридая, илди агни хIушани балухIели.
Он сделал для вас землю ложем, а небо - кровлей, низвел с неба воду и взрастил ею плоды для вашего пропитания. Посему никого не равняйте с Аллахом сознательно.
وَإِنْ كُنْتُمْ فِي رَيْبٍ مِمَّا نَزَّلْنَا عَلَىٰ عَبْدِنَا فَأْتُوا بِسُورَةٍ مِنْ مِثْلِهِ وَادْعُوا شُهَدَاءَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ
Эгер Нушала лагълис Нушани бархьибсиличила хIуша ташмишдикIули диадалли, ишгъуна гIяшир гьалабихьая, ва, рахли хIуша дархьли диадалли, Аллагьла дурабад, хIушала бикьруми жибарая.
Если же вы сомневаетесь в том, что Мы ниспослали Нашему рабу, то сочините одну подобную суру и призовите своих свидетелей, помимо Аллаха, если вы говорите правду.
فَإِنْ لَمْ تَفْعَلُوا وَلَنْ تَفْعَلُوا فَاتَّقُوا النَّارَ الَّتِي وَقُودُهَا النَّاسُ وَالْحِجَارَةُ ۖ أُعِدَّتْ لِلْكَافِرِينَ
Нагагь хIушани ил хIебарадалли — ил биалли хIушани сезаманалра хIебиридая! — сунес цIабикьалали адамтира къаркъубира бируси жагьаннабла цIализирад урухкIеная: ил капуртас саби хIядурбарибси.
Если же вы этого не сделаете - а ведь вы никогда этого не сделаете, - то побойтесь Огня, растопкой которого являются люди и камни. Он уготован неверующим.
وَبَشِّرِ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ أَنَّ لَهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ ۖ كُلَّمَا رُزِقُوا مِنْهَا مِنْ ثَمَرَةٍ رِزْقًا ۙ قَالُوا هَٰذَا الَّذِي رُزِقْنَا مِنْ قَبْلُ ۖ وَأُتُوا بِهِ مُتَشَابِهًا ۖ وَلَهُمْ فِيهَا أَزْوَاجٌ مُطَهَّرَةٌ ۖ وَهُمْ فِيهَا خَالِدُونَ
Аллагьличи бирхути ва гIяхIдеш бирути разибара, илдас чузир хIуркIби кадухъунти алжанала унхъри дирар ибси гIяхIси хабарличил. Илдани илар сегъунти-биалра цIедеш мурт деркалра, илди бикIули саби: «Ишди нушани гьаларра дукутигъунти сари», — амма илди гьаларлайчи мешутицун сари. Илдас илаб хIярулгIян хьунри бирар ва илди илаб даимлис кавлан.
Обрадуй тех, которые уверовали и совершали праведные деяния, тем, что им уготованы Райские сады, в которых текут реки. Всякий раз, когда им будут подавать плоды для пропитания, они будут говорить: "Это уже было даровано нам прежде". Но им будут давать нечто похожее. У них там будут очищенные супруги, и они пребудут там вечно.
إِنَّ اللَّهَ لَا يَسْتَحْيِي أَنْ يَضْرِبَ مَثَلًا مَا بَعُوضَةً فَمَا فَوْقَهَا ۚ فَأَمَّا الَّذِينَ آمَنُوا فَيَعْلَمُونَ أَنَّهُ الْحَقُّ مِنْ رَبِّهِمْ ۖ وَأَمَّا الَّذِينَ كَفَرُوا فَيَقُولُونَ مَاذَا أَرَادَ اللَّهُ بِهَٰذَا مَثَلًا ۘ يُضِلُّ بِهِ كَثِيرًا وَيَهْدِي بِهِ كَثِيرًا ۚ وَمَا يُضِلُّ بِهِ إِلَّا الْفَاسِقِينَ
Аллагьлис цIахбилзули ахIен хIаръличила яра иличибра биштIасиличила ГIякьлула хабар бурес. Аллагьличи бирхутани балули саби ил — чула ВегIбекIла бархьдеш биъни. Капурти биалли бикIули саби: «Ил хабарличил Аллагьлис се бурес дигули?» Иличибли Илини бахъал чеббулкIахъули сай ва бахъал бархьси гьуникад аркули сай. Илини чIянкIли баркьагартицун иличибли чеббулкIахъули сай.
Воистину, Аллах не смущается приводить притчи о комаре или том, что больше него. Те, которые уверовали, знают, что это - истина от их Господа. Те же, которые не уверовали, говорят: "Чего хотел Аллах, когда приводил эту притчу?" Посредством нее Он многих вводит в заблуждение, а многих наставляет на прямой путь. Однако Он вводит в заблуждение посредством нее только нечестивцев,
الَّذِينَ يَنْقُضُونَ عَهْدَ اللَّهِ مِنْ بَعْدِ مِيثَاقِهِ وَيَقْطَعُونَ مَا أَمَرَ اللَّهُ بِهِ أَنْ يُوصَلَ وَيُفْسِدُونَ فِي الْأَرْضِ ۚ أُولَٰئِكَ هُمُ الْخَاسِرُونَ
Аллагьличил барибси вягIда булъанти, Аллагьли цалабяхъяхъес хъарбарибси декIарбиранти, ванзала къакъличир вайдешуни диранти — илди саби талихIагарти.
которые нарушают завет с Аллахом после того, как они заключили его, разрывают то, что Аллах велел поддерживать, и распространяют нечестие на земле. Именно они окажутся в убытке.
كَيْفَ تَكْفُرُونَ بِاللَّهِ وَكُنْتُمْ أَمْوَاتًا فَأَحْيَاكُمْ ۖ ثُمَّ يُمِيتُكُمْ ثُمَّ يُحْيِيكُمْ ثُمَّ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ
Аллагьличи хIедирхутили кавлес хIуша севан дирутира? ХIуша жаназунили сартири, Илини биалли хIуша мицIирдаррая, гIур Илини хIуша дубкIахъурая ва сагадан мицIирдирурая, гьатIира хIуша Иличи чардулхъадая.
Как вы можете не веровать в Аллаха, тогда как вы были мертвы, и Он оживил вас? Потом Он умертвит вас, потом оживит, а потом вы будете возвращены к Нему.
هُوَ الَّذِي خَلَقَ لَكُمْ مَا فِي الْأَرْضِ جَمِيعًا ثُمَّ اسْتَوَىٰ إِلَى السَّمَاءِ فَسَوَّاهُنَّ سَبْعَ سَمَاوَاتٍ ۚ وَهُوَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ
Ванзала къакъличир лерти гьар се-секIал хIушаб Илини сари акIахъубти, гIур Ил зубри дирес вехIихьиб ва верхIдехI зубри дариб. Ил — гьар секIал далан сай!
Он - Тот, Кто сотворил для вас все, что на земле, а затем обратился к небу и сделал его семью небесами. Ему известно обо всякой вещи.
وَإِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلَائِكَةِ إِنِّي جَاعِلٌ فِي الْأَرْضِ خَلِيفَةً ۖ قَالُوا أَتَجْعَلُ فِيهَا مَنْ يُفْسِدُ فِيهَا وَيَسْفِكُ الدِّمَاءَ وَنَحْنُ نُسَبِّحُ بِحَمْدِكَ وَنُقَدِّسُ لَكَ ۖ قَالَ إِنِّي أَعْلَمُ مَا لَا تَعْلَمُونَ
ХIера, хIела ВегIбекIли малайкунази иб: «Ванзаличи нуни дила вакил калтас». Илдани иб: «Марлира, нушани ХIед дезни дирухIели ва ХIу чевяхIвирухIели, ХIуни ила калтаду илар вайдешуни диран ва адамти кабуршан?» Илини иб: «ХIушани хIебалуси — Нуни балулра!»
Вот твой Господь сказал ангелам: "Я установлю на земле наместника". Они сказали: "Неужели Ты поселишь там того, кто будет распространять нечестие и проливать кровь, тогда как мы прославляем Тебя хвалой и освящаем Тебя?" Он сказал: "Воистину, Я знаю то, чего вы не знаете".
وَعَلَّمَ آدَمَ الْأَسْمَاءَ كُلَّهَا ثُمَّ عَرَضَهُمْ عَلَى الْمَلَائِكَةِ فَقَالَ أَنْبِئُونِي بِأَسْمَاءِ هَٰؤُلَاءِ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ
Илини Адамлизи лерилра уми дагьахъур, гIур илди малайкунази дуриб ва иб: «ХIуша дархьли диадалли, илди умала мягIна Набзи бурая».
Он научил Адама всевозможным именам, а затем показал их ангелам и сказал: "Назовите мне их имена, если вы говорите правду".
قَالُوا سُبْحَانَكَ لَا عِلْمَ لَنَا إِلَّا مَا عَلَّمْتَنَا ۖ إِنَّكَ أَنْتَ الْعَلِيمُ الْحَكِيمُ
Илдани иб: «Деза биаб ХIед! Нушани далулра чIянкIли ХIуни дагьахъуртицун. Гьарли-марли, ХIу—гьар секIал далан, ГIякьлукар сайри!»
Они ответили: "Пречист Ты! Мы знаем только то, чему Ты научил нас. Воистину, Ты - Знающий, Мудрый".
قَالَ يَا آدَمُ أَنْبِئْهُمْ بِأَسْمَائِهِمْ ۖ فَلَمَّا أَنْبَأَهُمْ بِأَسْمَائِهِمْ قَالَ أَلَمْ أَقُلْ لَكُمْ إِنِّي أَعْلَمُ غَيْبَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَأَعْلَمُ مَا تُبْدُونَ وَمَا كُنْتُمْ تَكْتُمُونَ
Аллагьли иб: «Адам, ишдази умала мягIна бура!» Илини илдази умала мягIна бурибхIели, Аллагьли иб: «Нуни хIушази хIебурирав, гьатIи, мусни-зубрала дигIяндешуни далас, хIушани се дакIукабирулрал ва се дигIянбирулрал балас или?»
Он сказал: "О Адам! Поведай им об их именах". Когда Адам поведал им об их именах, Он сказал: "Разве Я не говорил вам, что знаю сокровенное на небесах и земле, и знаю, что вы совершаете открыто и что вы утаиваете?"
وَإِذْ قُلْنَا لِلْمَلَائِكَةِ اسْجُدُوا لِآدَمَ فَسَجَدُوا إِلَّا إِبْلِيسَ أَبَىٰ وَاسْتَكْبَرَ وَكَانَ مِنَ الْكَافِرِينَ
Ва хIера, Нушани малайкунази ира: «Адамлис икрам барая!» Илбисли ахIентани, икрам бариб. Ил икрам барес кьабулхIейкиб, халаверхур ва капуртала лугIилизив увухъун.
Вот Мы сказали ангелам: "Падите ниц перед Адамом". Они пали ниц, и только Иблис отказался, возгордился и стал одним из неверующих.
وَقُلْنَا يَا آدَمُ اسْكُنْ أَنْتَ وَزَوْجُكَ الْجَنَّةَ وَكُلَا مِنْهَا رَغَدًا حَيْثُ شِئْتُمَا وَلَا تَقْرَبَا هَٰذِهِ الشَّجَرَةَ فَتَكُونَا مِنَ الظَّالِمِينَ
Нушани ира: «Адам! ХIура хIела хьунулра алжанализир хIердиреная, хIушаб чинаб дигалра ва се дигалра букеная, амма иш галгаличи гъаммадирудая, бунагькарти детхIеэс».
Мы сказали: "О Адам! Поселись в Раю вместе со своей супругой. Ешьте там вволю, где пожелаете, но не приближайтесь к этому дереву, а не то окажетесь одними из беззаконников".
فَأَزَلَّهُمَا الشَّيْطَانُ عَنْهَا فَأَخْرَجَهُمَا مِمَّا كَانَا فِيهِ ۖ وَقُلْنَا اهْبِطُوا بَعْضُكُمْ لِبَعْضٍ عَدُوٌّ ۖ وَلَكُمْ فِي الْأَرْضِ مُسْتَقَرٌّ وَمَتَاعٌ إِلَىٰ حِينٍ
ГIур шайтIай гьирбарили илдази алжанализиб бунагь барахъиб ва ил бархьбатес илдачи чебуркъуб. Нушани ира: «КIундацIирая ишарадли! ХIуша цалис ца душманти саррая! Ванза — хIуша заманалис хIердируси мерли бирар ва хIушаб яшавлис гIягIнити секIал илар дирар».
Сатана же побудил их споткнуться о него и вывел их оттуда, где они находились. И тогда Мы сказали: "Низвергнитесь и будьте врагами друг другу! Земля будет для вас обителью и предметом пользования до определенного срока".
فَتَلَقَّىٰ آدَمُ مِنْ رَبِّهِ كَلِمَاتٍ فَتَابَ عَلَيْهِ ۚ إِنَّهُ هُوَ التَّوَّابُ الرَّحِيمُ
Адам сунела ВегIбекIла гъайличи лехIизур ва, сунела баркьудиличи пашманиубси ил, ВегIбекIли язихъвариб, сенахIенну Аллагь пашманиубсиличи уркIецIичевси, ряхIмучевси сай!
Адам принял слова от своего Господа, и Он принял его покаяние. Воистину, Он - Принимающий покаяние, Милосердный.
قُلْنَا اهْبِطُوا مِنْهَا جَمِيعًا ۖ فَإِمَّا يَأْتِيَنَّكُمْ مِنِّي هُدًى فَمَنْ تَبِعَ هُدَايَ فَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ
Нушани ира: «Гьанна хIуша сегъунтирал, тяп илдигъунтили дарх ванзаличи уряхIахъирая. Набчибад мурт-биалра хIушаб насихIят лябкьян ва Нуни илизиб хъарбарибси бирутас урехи хIебирар, илди пашманни кахIевлан».
Мы сказали: "Низвергнитесь отсюда все!" Если к вам явится руководство от Меня, то те, которые последуют за Моим руководством, не познают страха и не будут опечалены.
وَالَّذِينَ كَفَرُوا وَكَذَّبُوا بِآيَاتِنَا أُولَٰئِكَ أَصْحَابُ النَّارِ ۖ هُمْ فِيهَا خَالِدُونَ
Аллагьличи хIебирхути, нушала насихIятуни къянбази халдирути биалли — жагьаннабла цIала гIязабтазиб бирар, илди илаб даимлис кавлан.
А те, которые не уверуют и сочтут ложью Наши знамения, будут обитателями Огня. Они пребудут там вечно.
يَا بَنِي إِسْرَائِيلَ اذْكُرُوا نِعْمَتِيَ الَّتِي أَنْعَمْتُ عَلَيْكُمْ وَأَوْفُوا بِعَهْدِي أُوفِ بِعَهْدِكُمْ وَإِيَّايَ فَارْهَبُونِ
ИзрагIилла уршби! Нуни хIушаб дарибти гIяхIдешуни гьандикахъая: Набчил хIушани барибси вягIдалис мартили диреная, илхIели Нура хIушачил барибси вягIдалис марсили вирус. Набзирад, чIянкIли набзирад урухкIеная!
О сыны Исраила (Израиля)! Помните милость, которую Я оказал вам. Будьте верны завету со Мной, и Я буду верен завету с вами. Меня одного страшитесь.
وَآمِنُوا بِمَا أَنْزَلْتُ مُصَدِّقًا لِمَا مَعَكُمْ وَلَا تَكُونُوا أَوَّلَ كَافِرٍ بِهِ ۖ وَلَا تَشْتَرُوا بِآيَاتِي ثَمَنًا قَلِيلًا وَإِيَّايَ فَاتَّقُونِ
ХIушачиб лебси бархьси биънилис бикьрилис гьанна Нуни бархьибсиличи дирхеная. Иличи хIебирхутазирад цаибтили мадирудая. Дила насихIятунала мерлаб се-биалра кьиматагар секIал самайсидая ва Набзирад, чIянкIли Набзирад урухкIеная.
Уверуйте в то, что Я ниспослал в подтверждение того, что есть у вас, и не становитесь первыми, кто отказался уверовать в это. Не продавайте Мои знамения за ничтожную цену и Меня одного бойтесь.
وَلَا تَلْبِسُوا الْحَقَّ بِالْبَاطِلِ وَتَكْتُمُوا الْحَقَّ وَأَنْتُمْ تَعْلَمُونَ
Бархьдешличи къянбала палтар чемалгьадая: бархьдеш, дигIянмабиридая, хIушани ил балухIели!
Не облекайте истину в ложь и не скрывайте истину, тогда как вы знаете ее.
وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ وَارْكَعُوا مَعَ الرَّاكِعِينَ
ДехIибала диреная, закат биреная, икрам бирутачил барх икрам биреная.
Совершайте намаз, выплачивайте закят и кланяйтесь вместе с кланяющимися.
أَتَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَتَنْسَوْنَ أَنْفُسَكُمْ وَأَنْتُمْ تَتْلُونَ الْكِتَابَ ۚ أَفَلَا تَعْقِلُونَ
Марлира, адамтачи уркIецIи бирахъес жидикIули, хIушани хIушачила хъумкартидаяв, баягъи ил замана Тавратра бучIули? Марлира, хIуша духухIедирудаяв?
Неужели вы станете призывать людей к добродетели, предав забвению самих себя, ведь вы же читаете Писание? Неужели вы не образумитесь?
وَاسْتَعِينُوا بِالصَّبْرِ وَالصَّلَاةِ ۚ وَإِنَّهَا لَكَبِيرَةٌ إِلَّا عَلَى الْخَاشِعِينَ
Кумекбарахъес сабурличи ва дазала-дехIибайчи дугьадизирая, илди — гьамадси баркьуди ахIен; илди — гьарли-марли халаси цIакь сари Аллагьлис мутIигIтас,
Обратитесь за помощью к терпению и намазу. Воистину, намаз является тяжким бременем для всех, кроме смиренных,
الَّذِينَ يَظُنُّونَ أَنَّهُمْ مُلَاقُو رَبِّهِمْ وَأَنَّهُمْ إِلَيْهِ رَاجِعُونَ
чула ВегIбекIличил саби къаршибиркниличи ва Иличи саби чарбулхъниличи бирхутас.
которые убеждены в том, что они встретятся со своим Господом и что они возвратятся к Нему.
يَا بَنِي إِسْرَائِيلَ اذْكُرُوا نِعْمَتِيَ الَّتِي أَنْعَمْتُ عَلَيْكُمْ وَأَنِّي فَضَّلْتُكُمْ عَلَى الْعَالَمِينَ
ИзрагIилла уршби! Нуни хIушаб дарибти гIяхIдешуни, цархIилти лебилра халкьаначирад хIуша Нуни черяхIдарни гьанбикахъая.
О сыны Исраила (Израиля)! Помните о милости, которую Я оказал вам, а также о том, что Я возвысил вас над мирами.
وَاتَّقُوا يَوْمًا لَا تَجْزِي نَفْسٌ عَنْ نَفْسٍ شَيْئًا وَلَا يُقْبَلُ مِنْهَا شَفَاعَةٌ وَلَا يُؤْخَذُ مِنْهَا عَدْلٌ وَلَا هُمْ يُنْصَرُونَ
Цалра инсай цархIилла бунагьуни сунечи чехIейсуси, илис кьадин гIевкавхъни Аллагьли кьабулхIебируси, бунагьуни багьандан илизибад багьа сахIейсуси, бунагькар цалра инсайс кумекхIебируси бархIилизирад урухкIеная!
Страшитесь того дня, когда ни один человек не принесет пользы другому и когда не будет принято заступничество, когда нельзя будет откупиться и когда им не будет оказана поддержка.
وَإِذْ نَجَّيْنَاكُمْ مِنْ آلِ فِرْعَوْنَ يَسُومُونَكُمْ سُوءَ الْعَذَابِ يُذَبِّحُونَ أَبْنَاءَكُمْ وَيَسْتَحْيُونَ نِسَاءَكُمْ ۚ وَفِي ذَٰلِكُمْ بَلَاءٌ مِنْ رَبِّكُمْ عَظِيمٌ
Гьанбикахъая: Нушани хIуша ПиргIяванна адамтазирад дерцахъирая. Илдани хIушачи халати гIязабти дихутири, хIушала уршби кабуршутири, чIянкIли хьунул адамтицун мицIирли балтули. Ил — хIушаб хIушала ВегIбекIла шайзибад халаси имтихIян сабри!
Вот Мы спасли вас от рода Фараона. Они подвергали вас ужасным мучениям, убивали ваших сыновей и оставляли в живых ваших женщин. Это было для вас великим испытанием (или великой милостью) от вашего Господа.
وَإِذْ فَرَقْنَا بِكُمُ الْبَحْرَ فَأَنْجَيْنَاكُمْ وَأَغْرَقْنَا آلَ فِرْعَوْنَ وَأَنْتُمْ تَنْظُرُونَ
Ва, хIера, хIуша мякьлар лерли Нушани урхьу кIел бутIаличи бутIира: хIуша нушани дерцахъирая, ПиргIяванна адамти биалли, хIушара хIердикIахъули, кагIяхъира.
Вот Мы разверзли для вас море, спасли вас и потопили род Фараона, тогда как вы наблюдали за этим.
وَإِذْ وَاعَدْنَا مُوسَىٰ أَرْبَعِينَ لَيْلَةً ثُمَّ اتَّخَذْتُمُ الْعِجْلَ مِنْ بَعْدِهِ وَأَنْتُمْ ظَالِمُونَ
Ва, хIера, Нушани Мусачил дарх авцIали дуги деркIира, илизи хъарбаркьуни дурули; хIушани биалли, ил агархIели, мургьила къача баррая ва бунагьуни чекасирая.
Вот Мы определили Мусе (Моисею) сорок дней, а после его ухода вы стали поклоняться тельцу, будучи беззаконниками.
ثُمَّ عَفَوْنَا عَنْكُمْ مِنْ بَعْدِ ذَٰلِكَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ
Илала гIергъи Нуша хIушачирад чердерхурра, хIушани гIяхIсант багьесгу или хьулдикIули.
После этого Мы простили вас, - быть может, вы будете благодарны.
وَإِذْ آتَيْنَا مُوسَى الْكِتَابَ وَالْفُرْقَانَ لَعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ
Ва, хIера, Нушани Мусас Тавратра къянализибад мар декIарбирес пагьра дедира, хIуша бархьси гьунчирад дашудая или хьулдикIули.
Вот Мы даровали Мусе (Моисею) Писание и различение, - быть может, вы последуете прямым путем.
وَإِذْ قَالَ مُوسَىٰ لِقَوْمِهِ يَا قَوْمِ إِنَّكُمْ ظَلَمْتُمْ أَنْفُسَكُمْ بِاتِّخَاذِكُمُ الْعِجْلَ فَتُوبُوا إِلَىٰ بَارِئِكُمْ فَاقْتُلُوا أَنْفُسَكُمْ ذَٰلِكُمْ خَيْرٌ لَكُمْ عِنْدَ بَارِئِكُمْ فَتَابَ عَلَيْكُمْ ۚ إِنَّهُ هُوَ التَّوَّابُ الرَّحِيمُ
Ва, хIера, Мусани сунела халкьлизи иб: «Эй, дила халкь! ХIушаб мургьила къача барили, хIушани хIушаб вайдеш барилрая. Ил багьандан, пашмандиъни балахъули, хIуша акIахъубсиличи дугьадизирая яра хIушани хIуша кадушая. Ил барадалли, хIуша акIахъубсила гьалаб хIушаб къулайли бирар ва пашмандиубти хIушачи Илини уркIецIи биру. ИлкIун чевкархан, уркIецIичез сай».
Вот сказал Муса (Моисей) своему народу: "О мой народ! Вы были несправедливы к себе, когда стали поклоняться тельцу. Покайтесь перед своим Создателем и убейте сами себя (пусть невинные убьют беззаконников). Так будет лучше для вас перед вашим Создателем". Затем Он принял ваши покаяния. Воистину, Он - Принимающий покаяния, Милосердный.
وَإِذْ قُلْتُمْ يَا مُوسَىٰ لَنْ نُؤْمِنَ لَكَ حَتَّىٰ نَرَى اللَّهَ جَهْرَةً فَأَخَذَتْكُمُ الصَّاعِقَةُ وَأَنْتُمْ تَنْظُرُونَ
ХIера, хIушани ирая: «Муса! ДакIу-гьаргли нушани Аллагь чеваайчи нуша хIечи дирххIерехIе». Ил багьандан хIуша лямцIили дяхъирая, хIушаб Ил чеэс дигуси замана.
Вот вы сказали: "О Муса (Моисей)! Мы не поверим тебе, пока не увидим Аллаха открыто". Вас поразила молния (или постигла гибель), тогда как вы наблюдали за этим.
ثُمَّ بَعَثْنَاكُمْ مِنْ بَعْدِ مَوْتِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ
КIинайс, хIуша дебкIили гIергъи, Нушани хIуша мицIирдаррая, хIушани гIяхIсант багьишагу или хьулдикIули.
Затем Мы воскресили вас после смерти, - быть может, вы будете благодарны.
وَظَلَّلْنَا عَلَيْكُمُ الْغَمَامَ وَأَنْزَلْنَا عَلَيْكُمُ الْمَنَّ وَالسَّلْوَىٰ ۖ كُلُوا مِنْ طَيِّبَاتِ مَا رَزَقْنَاكُمْ ۖ وَمَا ظَلَمُونَا وَلَٰكِنْ كَانُوا أَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ
Нушани хIуша гъагулличил кIапIдаррая ва хIушаб маннара кIанрабира дархьира: Нушани хIушаб лугути нигIматуни дукеная! Аммаки илди набчи лехIхIебизур ва иличибли Нушаб ахIенрину илдани децIагахъибси, чули чус сабри танбихI барибси.
Мы осенили вас облаками и ниспослали вам манну и перепелов: "Вкушайте блага, которыми Мы наделили вас". Они не были несправедливы по отношению к Нам - они поступали несправедливо по отношению к себе.
وَإِذْ قُلْنَا ادْخُلُوا هَٰذِهِ الْقَرْيَةَ فَكُلُوا مِنْهَا حَيْثُ شِئْتُمْ رَغَدًا وَادْخُلُوا الْبَابَ سُجَّدًا وَقُولُوا حِطَّةٌ نَغْفِرْ لَكُمْ خَطَايَاكُمْ ۚ وَسَنَزِيدُ الْمُحْسِنِينَ
Ва, хIера, Нушани ира: «АдацIирая иш шагьарлизи ва чинаб дигалра, сецад дигалра беркала букеная. Илала къапулизирад, икрам бирули, адицIеная ва дикIеная: «Берцуди!» Нуша хIушала хатIабачирад чердурхехIе ва гIяхIдеш бирути чебяхIбирехIе.
Вот Мы сказали: "Войдите в этот город и ешьте вволю, где пожелаете. Войдите во врата, поклонившись, и скажите: "Прости нас!" Мы простим ваши прегрешения и приумножим награду творящим добро".
فَبَدَّلَ الَّذِينَ ظَلَمُوا قَوْلًا غَيْرَ الَّذِي قِيلَ لَهُمْ فَأَنْزَلْنَا عَلَى الَّذِينَ ظَلَمُوا رِجْزًا مِنَ السَّمَاءِ بِمَا كَانُوا يَفْسُقُونَ
Амма бархьдеш хIейгантани чузи дурибти гъай цархIилти гъайличил дарсдариб. ИлхIели, Нушани илди бархьдеш хIейгантас зубрачибад танбихI бархьира, илдани цIахти баркьудлуми дирни багьандан.
Беззаконники заменили сказанное им слово другим, и Мы ниспослали на беззаконников наказание с неба за то, что они поступали нечестиво.
وَإِذِ اسْتَسْقَىٰ مُوسَىٰ لِقَوْمِهِ فَقُلْنَا اضْرِبْ بِعَصَاكَ الْحَجَرَ ۖ فَانْفَجَرَتْ مِنْهُ اثْنَتَا عَشْرَةَ عَيْنًا ۖ قَدْ عَلِمَ كُلُّ أُنَاسٍ مَشْرَبَهُمْ ۖ كُلُوا وَاشْرَبُوا مِنْ رِزْقِ اللَّهِ وَلَا تَعْثَوْا فِي الْأَرْضِ مُفْسِدِينَ
Мусани сунела халкь бужахъес шин тиладидарибхIели, Нушани ира: «Шурилизи хIела тIерхьали бяхъя!» Ва илизирад вецIну кIира урунж чухдухъун, лебилра адамтани саби шинни бужес бируси мер багьур. «Аллагьла савгъатуназирад дукеная ва дуженая, ванзала къакъличир бунагьуни тIинтIдирули, вайдешуни мадиридая!».
Вот Муса (Моисей) попросил питья для своего народа, и Мы сказали: "Ударь своим посохом по камню". Из него забили двенадцать ключей, и все люди узнали, где им надлежит пить. Ешьте и пейте из того, чем наделил Аллах, и не творите на земле зла, распространяя нечестие!
وَإِذْ قُلْتُمْ يَا مُوسَىٰ لَنْ نَصْبِرَ عَلَىٰ طَعَامٍ وَاحِدٍ فَادْعُ لَنَا رَبَّكَ يُخْرِجْ لَنَا مِمَّا تُنْبِتُ الْأَرْضُ مِنْ بَقْلِهَا وَقِثَّائِهَا وَفُومِهَا وَعَدَسِهَا وَبَصَلِهَا ۖ قَالَ أَتَسْتَبْدِلُونَ الَّذِي هُوَ أَدْنَىٰ بِالَّذِي هُوَ خَيْرٌ ۚ اهْبِطُوا مِصْرًا فَإِنَّ لَكُمْ مَا سَأَلْتُمْ ۗ وَضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الذِّلَّةُ وَالْمَسْكَنَةُ وَبَاءُوا بِغَضَبٍ مِنَ اللَّهِ ۗ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمْ كَانُوا يَكْفُرُونَ بِآيَاتِ اللَّهِ وَيَقْتُلُونَ النَّبِيِّينَ بِغَيْرِ الْحَقِّ ۗ ذَٰلِكَ بِمَا عَصَوْا وَكَانُوا يَعْتَدُونَ
Ва, хIера, хIушани ирая: «Муса! Нуша ца журала беркайцун дукес хIедирехIе. Нуша багьандан хIела ВегIбекIлизи тиладибара нушаб Илизи гахъес ванзаличир дашути: хиярти, итан жерши, букан жерши, гъулухъара, къабакъуни». Мусани иб: «Марлира, хIушани тиладибирулрав гIяхIси вайсиличил барсбарахъес? Мисрилизи дукьеная ва хIушани тиладибируси илаб бургидая». Илдачи цIахдешра мискиндешра гIердаиб ва илди Аллагьла гьимилиуб уббухъун. Илкьяйда биубсири, сенахIенну илдани Аллагьла хъарбаркьуни кьабулхIедариб ва, сабаб агаркъира, идбагуни итутири! Илкьяйда биубсири, сенахIенну илдани чус гьанбикибси бирусири ва илди такьсирчиби сабри!
Вот вы сказали: "О Муса (Моисей)! Мы не сможем вынести однообразную пищу. Помолись за нас своему Господу, чтобы Он взрастил для нас из того, что произрастает на земле, овощи, огурцы, чеснок, чечевицу и лук". Он сказал: "Неужели вы просите заменить лучшее тем, что хуже? Спуститесь в любой город, и там вы получите все, о чем попросили". Их постигли унижение и бедность. Они навлекли на себя гнев Аллаха тем, что отвергали знамения Аллаха и несправедливо убивали пророков. Это произошло потому, что они были ослушниками и преступали границы дозволенного.
إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَالَّذِينَ هَادُوا وَالنَّصَارَىٰ وَالصَّابِئِينَ مَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَعَمِلَ صَالِحًا فَلَهُمْ أَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ
Бархьси саби: бусурмантас, жугьутIунас, ГIиса идбагла дин бузахъантас, сабеянтас, Аллагьличи, кьиямала бархIиличи бирхутас ва гIяхIдеш бирутас — илдас савгъат илдала ВегIбекIлизиб саби. Илдас урехи хIебирар, илди пашманни кахIевлан.
Воистину, верующим, а также иудеям, христианам и сабиям, которые уверовали в Аллаха и в Последний день и совершали праведные деяния, уготована награда у их Господа. Они не познают страха и не будут опечалены.
وَإِذْ أَخَذْنَا مِيثَاقَكُمْ وَرَفَعْنَا فَوْقَكُمُ الطُّورَ خُذُوا مَا آتَيْنَاكُمْ بِقُوَّةٍ وَاذْكُرُوا مَا فِيهِ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ
Нушани хIушачил вягIда барира ва хIушала чебкад дубура тIашбатурра: «Нушани хIушаб гибси чIумали бихIеная ва илаб лебси гьанбиркахъеная — белики, хIуша Аллагьлизирад урухкIишая!»
Вот Мы взяли с вас обещание и воздвигли над вами гору: "Крепко придерживайтесь того, что Мы даровали вам, и поминайте то, что содержится там, - быть может, вы устрашитесь".
ثُمَّ تَوَلَّيْتُمْ مِنْ بَعْدِ ذَٰلِكَ ۖ فَلَوْلَا فَضْلُ اللَّهِ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَتُهُ لَكُنْتُمْ مِنَ الْخَاسِرِينَ
Илала гIергъира хIуша гIелумдизуррая. Эгер хIушачи Аллагьла ряхIму ва уркIецIи агарти диалри, хIуша талихIагартили дирадая.
После этого вы отвернулись, и если бы не милость и милосердие Аллаха к вам, вы непременно оказались бы в числе потерпевших убыток.
وَلَقَدْ عَلِمْتُمُ الَّذِينَ اعْتَدَوْا مِنْكُمْ فِي السَّبْتِ فَقُلْنَا لَهُمْ كُونُوا قِرَدَةً خَاسِئِينَ
ХIушазибад сут бархIи буунти хIушани баладая ва Нушани илдази ира: «Гьимидухъла маймунтили диирая!».
Вы знали тех из вас, которые нарушили субботу. Мы сказали им: "Будьте обезьянами презренными!"
فَجَعَلْنَاهَا نَكَالًا لِمَا بَيْنَ يَدَيْهَا وَمَا خَلْفَهَا وَمَوْعِظَةً لِلْمُتَّقِينَ
Илизиб Нушани илди халкьанас ва гIебалкIутас сахъдеш бирахъес мисал ва Аллагь уркIилавтас гIибрат чедаахъира.
Мы сделали это примерным наказанием для них самих и для будущих поколений, а также назиданием для богобоязненных.
وَإِذْ قَالَ مُوسَىٰ لِقَوْمِهِ إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُكُمْ أَنْ تَذْبَحُوا بَقَرَةً ۖ قَالُوا أَتَتَّخِذُنَا هُزُوًا ۖ قَالَ أَعُوذُ بِاللَّهِ أَنْ أَكُونَ مِنَ الْجَاهِلِينَ
Ва, хIера, Мусани сунела халкьлизи иб: «Аллагьли хIушачи хъарбирули сай кьял белгьахъес». Илдани иб: «ХIуни нуша дукелцIиличи дирхьули хIедииша?» Илини иб: «МехIурли увхIевхъес багьандан ну Аллагьличи дугьаилзулра!»
Вот Муса (Моисей) сказал своему народу: "Аллах приказывает вам зарезать корову". Они сказали: "Неужели ты насмехаешься над нами?" Он сказал: "Упаси меня Аллах оказаться одним из невежд".
قَالُوا ادْعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّنْ لَنَا مَا هِيَ ۚ قَالَ إِنَّهُ يَقُولُ إِنَّهَا بَقَرَةٌ لَا فَارِضٌ وَلَا بِكْرٌ عَوَانٌ بَيْنَ ذَٰلِكَ ۖ فَافْعَلُوا مَا تُؤْمَرُونَ
Илдани иб: «Ил кьял сегъуна сабил нушази бурахъес хIела ВегIбекI живара». Мусани иб: «Ил викIули сай: «Ил кьял я бухъна ахIен, я укья ахIен, илди кIилалра ургарти гIямрула саби». ХIушачи хъарбарибси барая!»
Они сказали: "Помолись за нас своему Господу, чтобы Он разъяснил нам, какая она". Он сказал: "Он говорит, что она не старая и не телка, средняя по возрасту между ними. Выполните же то, что вам велено!"
قَالُوا ادْعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّنْ لَنَا مَا لَوْنُهَا ۚ قَالَ إِنَّهُ يَقُولُ إِنَّهَا بَقَرَةٌ صَفْرَاءُ فَاقِعٌ لَوْنُهَا تَسُرُّ النَّاظِرِينَ
Илдани иб: «ХIела ВегIбекI нушачи живара: «Ца чебаахъалри Илини нушази ил, се рангла сабил багьахъес». Илини иб: «Ил кьял — кьерхIе саби, рангра бухъуцIликьерхIси, сунечи хIерикIусилис гIяхIбизеси саби, викIули сай Ил».
Они сказали: "Помолись за нас своему Господу, чтобы Он разъяснил нам, какой она масти". Он сказал: "Он говорит, что эта корова светло-желтого цвета. Она радует смотрящих".
قَالُوا ادْعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّنْ لَنَا مَا هِيَ إِنَّ الْبَقَرَ تَشَابَهَ عَلَيْنَا وَإِنَّا إِنْ شَاءَ اللَّهُ لَمُهْتَدُونَ
Илдани иб: «Кьули цаличи ца мешути дирарну, ил сегъуна сабил нушази бурахъес хIела ВегIбекI живара, ва илхIели нуша, эгер Аллагьлис дигалли, бархьси гьунчир дирехIе».
Они сказали: "Помолись за нас своему Господу, чтобы Он разъяснил нам, какова же она, ведь коровы кажутся нам похожими одна на другую. И если Аллах пожелает, то мы последуем прямым путем".
قَالَ إِنَّهُ يَقُولُ إِنَّهَا بَقَرَةٌ لَا ذَلُولٌ تُثِيرُ الْأَرْضَ وَلَا تَسْقِي الْحَرْثَ مُسَلَّمَةٌ لَا شِيَةَ فِيهَا ۚ قَالُوا الْآنَ جِئْتَ بِالْحَقِّ ۚ فَذَبَحُوهَا وَمَا كَادُوا يَفْعَلُونَ
Мусани иб: «Ил викIули сай: «Ил кьял я сага балцули, я хъу шинни иркули бяркъурси ахIен, илизир сегъунтилра дяхъи-хъас, цархIилти рангла дамгъни агара». Илдани иб: «Гьанна хIуни дархьти лишанти чедаахъири». Ва кьял белгьун, хIятта ил хIебарес хIядурли биалра.
Он сказал: "Он говорит, что эта корова не приучена пахать землю или орошать ниву. Она здорова и не имеет отметин". Они сказали: "Теперь ты принес истину". Затем они зарезали ее, хотя были близки к тому, чтобы не сделать этого.
وَإِذْ قَتَلْتُمْ نَفْسًا فَادَّارَأْتُمْ فِيهَا ۖ وَاللَّهُ مُخْرِجٌ مَا كُنْتُمْ تَكْتُمُونَ
Ва, хIера, хIушани ца адам кавширая ва, хIуша-ургар жалдикIули, цали ца гIяйибладирулрая, Аллагьли биалли хIушани се дигIянбирулрал багьур.
Вот вы убили человека и стали препираться по этому поводу. Но Аллах выявляет то, что вы скрываете.
فَقُلْنَا اضْرِبُوهُ بِبَعْضِهَا ۚ كَذَٰلِكَ يُحْيِي اللَّهُ الْمَوْتَىٰ وَيُرِيكُمْ آيَاتِهِ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ
Нушани ира: «Илис бяхъяя кья чидил-биалра биркIай!» БебкIибти Аллагьли илкьяйда мицIирбирули сай ва сунела гIяламатуни хIушази чедиахъули сай: белики, хIуша духудиишая!
Мы сказали: "Ударьте его (убитого) частью ее (коровы)". Так Аллах воскрешает мертвых и показывает вам Свои знамения, - быть может, вы уразумеете.
ثُمَّ قَسَتْ قُلُوبُكُمْ مِنْ بَعْدِ ذَٰلِكَ فَهِيَ كَالْحِجَارَةِ أَوْ أَشَدُّ قَسْوَةً ۚ وَإِنَّ مِنَ الْحِجَارَةِ لَمَا يَتَفَجَّرُ مِنْهُ الْأَنْهَارُ ۚ وَإِنَّ مِنْهَا لَمَا يَشَّقَّقُ فَيَخْرُجُ مِنْهُ الْمَاءُ ۚ وَإِنَّ مِنْهَا لَمَا يَهْبِطُ مِنْ خَشْيَةِ اللَّهِ ۗ وَمَا اللَّهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ
Илала гIергъи хIушала уркIби кьяркьдиуб: тяп шуриван кадизур яра гьатIира имцIали чIумадиуб. ГIе! Шурмала ургарра лер чузирад урунжуни авдути, илдала ургар лер даргсавдути ва илад шин чухдикIути, илдала ургар лер Аллагьла гьалабси урехилизирад гьятIидурути. ХIушани дирути Аллагьли пикри бяхIчихIеили далтули ахIен.
После этого ваши сердца ожесточились и стали, как камни, или даже еще жестче. Воистину, среди камней есть такие, из которых бьют родники. Среди них есть такие, которые раскалываются и изливают воду. Среди них есть такие, которые падают от страха перед Аллахом. Аллах не находится в неведении о том, что вы совершаете.
أَفَتَطْمَعُونَ أَنْ يُؤْمِنُوا لَكُمْ وَقَدْ كَانَ فَرِيقٌ مِنْهُمْ يَسْمَعُونَ كَلَامَ اللَّهِ ثُمَّ يُحَرِّفُونَهُ مِنْ بَعْدِ مَا عَقَلُوهُ وَهُمْ يَعْلَمُونَ
Марлира, хIуша хьулдикIулрав илди хIушани дурутачи бирхарар или? Илдазибад цацабехIтаникIун гьанналаубал Аллагьла гъай аргъиб ва, илдала мягIна багьурли гIергъи, илди гьарацIдариб. Илдани ил балули саби.
Неужели вы надеетесь, что они поверят вам, если некоторые из них слышали Слово Аллаха и сознательно исказили его после того, как поняли его смысл?
وَإِذَا لَقُوا الَّذِينَ آمَنُوا قَالُوا آمَنَّا وَإِذَا خَلَا بَعْضُهُمْ إِلَىٰ بَعْضٍ قَالُوا أَتُحَدِّثُونَهُمْ بِمَا فَتَحَ اللَّهُ عَلَيْكُمْ لِيُحَاجُّوكُمْ بِهِ عِنْدَ رَبِّكُمْ ۚ أَفَلَا تَعْقِلُونَ
Аллагьличи бирхутачил къаршибиркухIели, илди бикIули саби: «Нушара дирхулра!» Амма цабехIличил цабехI сабицун калунхIели, бикIули саби: «ХIушаб Аллагьли гьаргбарибсиличила хIушани илдазира хIебуридаяв, хIушала ВегIбекIла гьалаб иличила илди хIушачил жалбикIесли?» Марлира, хIушани ил хIебалулрав?
Когда они встречали верующих, они говорили: "Мы уверовали". Когда же они оставались наедине друг с другом, то говорили: "Неужели вы расскажете им о том, что открыл вам Аллах, чтобы они могли препираться с вами посредством этого перед вашим Господом? Неужели вы не уразумеете этого?"
أَوَلَا يَعْلَمُونَ أَنَّ اللَّهَ يَعْلَمُ مَا يُسِرُّونَ وَمَا يُعْلِنُونَ
Марлира, илдани хIебалулив чули дигIянадирути ва чули дакIудирути Аллагьли далули виъни?
Неужели они не знают, что Аллаху ведомо все, что они скрывают и обнародуют?
وَمِنْهُمْ أُمِّيُّونَ لَا يَعْلَمُونَ الْكِتَابَ إِلَّا أَمَانِيَّ وَإِنْ هُمْ إِلَّا يَظُنُّونَ
Илдала ургаб леб гIелакабухъунти, чулира Таврат хIебалути, чIянкIли хьуланазицун абархибти: илдала лерти цадехI гьанбикуни сари.
Среди них есть неграмотные люди, которые не знают Писания, а лишь верят пустым мечтам и делают предположения.
فَوَيْلٌ لِلَّذِينَ يَكْتُبُونَ الْكِتَابَ بِأَيْدِيهِمْ ثُمَّ يَقُولُونَ هَٰذَا مِنْ عِنْدِ اللَّهِ لِيَشْتَرُوا بِهِ ثَمَنًا قَلِيلًا ۖ فَوَيْلٌ لَهُمْ مِمَّا كَتَبَتْ أَيْدِيهِمْ وَوَيْلٌ لَهُمْ مِمَّا يَكْسِبُونَ
Сегъуна-биалра, ца камсилра багьа бикахъес багьандан чула някъбачил жузра белкIи, гIур «иш Аллагьличибад саби» или бикIути язихъуни саби. Язихъуни саби чула някъбани делкIунти багьандан, язихъуни саби чули чус бурчуси багьандан!
Горе тем, которые пишут Писание собственными руками, а затем говорят: "Это - от Аллаха", - чтобы купить за это ничтожную цену. Горе им за то, что написали их руки! Горе им за то, что они приобретают!
وَقَالُوا لَنْ تَمَسَّنَا النَّارُ إِلَّا أَيَّامًا مَعْدُودَةً ۚ قُلْ أَتَّخَذْتُمْ عِنْدَ اللَّهِ عَهْدًا فَلَنْ يُخْلِفَ اللَّهُ عَهْدَهُ ۖ أَمْ تَقُولُونَ عَلَى اللَّهِ مَا لَا تَعْلَمُونَ
Илди бикIули саби: «Чумал бархIилисцун хIебиалли, нушачи жагьаннабла цIа къячхIебилкан». Хьарбаа илдази: «ХIушани Аллагьличил вягIда-мага баррав ва Аллагьли Сунела ил вягIда барсхIебирув? Яра хIушани Аллагьличила хIушанира балхIебалуси бурули хIедиишая?».
Они говорят: "Огонь коснется нас лишь на считанные дни". Скажи: "Неужели вы заключили завет с Аллахом? А ведь Аллах никогда не изменит Своему обещанию! Или же вы наговариваете на Аллаха то, чего не знаете?"
بَلَىٰ مَنْ كَسَبَ سَيِّئَةً وَأَحَاطَتْ بِهِ خَطِيئَتُهُ فَأُولَٰئِكَ أَصْحَابُ النَّارِ ۖ هُمْ فِيهَا خَالِدُونَ
ГIе! Вайдешуни дирути ва бунагьунани бицIибти — жагьаннабла цIала атIлу саби, илди илаб даимлис кавлан.
О нет! Те, которые приобрели зло и оказались окружены своим грехом, окажутся обитателями Огня. Они пребудут там вечно.
وَالَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ أُولَٰئِكَ أَصْحَابُ الْجَنَّةِ ۖ هُمْ فِيهَا خَالِدُونَ
Аллагьличи бирхути ва гIяхIдеш бирути биалли алжанала агьлули бирар, илди илаб даимлис кадра кавлан.
А те, которые уверовали и совершали праведные деяния, окажутся обитателями Рая. Они пребудут там вечно.
وَإِذْ أَخَذْنَا مِيثَاقَ بَنِي إِسْرَائِيلَ لَا تَعْبُدُونَ إِلَّا اللَّهَ وَبِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَانًا وَذِي الْقُرْبَىٰ وَالْيَتَامَىٰ وَالْمَسَاكِينِ وَقُولُوا لِلنَّاسِ حُسْنًا وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ ثُمَّ تَوَلَّيْتُمْ إِلَّا قَلِيلًا مِنْكُمْ وَأَنْتُمْ مُعْرِضُونَ
Ва, хIера, Нушани ИзрагIилла уршбачил вягIда барра: «Аллагьлисцун ахIи гIур чисалра икрам хIебирес; бегIтас, узи-уршилис, цIуръабас, мискинтас гIяхIдеш бирес. Адамтази малхIямли гъайдикIес, дехIибала дирес, садакьа бирес». Амма, цакамтала дурарад, хIуша вягIдалис къянадиубрая ва гIелумдизуррая.
Вот Мы заключили с сынами Исраила (Израиля) завет о том, что вы не будете поклоняться никому, кроме Аллаха; будете делать добро родителям, а также родственникам, сиротам и беднякам; будете говорить людям прекрасное, совершать намаз и выплачивать закят. Но впоследствии вы отвернулись с отвращением, за исключением немногих.
وَإِذْ أَخَذْنَا مِيثَاقَكُمْ لَا تَسْفِكُونَ دِمَاءَكُمْ وَلَا تُخْرِجُونَ أَنْفُسَكُمْ مِنْ دِيَارِكُمْ ثُمَّ أَقْرَرْتُمْ وَأَنْتُمْ تَشْهَدُونَ
Ва, хIера, Нушани хIушачи хьарбарра: «ХIушани хIушала хIи кемартIидая, хIушала ери-юртлизирад цадехIли цадехI дугIмайидая». ГIур хIушани ил хъямачил марбаррая.
Вот Я заключил с вами завет о том, что вы не будете проливать вашей крови и изгонять друг друга из ваших жилищ. Потом вы признали это, свидетельствуя об этом.
ثُمَّ أَنْتُمْ هَٰؤُلَاءِ تَقْتُلُونَ أَنْفُسَكُمْ وَتُخْرِجُونَ فَرِيقًا مِنْكُمْ مِنْ دِيَارِهِمْ تَظَاهَرُونَ عَلَيْهِمْ بِالْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَإِنْ يَأْتُوكُمْ أُسَارَىٰ تُفَادُوهُمْ وَهُوَ مُحَرَّمٌ عَلَيْكُمْ إِخْرَاجُهُمْ ۚ أَفَتُؤْمِنُونَ بِبَعْضِ الْكِتَابِ وَتَكْفُرُونَ بِبَعْضٍ ۚ فَمَا جَزَاءُ مَنْ يَفْعَلُ ذَٰلِكَ مِنْكُمْ إِلَّا خِزْيٌ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا ۖ وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ يُرَدُّونَ إِلَىٰ أَشَدِّ الْعَذَابِ ۗ وَمَا اللَّهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ
Амма илала гIергъи хIуша цабехIли цархIилти кадуршантили, цацабехIти чула ери-юртлизибад дугIиантили, зулмукартили ва душмандеш имцIадикIахъес цалис цали кумекбирантили урдухъунрая. Рахли хIушачи ясирти бакIалри, хIушани багьа сасили, илди баткайутири, хIятта ил бирахъес хIушаб къадагъабарибси биалра. Марлира, хIуша Тавратла ца бутIаличи дирхули, илала цархIил бутIаличи хIедирхутирав? ХIушазибад чили илкьяйда бирули виалра, илис иш дунъяличирти гIямрулизиб цIахдеш ахIенси гIур цархIил пай хIебирар, кьиямала бархIилизиб биалли илдас бегIлара чIумаси танбихI барили бирар! ХIушала баркьудлумачи Аллагь хIяжатагарли хIерхIейкIар!
Но впоследствии именно вы стали убивать друг друга и изгонять некоторых из вас из жилищ, помогая одним против других в грехе и несправедливости. А если они приходят к вам пленными, то вы выкупаете их. А ведь вам было запрещено изгонять их. Неужели вы станете веровать в одну часть Писания и отвергать другую часть? Воздаянием тому, кто совершает подобное, будет позор в мирской жизни, а в День воскресения они будут подвергнуты еще более ужасным мучениям. Аллах не находится в неведении о том, что вы совершаете.
أُولَٰئِكَ الَّذِينَ اشْتَرَوُا الْحَيَاةَ الدُّنْيَا بِالْآخِرَةِ ۖ فَلَا يُخَفَّفُ عَنْهُمُ الْعَذَابُ وَلَا هُمْ يُنْصَرُونَ
Иш дунъяличирти гIямрулис ахират бехIсурбирантас ил гIязаб кункхIебирар ва илдас кумекхIебиру.
Они купили мирскую жизнь за Последнюю жизнь. Их мучения не будут облегчены, и им не будет оказана помощь.
وَلَقَدْ آتَيْنَا مُوسَى الْكِتَابَ وَقَفَّيْنَا مِنْ بَعْدِهِ بِالرُّسُلِ ۖ وَآتَيْنَا عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ الْبَيِّنَاتِ وَأَيَّدْنَاهُ بِرُوحِ الْقُدُسِ ۗ أَفَكُلَّمَا جَاءَكُمْ رَسُولٌ بِمَا لَا تَهْوَىٰ أَنْفُسُكُمُ اسْتَكْبَرْتُمْ فَفَرِيقًا كَذَّبْتُمْ وَفَرِيقًا تَقْتُلُونَ
Нушани Муса идбаглис Таврат гира ва илис гIелабад Нушани цархIилти вакилтира бархьира. Мариямла урши ГIисас дурусти хъарбаркьуни гира ва ил дурхъати рухIличил гIевуцира. ХIуша ахIенраяв, гьатIи, хIушала уркIбас хIейгуси хили чидил-виалра идбаг хIушачи вакIибхIели, гьар мурталра иличир чердукардирхIути? ЦабехIти хIушани къянбартази халбирутири, цархIилти—кабуршутири.
Мы даровали Мусе (Моисею) Писание и отправили вслед за ним череду посланников. Мы даровали Исе (Иисусу), сыну Марьям (Марии), ясные знамения и укрепили его Святым Духом (Джибрилем). Неужели каждый раз, когда посланник приносил вам то, что было вам не по душе, вы проявляли высокомерие, нарекали лжецами одних и убивали других?
وَقَالُوا قُلُوبُنَا غُلْفٌ ۚ بَلْ لَعَنَهُمُ اللَّهُ بِكُفْرِهِمْ فَقَلِيلًا مَا يُؤْمِنُونَ
Илди бикIули саби: «Нушала уркIби—кьяпIли сари». Чула барскъадеш багьандан илдачи Аллагьли лягIнат бушиб. Илдала ургаб камли саби Аллагьличи бирхути!
Они сказали: "Сердца наши покрыты завесой (или переполнены знаниями)". О нет, это Аллах проклял их за их неверие. Как же мала их вера!
وَلَمَّا جَاءَهُمْ كِتَابٌ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ مُصَدِّقٌ لِمَا مَعَهُمْ وَكَانُوا مِنْ قَبْلُ يَسْتَفْتِحُونَ عَلَى الَّذِينَ كَفَرُوا فَلَمَّا جَاءَهُمْ مَا عَرَفُوا كَفَرُوا بِهِ ۚ فَلَعْنَةُ اللَّهِ عَلَى الْكَافِرِينَ
Чучил барибси вягIда марбируси Кьуръан Аллагьличибад илдачи бакIибхIели, — гьаланачи илдани тиладибирусири капуртачибад саби чедибикахъес, — чули балуси бакIибхIели биалли, илди иличи бирхарули ахIен. Капуртачи Аллагьла лягIнат бакIаб!
К ним явилось от Аллаха Писание, подтверждающее правдивость того, что было у них. Прежде они молили о победе над неверующими. Когда же к ним явилось то, что они узнали, они отказались уверовать в него. Да пребудет проклятие Аллаха над неверующими!
بِئْسَمَا اشْتَرَوْا بِهِ أَنْفُسَهُمْ أَنْ يَكْفُرُوا بِمَا أَنْزَلَ اللَّهُ بَغْيًا أَنْ يُنَزِّلَ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ عَلَىٰ مَنْ يَشَاءُ مِنْ عِبَادِهِ ۖ فَبَاءُوا بِغَضَبٍ عَلَىٰ غَضَبٍ ۚ وَلِلْكَافِرِينَ عَذَابٌ مُهِينٌ
Илдани чули саби бирцуси багьа хIябилра камси леб! Аллагьли Сунела лугъразивад Сунес дигусилис Сунела уркIецIиличил бурхьусиличи кьясбирни багьандан Аллагьли бархьибсиличи бирххIебирхули, илдани чучи гьимидулхъахъули саби. Гьарли-марли, капуртас цIахси танбихI бирар!
Скверно то, что они купили за свои души, отвергнув ниспосланное Аллахом и завидуя тому, что Аллах ниспосылает Свою милость тому из Своих рабов, кому пожелает. Они навлекли на себя гнев, один поверх другого. Неверующим уготованы унизительные мучения.
وَإِذَا قِيلَ لَهُمْ آمِنُوا بِمَا أَنْزَلَ اللَّهُ قَالُوا نُؤْمِنُ بِمَا أُنْزِلَ عَلَيْنَا وَيَكْفُرُونَ بِمَا وَرَاءَهُ وَهُوَ الْحَقُّ مُصَدِّقًا لِمَا مَعَهُمْ ۗ قُلْ فَلِمَ تَقْتُلُونَ أَنْبِيَاءَ اللَّهِ مِنْ قَبْلُ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ
Илдази бикIухIели «Аллагьли бурхьусиличи дирхеная!» или, илдани жаваб лугули саби: «Нушаб бархьибсиличи нуша дирхулра!» Амма илис гIелабад бурхьусиличи илди бирхарули ахIен, хIятта ил — чучиб лебси марбируси бархьдеш биалра. Бура: «Эгер хIуша Аллагьличи дирхути диадалли, сен гьатIи хIушани гьаб-убла замана Аллагьла идбагуни кабуршутири?».
Когда им говорят: "Уверуйте в то, что ниспослал Аллах", - они отвечают: "Мы веруем в то, что было ниспослано нам". Они отвергают то, что явилось впоследствии, хотя это является истиной, подтверждающей правдивость того, что есть у них. Скажи: "Почему же раньше вы убивали пророков Аллаха, если вы являетесь верующими?"
وَلَقَدْ جَاءَكُمْ مُوسَىٰ بِالْبَيِّنَاتِ ثُمَّ اتَّخَذْتُمُ الْعِجْلَ مِنْ بَعْدِهِ وَأَنْتُمْ ظَالِمُونَ
ХIушачи Муса идбаг гIячихъти хъарбаркьуначил вакIиб, хIушани биалли, ил агархIели, мургьила къача баррая. ХIуша гьеч бархьдеш агарти саррая!
Муса (Моисей) явился к вам с ясными знамениями, но в его отсутствие вы стали поклоняться тельцу, будучи беззаконниками.
وَإِذْ أَخَذْنَا مِيثَاقَكُمْ وَرَفَعْنَا فَوْقَكُمُ الطُّورَ خُذُوا مَا آتَيْنَاكُمْ بِقُوَّةٍ وَاسْمَعُوا ۖ قَالُوا سَمِعْنَا وَعَصَيْنَا وَأُشْرِبُوا فِي قُلُوبِهِمُ الْعِجْلَ بِكُفْرِهِمْ ۚ قُلْ بِئْسَمَا يَأْمُرُكُمْ بِهِ إِيمَانُكُمْ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ
Ва, хIера, Нушани хIушачил вягIда барра ва хIушала чебкал дубура тIашбатурра: «Нушани хIушаб гибси чIумали бихIеная ва илис мутIигIли диреная». Илдани иб: «Нушани аргъира, амма илис мутIигIхIедикIехIе». Илдала уркIби, Аллагьличи хIедирхули, мургьила къачаличи агьурли сари. Бура: «ХIушала динни хIушачи хъарбируси хIябилра убяхIси леб, эгер хIуша динничи дирхути диадалли!».
Вот Мы заключили с вами завет и воздвигли над вами гору: "Крепко придерживайтесь того, что Мы даровали вам, и слушайте". Они сказали: "Слушаем и ослушаемся". Их сердца впитали любовь к тельцу по причине их неверия. Скажи: "Скверно то, что велит вам ваша вера, если вы вообще являетесь верующими".
قُلْ إِنْ كَانَتْ لَكُمُ الدَّارُ الْآخِرَةُ عِنْدَ اللَّهِ خَالِصَةً مِنْ دُونِ النَّاسِ فَتَمَنَّوُا الْمَوْتَ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ
Бура: «Эгер Аллагьличибси алжана чIянкIли хIушабцун ахIи, гIур чисалра хIелугуси биалли, хIебиалли хъярхъ-хъярхъли дебкIес кьасбарая, нагагьладан хIушани дурути дархьти диалли!»
Скажи: "Если Последняя обитель у Аллаха предназначена только для вас, а не для других людей, то пожелайте себе смерти, если вы говорите правду".
وَلَنْ يَتَمَنَّوْهُ أَبَدًا بِمَا قَدَّمَتْ أَيْدِيهِمْ ۗ وَاللَّهُ عَلِيمٌ بِالظَّالِمِينَ
Амма илдани бебкIес сезаманалра кьасхIебиру, сенахIенну илди чула някъбани дарибти бунагьуни багьандан бируси танбихIлизибад урухкIули саби. Аллагьли гIяхIил балули сай илди бунагькарти биъни!
Однако они никогда не пожелают себе этого из-за того, что приготовили их руки. Аллах ведает о беззаконниках.
وَلَتَجِدَنَّهُمْ أَحْرَصَ النَّاسِ عَلَىٰ حَيَاةٍ وَمِنَ الَّذِينَ أَشْرَكُوا ۚ يَوَدُّ أَحَدُهُمْ لَوْ يُعَمَّرُ أَلْفَ سَنَةٍ وَمَا هُوَ بِمُزَحْزِحِهِ مِنَ الْعَذَابِ أَنْ يُعَمَّرَ ۗ وَاللَّهُ بَصِيرٌ بِمَا يَعْمَلُونَ
Ва гьарли-марли хIуни балад лебилра адамтазибад илди гIямруличи бегIлара гIяшикьти биъни, илдазивад гьариллис, тяп бахъал аллагьуначи бирхутала гьариллисван, азир дус калес дигахъи. Амма духъянти гIямрулира ил гIязабтазивад уцхIевцахъу: АллагьликIун чедиули сай илдани дирути!
Ты непременно убедишься, что они жаждут жизни больше всех людей, даже больше многобожников. Каждый из них желал бы прожить тысячу лет. Но даже долгая жизнь ничуть не отдалит их от мучений. Аллах видит то, что они совершают.
قُلْ مَنْ كَانَ عَدُوًّا لِجِبْرِيلَ فَإِنَّهُ نَزَّلَهُ عَلَىٰ قَلْبِكَ بِإِذْنِ اللَّهِ مُصَدِّقًا لِمَا بَيْنَ يَدَيْهِ وَهُدًى وَبُشْرَىٰ لِلْمُؤْمِنِينَ
ЖабрагIил малайклис... душманни ветаурсилизи бура: «Аллагьла пурбанничил илини сабригу хIела уркIиличи ил хьурабарибси, илис гьалаб бархьибси бархьси биънилис бикьри саблин, Аллагьличи бирхутас бархьси гьуни ва разидешла багьахъни саблин.
Скажи: "Кто является врагом Джибрилу (Гавриилу)?" Он низвел его (Коран) на твое сердце с соизволения Аллаха в подтверждение правдивости того, что было прежде, в качестве верного руководства и благой вести для верующих.
مَنْ كَانَ عَدُوًّا لِلَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَرُسُلِهِ وَجِبْرِيلَ وَمِيكَالَ فَإِنَّ اللَّهَ عَدُوٌّ لِلْكَافِرِينَ
Аллагьлисра, Илала малайкунасра, Илала вакилтасра, ЖабрагIиллисра, МикагIиллисра... душмантили бетауртас — илдас, капуртас, Аллагьра душман сай!
Если кто враждует с Аллахом и Его ангелами, посланниками, Джибрилом (Гавриилом) и Микаилом (Михаилом), то ведь Аллах является врагом неверующих.
وَلَقَدْ أَنْزَلْنَا إِلَيْكَ آيَاتٍ بَيِّنَاتٍ ۖ وَمَا يَكْفُرُ بِهَا إِلَّا الْفَاسِقُونَ
Нушани хIед дурхъати аятуни дархьира. Ва чIянкIли хIяжартицун илдачи бирхули ахIен.
Мы ниспосылали тебе ясные знамения, и не веруют в них только нечестивцы.
أَوَكُلَّمَا عَاهَدُوا عَهْدًا نَبَذَهُ فَرِيقٌ مِنْهُمْ ۚ بَلْ أَكْثَرُهُمْ لَا يُؤْمِنُونَ
ГьархIели, илдани сегъуна-биалра вягIда барибхIели, илдазибад цабехIти итмадан илис къянабирули саби. ГIе, илдазибад бахъалгъунти Аллагьличи бирхули ахIен!
Неужели всякий раз, когда они заключают завет, часть из них отбрасывает его? Более того, большинство из них не веруют.
وَلَمَّا جَاءَهُمْ رَسُولٌ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ مُصَدِّقٌ لِمَا مَعَهُمْ نَبَذَ فَرِيقٌ مِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَابَ كِتَابَ اللَّهِ وَرَاءَ ظُهُورِهِمْ كَأَنَّهُمْ لَا يَعْلَمُونَ
Илдачи, чула лебси марбирули, Аллагьличивад вакил вакIибхIели, чус Таврат гибтазибад цацабехIтани, Аллагьла Таврат чула къакъла гIела иргъусири, хIятта ил чули хIебалусиван
Когда к ним пришел Посланник от Аллаха (Мухаммад), подтвердивший правдивость того, что было у них, некоторые из тех, кому было даровано Писание, отбросили Писание Аллаха за спины, словно они не знают истины.
وَاتَّبَعُوا مَا تَتْلُو الشَّيَاطِينُ عَلَىٰ مُلْكِ سُلَيْمَانَ ۖ وَمَا كَفَرَ سُلَيْمَانُ وَلَٰكِنَّ الشَّيَاطِينَ كَفَرُوا يُعَلِّمُونَ النَّاسَ السِّحْرَ وَمَا أُنْزِلَ عَلَى الْمَلَكَيْنِ بِبَابِلَ هَارُوتَ وَمَارُوتَ ۚ وَمَا يُعَلِّمَانِ مِنْ أَحَدٍ حَتَّىٰ يَقُولَا إِنَّمَا نَحْنُ فِتْنَةٌ فَلَا تَكْفُرْ ۖ فَيَتَعَلَّمُونَ مِنْهُمَا مَا يُفَرِّقُونَ بِهِ بَيْنَ الْمَرْءِ وَزَوْجِهِ ۚ وَمَا هُمْ بِضَارِّينَ بِهِ مِنْ أَحَدٍ إِلَّا بِإِذْنِ اللَّهِ ۚ وَيَتَعَلَّمُونَ مَا يَضُرُّهُمْ وَلَا يَنْفَعُهُمْ ۚ وَلَقَدْ عَلِمُوا لَمَنِ اشْتَرَاهُ مَا لَهُ فِي الْآخِرَةِ مِنْ خَلَاقٍ ۚ وَلَبِئْسَ مَا شَرَوْا بِهِ أَنْفُسَهُمْ ۚ لَوْ كَانُوا يَعْلَمُونَ
ва илди Сулайбанничила къянбани дугьути шайтIунтас гIелабад арбякьун. Амма Сулайбан капур ахIенри; капурти сарри шайтIунти: илдани адамти бурсибирутири сихIруличи ва Вавилоннизибти кIелра малайк ХIарутIлисра МарутIлисра дархьибтачи. Амма илди кIилилра чилра учIахъуси ахIенри, илизи гьаланачи хIеили: «Нуша — вайсиличи иштяхI алкIахъанти сарра, вари капур ветмаруд!» Илдазибад бурсибиубтири сунела хьунуйзивад мурул севан декIарвиркахъес гIягIнисил. Амма илдани чисалра вайдеш барес бирути ахIенри, нагагьладан Аллагьли пурбан хIебируси биалри. Илди бурсибиубтири чус пайда ахIи, зарал бихусиличи. Ва илдани балусири, чили ил биралра, ахиратлизиб илис нигIматунала пай агни. Марлира, илдани чули саби бирцуси багьа хIябилра биштIаси леб! Эгер илдани ил балуси биалри!
Они последовали за тем, что читали дьяволы в царстве Сулеймана (Соломона). Сулейман (Соломон) не был неверующим. Неверующими были дьяволы, и они обучали людей колдовству, а также тому, что было ниспослано двум ангелам в Вавилоне - Харуту и Маруту. Но они никого не обучали, не сказав: "Воистину, мы являемся искушением, не становись же неверующим". Они обучались у них тому, как разлучать мужа с женой, но никому не могли причинить вред без соизволения Аллаха. Они обучались тому, что приносило им вред и не приносило им пользы. Они знали, что тому, кто приобрел это, нет доли в Последней жизни. Скверно то, что они купили за свои души! Если бы они только знали!
وَلَوْ أَنَّهُمْ آمَنُوا وَاتَّقَوْا لَمَثُوبَةٌ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ خَيْرٌ ۖ لَوْ كَانُوا يَعْلَمُونَ
Нагагьладан илди Аллагьличи бирхути ва Аллагьлизибад урухкIути биалри — илдас Аллагьла савгъат сахаватси бири. Рахли илдани ил балуси биалри!
Если бы они уверовали в Аллаха и были богобоязненны, то вознаграждение от Аллаха было бы лучше для них. Если бы они только знали!
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَقُولُوا رَاعِنَا وَقُولُوا انْظُرْنَا وَاسْمَعُوا ۗ وَلِلْكَافِرِينَ عَذَابٌ أَلِيمٌ
Аллагьличи дирхути! Идбаглизи «Нуша дихIяба!» мадикIудаяну, «Нушачи хIеризи!» дикIеная ва Илис мутIигIтили диреная. Капуртас танбихI жапасили бирар!
О те, которые уверовали! Не говорите Пророку: "Заботься о нас!" - а говорите: "Присматривай за нами!" и слушайте. А неверующим уготованы мучительные страдания.
مَا يَوَدُّ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ وَلَا الْمُشْرِكِينَ أَنْ يُنَزَّلَ عَلَيْكُمْ مِنْ خَيْرٍ مِنْ رَبِّكُمْ ۗ وَاللَّهُ يَخْتَصُّ بِرَحْمَتِهِ مَنْ يَشَاءُ ۚ وَاللَّهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيمِ
Таврат балутала ургабадти Аллагьличи хIебирхутас ва бахъал аллагьунартас дигули ахIен хIушала ВегIбекIла шайзибад хIушаб сегъуна-биалра гIяхIдеш биубли, амма Аллагьли уркIецIи биру Сунес дигусиличи: Аллагьла сахаватдешунас дазу лебси ахIен!
Неверующие люди Писания и многобожники не хотят, чтобы вам ниспосылалось благо от вашего Господа. Аллах же отмечает Своей милостью, кого пожелает. Аллах обладает великой милостью.
مَا نَنْسَخْ مِنْ آيَةٍ أَوْ نُنْسِهَا نَأْتِ بِخَيْرٍ مِنْهَا أَوْ مِثْلِهَا ۗ أَلَمْ تَعْلَمْ أَنَّ اللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ
ГьархIели, чидил-биалра аят Нушани уббирхъухIели яра ил хъумартахъес хьарбирухIели, Нушани иличибра гIяхIси яра иличи мешуси аят лугулра. ХIуни хIебалулрив, гьатIи, Аллагьли се-дигара барес вирни?
Когда Мы отменяем или заставляем забыть один аят, то приводим тот, который лучше его, или равный ему. Разве ты не знаешь, что Аллах способен на всякую вещь?
أَلَمْ تَعْلَمْ أَنَّ اللَّهَ لَهُ مُلْكُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ ۗ وَمَا لَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ مِنْ وَلِيٍّ وَلَا نَصِيرٍ
ХIуни хIебалулрив, гьатIи, мусни-зубрас Аллагьли бекIдеш дирни ва Аллагьла дуравад хIушаб я гъамси я кумекчи агни?
Разве ты не знаешь, что Аллаху принадлежит власть над небесами и землей и что нет у вас, кроме Аллаха, ни покровителя, ни помощника?
أَمْ تُرِيدُونَ أَنْ تَسْأَلُوا رَسُولَكُمْ كَمَا سُئِلَ مُوسَىٰ مِنْ قَبْلُ ۗ وَمَنْ يَتَبَدَّلِ الْكُفْرَ بِالْإِيمَانِ فَقَدْ ضَلَّ سَوَاءَ السَّبِيلِ
Белики, хIушаб дигули диишая хIушала вакиллизи хьарбаэс, гьалаб Мусази хьарбиули кьяйда? Амма капурдешлис дин чили барсбиралра, ил бархьси гьунчивад чеввалкIи сай.
Или же вы хотите попросить вашего Посланника, как прежде они (сыны Исраила) попросили Мусу (Моисея)? Кто сменил веру на неверие, тот уже сбился с прямого пути.
وَدَّ كَثِيرٌ مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ لَوْ يَرُدُّونَكُمْ مِنْ بَعْدِ إِيمَانِكُمْ كُفَّارًا حَسَدًا مِنْ عِنْدِ أَنْفُسِهِمْ مِنْ بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُمُ الْحَقُّ ۖ فَاعْفُوا وَاصْفَحُوا حَتَّىٰ يَأْتِيَ اللَّهُ بِأَمْرِهِ ۗ إِنَّ اللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ
Таврат балутазибад бахъалтас, чула уркIбазибси гьими сабабли, дигули саби, хIуша Аллагьличи дирхутили детаурли гIергъи, чузи бархьдеш гIячихъли чебаахъили гIергъи хIуша гIурра капуртили детаахъес. Аллагьли илдас танбихI барайчи илдачирад тяйдидиреная ва гIелумдилзеная. Гьарли-марли, Аллагь селрайчив цIакьси сай!
После того, как прояснилась им истина, многие из людей Писания из зависти своей хотели бы отвратить вас от веры, когда вы уже приняли ее. Простите их и будьте великодушны, пока Аллах не явится со Своим повелением. Воистину, Аллах способен на всякую вещь.
وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ ۚ وَمَا تُقَدِّمُوا لِأَنْفُسِكُمْ مِنْ خَيْرٍ تَجِدُوهُ عِنْدَ اللَّهِ ۗ إِنَّ اللَّهَ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ
ДехIибала диреная, закат биреная: хIушани хIушаб сегъуна гIяхIдеш барадалра — ил Аллагьличиб бургидая: хIушани бируси АллагьликIун чебиули сай!
Совершайте намаз и выплачивайте закят. Все то доброе, что вы предварите для себя, вы найдете у Аллаха. Воистину, Аллах видит то, что вы совершаете.
وَقَالُوا لَنْ يَدْخُلَ الْجَنَّةَ إِلَّا مَنْ كَانَ هُودًا أَوْ نَصَارَىٰ ۗ تِلْكَ أَمَانِيُّهُمْ ۗ قُلْ هَاتُوا بُرْهَانَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ
Илди бикIули саби: «ЖугьутIунала ва ГIиса идбагла умматла дурабад гIур чилра алжанализи адхIейцIур». Илдигъунти сари илдала хьулани. Бура: «ХIуша дархьли диадалли, хIушала далилти гьаладихьая».
Они сказали: "Не войдет в Рай никто, кроме иудеев или христиан". Таковы их мечты. Скажи: "Приведите ваше доказательство, если вы говорите правду".
بَلَىٰ مَنْ أَسْلَمَ وَجْهَهُ لِلَّهِ وَهُوَ مُحْسِنٌ فَلَهُ أَجْرُهُ عِنْدَ رَبِّهِ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ
ГIе! ГIяхIдеш бирули, Аллагьлис чи мутIигIили виралра, илис сунела ВегIбекIла шайзибад савгъат бирар: илис урехи хIебирар ва ил пашманни хIейрар.
О нет! Кто покорит свой лик Аллаху, совершая добро, тот получит награду от своего Господа. Они не познают страха и не будут опечалены.
وَقَالَتِ الْيَهُودُ لَيْسَتِ النَّصَارَىٰ عَلَىٰ شَيْءٍ وَقَالَتِ النَّصَارَىٰ لَيْسَتِ الْيَهُودُ عَلَىٰ شَيْءٍ وَهُمْ يَتْلُونَ الْكِتَابَ ۗ كَذَٰلِكَ قَالَ الَّذِينَ لَا يَعْلَمُونَ مِثْلَ قَوْلِهِمْ ۚ فَاللَّهُ يَحْكُمُ بَيْنَهُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فِيمَا كَانُوا فِيهِ يَخْتَلِفُونَ
ЖугьутIуни бикIули саби: «ГIиса идбагла уммат бархьли ахIен!» ГIиса идбагла умматра бикIули саби: «ЖугьутIуни бархьли ахIен!» Илди кIибехIлилра биалли Таврат бучIули саби. Илданигъуна бурули саби хIебалутанира. Чула жалтазиб илдазибад чихъали бархьлил кьиямала бархIи Аллагьли белгибиру.
Иудеи сказали: "Христиане не следуют прямым путем". А христиане сказали: "Иудеи не следуют прямым путем". Все они читают Писание, но слова невежественных людей похожи на их слова. В День воскресения Аллах рассудит их в том, в чем они расходились во мнениях.
وَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ مَنَعَ مَسَاجِدَ اللَّهِ أَنْ يُذْكَرَ فِيهَا اسْمُهُ وَسَعَىٰ فِي خَرَابِهَا ۚ أُولَٰئِكَ مَا كَانَ لَهُمْ أَنْ يَدْخُلُوهَا إِلَّا خَائِفِينَ ۚ لَهُمْ فِي الدُّنْيَا خِزْيٌ وَلَهُمْ فِي الْآخِرَةِ عَذَابٌ عَظِيمٌ
Аллагьлис булгути мераначиб Илала у айхъахъес къадагъабирутачиб ва илди дехъес къайгънабиркьутачиб гьатIи имцIали бунагькарти лебара? Илдас гIягIнисири уркIбазиб мутIигIдешличил ила абицIес. Илдачи хIерли сари: иш дунъяличирти гIямрулизиб — цIахдеш, ахиратлизир — кахти гIязабти!
Кто может быть несправедливее того, кто запрещает в мечетях Аллаха поминать имя Его и стремится разрушить их? Им следовало бы входить туда только с чувством страха. Позор им в мирской жизни и великие мучения в Последней жизни.
وَلِلَّهِ الْمَشْرِقُ وَالْمَغْرِبُ ۚ فَأَيْنَمَا تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَّهِ ۚ إِنَّ اللَّهَ وَاسِعٌ عَلِيمٌ
Аллагьла сари Машрикьра Магърибра: хIушани чинабяхI хIеръадалра — илар Аллагьла дяхI сари. Гьарли-марли, Аллагь гьар чинавалра виран, гьар секIал далан сай!
Аллаху принадлежат восток и запад. Куда бы вы ни повернулись, там будет Лик Аллаха. Воистину, Аллах - Объемлющий, Знающий.
وَقَالُوا اتَّخَذَ اللَّهُ وَلَدًا ۗ سُبْحَانَهُ ۖ بَلْ لَهُ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ ۖ كُلٌّ لَهُ قَانِتُونَ
Илди бикIули саби: «Аллагьли Сунес урши касиб». Деза биаб Илис! ГIе, мусни-зубрачирти гьар секIал Илала сари! Гьар секIал Илис мутIигIти сари!
Они сказали: "Аллах взял Себе сына". Пречист Он! Напротив, Ему принадлежит то, что на небесах и на земле. Ему одному все покоряются.
بَدِيعُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ ۖ وَإِذَا قَضَىٰ أَمْرًا فَإِنَّمَا يَقُولُ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ
Ил — мусни-зубри дарибси сай, ва Илис дигули виалли се-биалра акIахъес, Илини иру: «АкIен!» ва ил алкIан.
Он - Творец небес и земли. Когда Он принимает решение, то стоит Ему сказать: "Будь!" - как это сбывается.
وَقَالَ الَّذِينَ لَا يَعْلَمُونَ لَوْلَا يُكَلِّمُنَا اللَّهُ أَوْ تَأْتِينَا آيَةٌ ۗ كَذَٰلِكَ قَالَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ مِثْلَ قَوْلِهِمْ ۘ تَشَابَهَتْ قُلُوبُهُمْ ۗ قَدْ بَيَّنَّا الْآيَاتِ لِقَوْمٍ يُوقِنُونَ
БалхIебалути бикIар: «Эгер Аллагь нушачилра гъайухьалри, яра нушабра аят бакIалри!» ЦацабехIти илкьяйда бикIутири илдас гьалабтира; илдала уркIбира цагъунти сари. УркIи-уркIилабад бирхути адамтас Нушани аятуни гира.
Те, которые лишены знания, говорят: "Почему Аллах не говорит с нами? Почему знамение не приходит к нам?" Такие же слова говорили их предшественники. Их сердца похожи. Мы уже разъяснили знамения людям убежденным!
إِنَّا أَرْسَلْنَاكَ بِالْحَقِّ بَشِيرًا وَنَذِيرًا ۖ وَلَا تُسْأَلُ عَنْ أَصْحَابِ الْجَحِيمِ
ХIера, Нушани хIу гIяхIла хабар биханни ва насихIятчили вархьири ва жагьаннабла цIализи аркьутас кьадин жавабкардеш хIезирад тIалабхIедиру.
Мы отправили тебя с истиной добрым вестником и предостерегающим увещевателем, и ты не будешь спрошен об обитателях Ада.
وَلَنْ تَرْضَىٰ عَنْكَ الْيَهُودُ وَلَا النَّصَارَىٰ حَتَّىٰ تَتَّبِعَ مِلَّتَهُمْ ۗ قُلْ إِنَّ هُدَى اللَّهِ هُوَ الْهُدَىٰ ۗ وَلَئِنِ اتَّبَعْتَ أَهْوَاءَهُمْ بَعْدَ الَّذِي جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ ۙ مَا لَكَ مِنَ اللَّهِ مِنْ وَلِيٍّ وَلَا نَصِيرٍ
Я жугьутIуни, я ГIиса идбагла уммат, хIуни илдала дин кьабулбарайчи, хIечи разили хIебирар. Бура: «ЧIянкIли Аллагьла гьуницун — бархьси гьуни саби!» Нагагь хIед бархьси гIилму гили гIергъи хIу илдала кьасанас гIелавад арукьядли, хIед Аллагьла шайзирад я икьала, я кумек хIедирар.
Иудеи и христиане не будут довольны тобой, пока ты не станешь придерживаться их религии. Скажи: "Путь Аллаха - это прямой путь". Если же ты станешь потакать их желаниям после того, как к тебе явилось знание, то Аллах не будет тебе ни Покровителем, ни Помощником.
الَّذِينَ آتَيْنَاهُمُ الْكِتَابَ يَتْلُونَهُ حَقَّ تِلَاوَتِهِ أُولَٰئِكَ يُؤْمِنُونَ بِهِ ۗ وَمَنْ يَكْفُرْ بِهِ فَأُولَٰئِكَ هُمُ الْخَاسِرُونَ
Нушани чус Тавратра Инжилра гибти ва илди дигиличил дучIути — илди Илдачи бирхули саби, илди кьабулхIедирути биалли — бархьси гьунчибад чеббалкIи саби.
Те, кому Мы даровали Писание и кто читает его надлежащим образом, действительно веруют в него. А те, которые не уверуют в него, непременно окажутся в убытке.
يَا بَنِي إِسْرَائِيلَ اذْكُرُوا نِعْمَتِيَ الَّتِي أَنْعَمْتُ عَلَيْكُمْ وَأَنِّي فَضَّلْتُكُمْ عَلَى الْعَالَمِينَ
ИзрагIилла уршби! Нуни хIушаб дарибти гIяхIдешуни, цархIилти халкьаначир хIуша Нуни черяхIдарни гьанбикахъая.
О сыны Исраила (Израиля)! Помните о милости, которую Я оказал вам, а также о том, что Я возвысил вас над мирами.
وَاتَّقُوا يَوْمًا لَا تَجْزِي نَفْسٌ عَنْ نَفْسٍ شَيْئًا وَلَا يُقْبَلُ مِنْهَا عَدْلٌ وَلَا تَنْفَعُهَا شَفَاعَةٌ وَلَا هُمْ يُنْصَرُونَ
Цалра инсай цархIилла бунагьуни сунечи чехIейсуси, илис кьадин гIевкавхъни Аллагьли кьабулхIебируси, бунагьуни багьандан илизибад багьа сахIейсуси, бунагькар цалра инсайс кумек хIебируси бархIилизирад урухкIеная!
Страшитесь дня, когда ни один человек не принесет пользы другому и когда нельзя будет откупиться, когда ничем не поможет заступничество и когда им не будет оказана поддержка.
وَإِذِ ابْتَلَىٰ إِبْرَاهِيمَ رَبُّهُ بِكَلِمَاتٍ فَأَتَمَّهُنَّ ۖ قَالَ إِنِّي جَاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِمَامًا ۖ قَالَ وَمِنْ ذُرِّيَّتِي ۖ قَالَ لَا يَنَالُ عَهْدِي الظَّالِمِينَ
Гьанбикахъа Аллагьли хъарбаркьуначил Ибрагьимла секьяйда хIялумцIурал ва илини илди севан тамандарибал. ИлхIели Аллагьли иб: «Нуни хIу адамтас гьавкьяна вирури». Ибрагьимли иб: «Дила наслулисра вархли?» Аллагьли иб: «Дила хъарбаркь бунагькартачи хасбируси ахIен».
Вот испытал Господь Ибрахима (Авраама) повелениями, и тот выполнил их. Он сказал: "Я сделаю тебя предводителем людей". Он сказал: "И из моего потомства". Он сказал: "Мой завет не коснется беззаконников".
وَإِذْ جَعَلْنَا الْبَيْتَ مَثَابَةً لِلنَّاسِ وَأَمْنًا وَاتَّخِذُوا مِنْ مَقَامِ إِبْرَاهِيمَ مُصَلًّى ۖ وَعَهِدْنَا إِلَىٰ إِبْرَاهِيمَ وَإِسْمَاعِيلَ أَنْ طَهِّرَا بَيْتِيَ لِلطَّائِفِينَ وَالْعَاكِفِينَ وَالرُّكَّعِ السُّجُودِ
Гьанбикахъа Нушани ил юрт адамти цалабиркуси ва урехи агарси мерли секьяйда бетаахъуррал. «Ибрагьимла мерра хIуша дулгуси мерли бетаахъая». Ва Нушани Ибрагьимличира ИсмагIилличира хъарбарра: «Дила юрт алавбирантас, динничила пикрумазиб илаб замана буркIантас, икрам бирантас ва сужда бирантас Дила юрт умули бихIеная».
Вот Мы сделали Дом (Каабу) пристанищем для людей и безопасным местом. Сделайте же место Ибрахима (Авраама) местом моления. Мы повелели Ибрахиму (Аврааму) и Исмаилу (Измаилу) очистить Мой Дом (Каабу) для совершающих обход, пребывающих, кланяющихся и падающих ниц.
وَإِذْ قَالَ إِبْرَاهِيمُ رَبِّ اجْعَلْ هَٰذَا بَلَدًا آمِنًا وَارْزُقْ أَهْلَهُ مِنَ الثَّمَرَاتِ مَنْ آمَنَ مِنْهُمْ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ ۖ قَالَ وَمَنْ كَفَرَ فَأُمَتِّعُهُ قَلِيلًا ثُمَّ أَضْطَرُّهُ إِلَىٰ عَذَابِ النَّارِ ۖ وَبِئْسَ الْمَصِيرُ
Ва, хIера, Ибрагьимли иб: «ВегIбекI! Иш шагьар урехи агарсили бетаахъа, Аллагьличи ва кьиямала бархIиличи бирхути илала адамтасцун нигIматуни диахъа». Илини иб: «Аллагьличи хIебирхутас нигIматуни нуни камси заманалис лугас, гIур биалли илдас цIала гIязабтачил танбихI бирис». ХIябилра кахси бирар ил!
Вот сказал Ибрахим (Авраам): "Господи! Сделай этот город безопасным и надели плодами его жителей, которые уверовали в Аллаха и в Последний день". Он сказал: "А неверующим Я позволю пользоваться благами недолгое время, а затем заставлю их страдать в Огне. Как же скверно это место прибытия!"
وَإِذْ يَرْفَعُ إِبْرَاهِيمُ الْقَوَاعِدَ مِنَ الْبَيْتِ وَإِسْمَاعِيلُ رَبَّنَا تَقَبَّلْ مِنَّا ۖ إِنَّكَ أَنْتَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ
Ва, хIера, ИсмагIилличил барх Ибрагьимли ил юртлис хьулчи кабихьиб: «Нушала ВегIбекI! Нушазибад ил кьабулбара. ХIукIун гьарилличи лехIихъан, гьар секIал далан сайри!
Вот Ибрахим (Авраам) и Исмаил (Измаил) подняли основание Дома (Каабы): "Господь наш! Прими от нас! Воистину, Ты - Слышащий, Знающий.
رَبَّنَا وَاجْعَلْنَا مُسْلِمَيْنِ لَكَ وَمِنْ ذُرِّيَّتِنَا أُمَّةً مُسْلِمَةً لَكَ وَأَرِنَا مَنَاسِكَنَا وَتُبْ عَلَيْنَا ۖ إِنَّكَ أَنْتَ التَّوَّابُ الرَّحِيمُ
Нушала ВегIбекI! Нушара ХIед мутIигIтили дараба, нушала наслура ХIед мутIигIти халкьли бетаахъа: нуша Аллагьлис къуллукъбирути гIядатуначи бурсидараба ва нушачи уркIецIичевсили вии: ХIукIун уркIецIичевси, ряхIмучевси сайри!
Господь наш! Сделай нас покорившимися Тебе, а из нашего потомства - общину, покорившуюся Тебе. Покажи нам обряды поклонения и прими наше покаяние. Воистину, Ты - Принимающий покаяние, Милосердный.
رَبَّنَا وَابْعَثْ فِيهِمْ رَسُولًا مِنْهُمْ يَتْلُو عَلَيْهِمْ آيَاتِكَ وَيُعَلِّمُهُمُ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَيُزَكِّيهِمْ ۚ إِنَّكَ أَنْتَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ
Нушала ВегIбекI! ХIела аятуни илдас дучIахъес, илди Кьуръайчи бурсибиахъес ва илдас гIякьлу бурахъес, илди бунагьуназибад умубиахъес, илдала ургавад илдас вакил кати: ХIукIун чевяхIси, гIякьлучевси сайри!».
Господь наш! Пошли к ним посланника из них самих, который прочтет им Твои аяты, научит их Писанию и мудрости и очистит их. Воистину, Ты - Могущественный, Мудрый".
وَمَنْ يَرْغَبُ عَنْ مِلَّةِ إِبْرَاهِيمَ إِلَّا مَنْ سَفِهَ نَفْسَهُ ۚ وَلَقَدِ اصْطَفَيْنَاهُ فِي الدُّنْيَا ۖ وَإِنَّهُ فِي الْآخِرَةِ لَمِنَ الصَّالِحِينَ
Сунела уркIи къавтбиубсила дуравад гьатIи чи гIелумилзана Ибрагьимла диннизивад? Нушани ил иш дунъяличив чеввикIира, ахиратлизив биалли ил — устадунала лугIилизив вирар.
Кто же отвернется от религии Ибрахима (Авраама), кроме глупца? Мы избрали его в мирской жизни, а в Последней жизни он будет в числе праведников.
إِذْ قَالَ لَهُ رَبُّهُ أَسْلِمْ ۖ قَالَ أَسْلَمْتُ لِرَبِّ الْعَالَمِينَ
Ва, хIера, илизи илала ВегIбекIли иб: «МутIигIли вирен!» Илини иб: «Мусни-зубрала ВегIбекIлис мутIигIлира!»
Вот сказал Господь Ибрахиму (Аврааму): "Покорись!" Он сказал: "Я покорился Господу миров".
وَوَصَّىٰ بِهَا إِبْرَاهِيمُ بَنِيهِ وَيَعْقُوبُ يَا بَنِيَّ إِنَّ اللَّهَ اصْطَفَىٰ لَكُمُ الدِّينَ فَلَا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَأَنْتُمْ مُسْلِمُونَ
Ибрагьимлира Якьублира чула уршбас ил аманат бариб: «Дила уршби! Иш дин хIушаб Аллагьли чеббикIили сай. Аллагьлис мутIигIтилицун дубкIеная!».
Ибрахим (Авраам) и Йакуб (Иаков) заповедали это своим сыновьям. Йакуб (Иаков) сказал: "О сыновья мои! Аллах избрал для вас религию. И умирайте не иначе, как будучи мусульманами".
أَمْ كُنْتُمْ شُهَدَاءَ إِذْ حَضَرَ يَعْقُوبَ الْمَوْتُ إِذْ قَالَ لِبَنِيهِ مَا تَعْبُدُونَ مِنْ بَعْدِي قَالُوا نَعْبُدُ إِلَٰهَكَ وَإِلَٰهَ آبَائِكَ إِبْرَاهِيمَ وَإِسْمَاعِيلَ وَإِسْحَاقَ إِلَٰهًا وَاحِدًا وَنَحْنُ لَهُ مُسْلِمُونَ
Якьублис бебкIала сягIят сабаибхIели, хIуша илала мякьлар леррив? ИлхIели илини сунела уршбази иб: «Ну вебкIили гIергъи хIушани чис икрам биридаяв?» Илдани иб: «Нушани икрам бирехIе хIела ВегIбекIлис ва хIела дудешунала — Ибрагьимла, ИсмагIилла, ГIисакьла — ВегIбекIлис, цаси Аллагьлис ва нуша Илис мутIигIтили дирехIе!»
Или же вы присутствовали, когда смерть явилась к Йакубу (Иакову)? Он сказал своим сыновьям: "Кому вы будете поклоняться после меня?" Они сказали: "Мы будем поклоняться твоему Богу и Богу твоих отцов - Ибрахима (Авраама), Исмаила (Измаила) и Исхака (Исаака), Единственному Богу. Ему одному мы покоряемся".
تِلْكَ أُمَّةٌ قَدْ خَلَتْ ۖ لَهَا مَا كَسَبَتْ وَلَكُمْ مَا كَسَبْتُمْ ۖ وَلَا تُسْأَلُونَ عَمَّا كَانُوا يَعْمَلُونَ
Гьанна илди халкь агара: илдас бирар — чули бучибси, хIушаб биалли — хIушани бучибси ва илдани барибсилис жаваб хIушазибад тIалабхIебиру.
Этот народ уже миновал. Они получат то, что они заслужили, а вы получите то, что вы заслужили, и вы не будете спрошены о том, что они совершали.
وَقَالُوا كُونُوا هُودًا أَوْ نَصَارَىٰ تَهْتَدُوا ۗ قُلْ بَلْ مِلَّةَ إِبْرَاهِيمَ حَنِيفًا ۖ وَمَا كَانَ مِنَ الْمُشْرِكِينَ
Илди бикIули саби: «ЖугьутIунили яра ГIиса идбагла умматли диирая — илхIели бархьси гьуни бургидая». Илдази бура: «Юх! Нуша бархьси дин бузахъуси Ибрагьимла шайчирра: илкIун бахъал аллагьунартала лугIилизивад ахIенри».
Они сказали: "Обратитесь в иудаизм или христианство, и вы последуете прямым путем". Скажи: "Нет, в религию Ибрахима (Авраама), который был единобожником и не был одним из многобожников".
قُولُوا آمَنَّا بِاللَّهِ وَمَا أُنْزِلَ إِلَيْنَا وَمَا أُنْزِلَ إِلَىٰ إِبْرَاهِيمَ وَإِسْمَاعِيلَ وَإِسْحَاقَ وَيَعْقُوبَ وَالْأَسْبَاطِ وَمَا أُوتِيَ مُوسَىٰ وَعِيسَىٰ وَمَا أُوتِيَ النَّبِيُّونَ مِنْ رَبِّهِمْ لَا نُفَرِّقُ بَيْنَ أَحَدٍ مِنْهُمْ وَنَحْنُ لَهُ مُسْلِمُونَ
ХIушани ая: «Нуша дирхулра Аллагьличи ва нушаб бархьибсиличи, илкьяйдали Ибрагьимлис, ИсмагIиллис, ГIисакьлис, Якьублис ва израгIиллантала наслубас бархьибсиличи, Мусас ва ГIисас гибсиличи, идбагунас чула ВегIбекIла шайзибад гибсиличи. Нушани илдала ургавад ца-декIар декIарвирули ахIенра ва нуша Аллагьлис мутIигIлира».
Скажите: "Мы уверовали в Аллаха, а также в то, что было ниспослано нам и что было ниспослано Ибрахиму (Аврааму), Исмаилу (Измаилу), Исхаку (Исааку), Йакубу (Иакову) и коленам (двенадцати сыновьям Йакуба), что было даровано Мусе (Моисею) и Исе (Иисусу) и что было даровано пророкам их Господом. Мы не делаем различий между ними, и Ему одному мы покоряемся".
فَإِنْ آمَنُوا بِمِثْلِ مَا آمَنْتُمْ بِهِ فَقَدِ اهْتَدَوْا ۖ وَإِنْ تَوَلَّوْا فَإِنَّمَا هُمْ فِي شِقَاقٍ ۖ فَسَيَكْفِيكَهُمُ اللَّهُ ۚ وَهُوَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ
Эгер илди хIу вирхусиличи бирхалли, бархьси гьунчибад аркьян, нагагьладан илди гIелумбизалли — хIезибад къяббердили бирар. Амма илдазивад хIу Аллагьли уцахъури: ИлкIун гьар секIал иргъан, гьар секIал далан сай.
Если они уверуют в то, во что уверовали вы, то последуют прямым путем. Если же они отвернутся, то окажутся в разладе с истиной. Аллах избавит тебя от них, ибо Он - Слышащий, Знающий.
صِبْغَةَ اللَّهِ ۖ وَمَنْ أَحْسَنُ مِنَ اللَّهِ صِبْغَةً ۖ وَنَحْنُ لَهُ عَابِدُونَ
Нуша Аллагьла дин бузахъанти сарра. Аллагьла дин бузахъантачив гIяхIси чи лева? Нушани Илис икрам бирулра.
Скажи: "Такова религия Аллаха! А чья религия может быть лучше религии Аллаха? Ему одному мы поклоняемся".
قُلْ أَتُحَاجُّونَنَا فِي اللَّهِ وَهُوَ رَبُّنَا وَرَبُّكُمْ وَلَنَا أَعْمَالُنَا وَلَكُمْ أَعْمَالُكُمْ وَنَحْنُ لَهُ مُخْلِصُونَ
Бура: «Аллагь багьандан жалтани диркьудаяв, ил — нушала ВегIбекI ва хIушала ВегIбекI виалли? Нушаб — нушала къуллукъуни, хIушаб — хIушала къуллукъуни. Нуша таманни Аллагьлис мутIигIлира!»
Скажи: "Неужели вы станете препираться с нами относительно Аллаха, тогда как Он является нашим Господом и вашим Господом. Нам достанутся наши деяния, а вам - ваши деяния, и мы искренни перед Ним".
أَمْ تَقُولُونَ إِنَّ إِبْرَاهِيمَ وَإِسْمَاعِيلَ وَإِسْحَاقَ وَيَعْقُوبَ وَالْأَسْبَاطَ كَانُوا هُودًا أَوْ نَصَارَىٰ ۗ قُلْ أَأَنْتُمْ أَعْلَمُ أَمِ اللَّهُ ۗ وَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ كَتَمَ شَهَادَةً عِنْدَهُ مِنَ اللَّهِ ۗ وَمَا اللَّهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ
Марлира, хIушани иридаяв: «Ибрагьим, ИсмагIил, ГIисакь, Якьуб ва израгIиллантала наслу жугьутIунили яра ГIиса идбагла умматли бирутири»? Бура: «ХIушани ункъли баладаяв, яра Аллагьли?» Иличила Аллагьла бикьри дигIянбирусиличив гьатIи имцIали къянбар чилра левара? ХIушани бируси Аллагьли пикри бяхIчихIеили балтули ахIен!».
Неужели вы скажете, что Ибрахим (Авраам), Исмаил (Измаил), Исхак (Исаак), Йакуб (Иаков) и колена (двенадцать сыновей Йакуба) были иудеями или христианами? Скажи: "Вы лучше знаете или же Аллах? Кто может быть несправедливее того, кто скрыл имеющееся у него от Аллаха свидетельство? Аллах не пребывает в неведении относительно того, что вы совершаете".
تِلْكَ أُمَّةٌ قَدْ خَلَتْ ۖ لَهَا مَا كَسَبَتْ وَلَكُمْ مَا كَسَبْتُمْ ۖ وَلَا تُسْأَلُونَ عَمَّا كَانُوا يَعْمَلُونَ
Гьанна илди халкь агара: илдас бирар — чули бучибси, хIушаб биалли — хIушани бучибси ва илдани барибсилис жаваб хIушазибад тIалабхIебиру.
Этот народ уже миновал. Они получат то, что они заслужили, а вы получите то, что вы заслужили, и вы не будете спрошены о том, что они совершали.
سَيَقُولُ السُّفَهَاءُ مِنَ النَّاسِ مَا وَلَّاهُمْ عَنْ قِبْلَتِهِمُ الَّتِي كَانُوا عَلَيْهَا ۚ قُلْ لِلَّهِ الْمَشْرِقُ وَالْمَغْرِبُ ۚ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ إِلَىٰ صِرَاطٍ مُسْتَقِيمٍ
Iадамтазибад мехIуртани иру: «Чули бузахъуси къиблализибад илди сели гIелумбизахъура?» Бура: «Аллагьла арилизир сари Iмашрикьра Магърибра ва Илини Сунес дигусилис бархьси гьуни чебиахъули сай!».
Глупые люди скажут: "Что заставило их отвернуться от киблы, к которой они поворачивались лицом прежде?" Скажи: "Восток и запад принадлежат Аллаху. Он наставаляет, кого пожелает, на прямой путь".
وَكَذَٰلِكَ جَعَلْنَاكُمْ أُمَّةً وَسَطًا لِتَكُونُوا شُهَدَاءَ عَلَى النَّاسِ وَيَكُونَ الرَّسُولُ عَلَيْكُمْ شَهِيدًا ۗ وَمَا جَعَلْنَا الْقِبْلَةَ الَّتِي كُنْتَ عَلَيْهَا إِلَّا لِنَعْلَمَ مَنْ يَتَّبِعُ الرَّسُولَ مِمَّنْ يَنْقَلِبُ عَلَىٰ عَقِبَيْهِ ۚ وَإِنْ كَانَتْ لَكَبِيرَةً إِلَّا عَلَى الَّذِينَ هَدَى اللَّهُ ۗ وَمَا كَانَ اللَّهُ لِيُضِيعَ إِيمَانَكُمْ ۚ إِنَّ اللَّهَ بِالنَّاسِ لَرَءُوفٌ رَحِيمٌ
Илкьяйдаличирли Нушани хIуша баягъи илди адамтачила бикьруми сарти халкьли детаахъуррая, нушала вакил биалли хIушачила бикьряли ветаахъурра. Гьалаб хIушани бузахъуси къибла Нушани кабизахъурра нушала вакиллис гIелавад чи вашулил, иличивад чи гIелумвилзулил багьес багьандан. Ва хIятта ил дебали къиянси баркьуди сабливан гьанаралра, ил къиянси ахIен Аллагьли бархьси гьунчибад бикутас: АллагькIун хIушала дин панабарес диган ахIен! Гьарли-марли, Аллагь адамтачи дигичевси ва уркIецIичевси сай!
Мы сделали вас общиной, придерживающейся середины, чтобы вы свидетельствовали обо всем человечестве, а Посланник свидетельствовал о вас самих. Мы назначили киблу, к которой ты поворачивался лицом прежде, только для того, чтобы отличить тех, кто последует за Посланником, от тех, кто поворачивается вспять. Это оказалось тяжело для всех, кроме тех, кого Аллах повел прямым путем. Аллах никогда не даст пропасть вашей вере. Воистину, Аллах сострадателен и милосерден к людям.
قَدْ نَرَىٰ تَقَلُّبَ وَجْهِكَ فِي السَّمَاءِ ۖ فَلَنُوَلِّيَنَّكَ قِبْلَةً تَرْضَاهَا ۚ فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ ۚ وَحَيْثُ مَا كُنْتُمْ فَوَلُّوا وُجُوهَكُمْ شَطْرَهُ ۗ وَإِنَّ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَابَ لَيَعْلَمُونَ أَنَّهُ الْحَقُّ مِنْ رَبِّهِمْ ۗ وَمَا اللَّهُ بِغَافِلٍ عَمَّا يَعْمَلُونَ
Нушани чебаира хIуни хIела вяхI зубрачибяхI бяхIчииули, гьанна биалли Нушани хIечи хъарбирулра хIу кьиблала шайчивяхI кайзахъес, хIу иличи кьабуллира вируд. ХIела вяхI КягIбаличибяхI шурбати. ХIушанира, хIуша чинар диадалра, хIушала бяхIяни иличидяхI шурдалтеная. Чус Кьуръан гибтани бала, ил чула ВегIбекIла шайзибадси бархьдеш биъни. Илдани дирути Аллагьли пикри бяхIчихIеили хIедалта.
Мы видели, как ты обращал свое лицо к небу, и Мы обратим тебя к кибле, которой ты останешься доволен. Обрати же свое лицо в сторону Заповедной мечети. Где бы вы ни были, обращайте ваши лица в ее сторону. Воистину, те, которым даровано Писание, знают, что такова истина от их Господа. Аллах не пребывает в неведении относительно того, что они совершают.
وَلَئِنْ أَتَيْتَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَابَ بِكُلِّ آيَةٍ مَا تَبِعُوا قِبْلَتَكَ ۚ وَمَا أَنْتَ بِتَابِعٍ قِبْلَتَهُمْ ۚ وَمَا بَعْضُهُمْ بِتَابِعٍ قِبْلَةَ بَعْضٍ ۚ وَلَئِنِ اتَّبَعْتَ أَهْوَاءَهُمْ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ ۙ إِنَّكَ إِذًا لَمِنَ الظَّالِمِينَ
Эгер чус Таврат гибтази хIуни Аллагьла лерилра аятуни чедаахъадлира, илди илхIелира хIела къиблаличибяхI кахIебилзан, хIура илдала къиблаличивяхI кахIелзад. Саби-ургабра илдазибад цацабехIтани идилтала къибла гIеббурцули ахIен. Ва, хIед багьуди гили гIергъира, хIуни нагагьладан илдала кьасани гIердуцадли, илхIели багьи: хIу капуртала лугIилизив вируд.
Какое бы знамение ты ни показал тем, кому было даровано Писание, они все равно не станут обращаться к твоей кибле, а ты не станешь обращаться к их кибле. Никто не станет обращаться к кибле других. А если ты станешь потакать их желаниям после того, как к тебе явилось знание, то тогда ты окажешься в числе беззаконников.
الَّذِينَ آتَيْنَاهُمُ الْكِتَابَ يَعْرِفُونَهُ كَمَا يَعْرِفُونَ أَبْنَاءَهُمْ ۖ وَإِنَّ فَرِيقًا مِنْهُمْ لَيَكْتُمُونَ الْحَقَّ وَهُمْ يَعْلَمُونَ
Нушани чус Кьуръан гибтани, ил тяп чула дурхIиниван балули саби, амма илдазибад цацабехIтани бархьдеш дигIянбирули саби, хIятта ил чус якьинни биалра.
Те, кому Мы даровали Писание, знают его (Мухаммада или Каабу), как знают своих сыновей. Однако часть их сознательно скрывает истину.
الْحَقُّ مِنْ رَبِّكَ ۖ فَلَا تَكُونَنَّ مِنَ الْمُمْتَرِينَ
Бархьдеш — хIела ВегIбекIличибад саби: ил багьандан ташмишбикIутала лугIилизив майруд.
Истина - от твоего Господа. Посему не будь в числе сомневающихся.
وَلِكُلٍّ وِجْهَةٌ هُوَ مُوَلِّيهَا ۖ فَاسْتَبِقُوا الْخَيْرَاتِ ۚ أَيْنَ مَا تَكُونُوا يَأْتِ بِكُمُ اللَّهُ جَمِيعًا ۚ إِنَّ اللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ
Гьарилла леб сай улгес калзуси шали: иличивяхI ил калзули сай дехIибала дирухIели. ГIяхIти баркьудлумазир цалис-ца гьаладухъес къайгънадиркьеная! ХIуша чинар диадалра, Аллагь хIуша лебтачилра варх вирар. Гьарли-марли, Аллагь чевяхIси сай!
У каждого есть сторона, куда он обращается лицом. Стремитесь же опередить друг друга в добрых делах. Где бы вы ни были, Аллах приведет всех вас вместе. Воистину, Аллах способен на всякую вещь.
وَمِنْ حَيْثُ خَرَجْتَ فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ ۖ وَإِنَّهُ لَلْحَقُّ مِنْ رَبِّكَ ۗ وَمَا اللَّهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ
ХIу чинав виадлира, хIела вяхI КягIбаличибяхI шурбалтен; ил — хIела ВегIбекIла хъарбаркь саби. ХIушани дирути Аллагьли пикри бяхIчихIеили хIедалта!
Откуда бы ты ни вышел, обращай лицо в сторону Заповедной мечети. Воистину, такова истина от твоего Господа. Аллах не пребывает в неведении относительно того, что вы совершаете.
وَمِنْ حَيْثُ خَرَجْتَ فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ ۚ وَحَيْثُ مَا كُنْتُمْ فَوَلُّوا وُجُوهَكُمْ شَطْرَهُ لِئَلَّا يَكُونَ لِلنَّاسِ عَلَيْكُمْ حُجَّةٌ إِلَّا الَّذِينَ ظَلَمُوا مِنْهُمْ فَلَا تَخْشَوْهُمْ وَاخْشَوْنِي وَلِأُتِمَّ نِعْمَتِي عَلَيْكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ
ХIу чинав виадлира, хIела вяхI КягIбаличибяхI шурбалтен. ХIушанира, чинар диадалра, хIушала бяхIяни иличидяхI шурдалтеная, хIушачил жалбикIес адамтала сабаб хIебиахъес. Илдазибадли бархьли ахIентазирад биалли урухмакIудая: хIушачи Дила уркIецIи Нуни арагIебли барес виэсли, Набзирад урухкIеная, илхIели хIуша, белики, бархьси гьунчирад дашишая,
Откуда бы ты ни вышел, обращай лицо в сторону Заповедной мечети. Где бы вы ни оказались, обращайте ваши лица в ее сторону, чтобы у людей, если только они не беззаконники, не было довода против вас. Не бойтесь их, а бойтесь Меня, чтобы Я довел до конца Мою милость к вам. Быть может, вы последуете прямым путем.
كَمَا أَرْسَلْنَا فِيكُمْ رَسُولًا مِنْكُمْ يَتْلُو عَلَيْكُمْ آيَاتِنَا وَيُزَكِّيكُمْ وَيُعَلِّمُكُمُ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَيُعَلِّمُكُمْ مَا لَمْ تَكُونُوا تَعْلَمُونَ
сенахIенну хIушала ургавад хIушаб Нушани вакил вархьира: илини хIушаб Нушала аятуни дучIули сай, хIуша бунагьуназирад умутили детарахъулрая, Кьуръайчи ва гIякьлуличи бурсидирулрая, хIушани гьалаб хIебалуси— хIушази балахъули сай.
Таким же образом Я ниспослал вам Посланника из вашей среды, который читает вам Наши аяты, очищает вас, обучает вас Писанию и мудрости, обучает вас тому, чего вы не знали.
فَاذْكُرُونِي أَذْكُرْكُمْ وَاشْكُرُوا لِي وَلَا تَكْفُرُونِ
Илбагьандан Ну гьаниркахъабая ва хIуша Нунира гьандиркахъурая; Дила гIяхIсант баленая ва Наб баркалла дикIеная!
Поминайте Меня, и Я буду помнить о вас. Благодарите Меня и не будьте неблагодарны Мне.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اسْتَعِينُوا بِالصَّبْرِ وَالصَّلَاةِ ۚ إِنَّ اللَّهَ مَعَ الصَّابِرِينَ
Аллагьличи дирхути! ХIушаб кумекбирахъес сабурличи ва дехIибайчи дугьадилзеная. Аллагь — сабурчебтачил сай!
О те, которые уверовали! Обратитесь за помощью к терпению и намазу. Воистину, Аллах - с терпеливыми.
وَلَا تَقُولُوا لِمَنْ يُقْتَلُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَمْوَاتٌ ۚ بَلْ أَحْيَاءٌ وَلَٰكِنْ لَا تَشْعُرُونَ
Аллагьла гьуникад аркьутазибад кабушибтачила «Илди алхи саби!» или мадикIудая. Юх, илди мицIирли саби! Амма хIушани ил балули ахIенрая.
Не говорите о тех, кто погиб на пути Аллаха: "Мертвецы!" Напротив, они живы, но вы не ощущаете этого.
وَلَنَبْلُوَنَّكُمْ بِشَيْءٍ مِنَ الْخَوْفِ وَالْجُوعِ وَنَقْصٍ مِنَ الْأَمْوَالِ وَالْأَنْفُسِ وَالثَّمَرَاتِ ۗ وَبَشِّرِ الصَّابِرِينَ
Марлира, Нушани хIушала гьар тяхIярличил хIялумцIулра — урехиличил, гашачил, мас-мулк, берк-берж детахъахъниличил, бебкIаличил; или биалра гIяхIси хабарличил разибара сабурчебти,
Мы непременно испытаем вас незначительным страхом, голодом, потерей имущества, людей и плодов. Обрадуй же терпеливых,
الَّذِينَ إِذَا أَصَابَتْهُمْ مُصِيبَةٌ قَالُوا إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَيْهِ رَاجِعُونَ
чучи сегъуна-биалра балагь чебакIибхIели, «Нуша Аллагьла арилизир сарра ва Иличи чардулхъутира!» бикIути.
которые, когда их постигает беда, говорят: "Воистину, мы принадлежим Аллаху и к Нему вернемся".
أُولَٰئِكَ عَلَيْهِمْ صَلَوَاتٌ مِنْ رَبِّهِمْ وَرَحْمَةٌ ۖ وَأُولَٰئِكَ هُمُ الْمُهْتَدُونَ
Илди саби чула ВегIбекIли чучи уркIецIи ва ряхIму бирути, илди саби бархьси гьунчибад башути.
Они удостаиваются благословения своего Господа и милости. Они следуют прямым путем.
إِنَّ الصَّفَا وَالْمَرْوَةَ مِنْ شَعَائِرِ اللَّهِ ۖ فَمَنْ حَجَّ الْبَيْتَ أَوِ اعْتَمَرَ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِ أَنْ يَطَّوَّفَ بِهِمَا ۚ وَمَنْ تَطَوَّعَ خَيْرًا فَإِنَّ اللَّهَ شَاكِرٌ عَلِيمٌ
Сафа ва Марва музурби — Аллагьла дурхъати мерани сари. КягIбаличи хIяж яра гIумра бирутас, илди кIелра муза алавдарибсилис, сай гIяхIулали сегъуна-биалра гIяхIдеш барибсилисра бунагь агара..., сенахIенну Аллагь — гIяхIбаркь кьиматлабиран, гьар секIал далан сай!
Воистину, ас-Сафа и аль-Марва - одни из обрядовых знамений Аллаха. Кто совершает хадж к Каабе или малое паломничество, тот не совершит греха, если пройдет между ними. А если кто добровольно совершает доброе дело, то ведь Аллах - Признательный, Знающий.
إِنَّ الَّذِينَ يَكْتُمُونَ مَا أَنْزَلْنَا مِنَ الْبَيِّنَاتِ وَالْهُدَىٰ مِنْ بَعْدِ مَا بَيَّنَّاهُ لِلنَّاسِ فِي الْكِتَابِ ۙ أُولَٰئِكَ يَلْعَنُهُمُ اللَّهُ وَيَلْعَنُهُمُ اللَّاعِنُونَ
Нушани дархьибти хъарбаркьуни ва бархьдешличи викути насихIятуни, илди Инжилизир Нушани баяндарили гIергъира, дигIяндирутачи Аллагьлира лягIнат буршу, лягIнат буршантира буршу.
Воистину, тех, которые скрывают ниспосланные Нами ясные знамения и верное руководство после того, как Мы разъяснили это людям в Писании, проклянет Аллах и проклянут проклинающие,
إِلَّا الَّذِينَ تَابُوا وَأَصْلَحُوا وَبَيَّنُوا فَأُولَٰئِكَ أَتُوبُ عَلَيْهِمْ ۚ وَأَنَا التَّوَّابُ الرَّحِيمُ
ЛягIнат хIебуршу чули дарибти вайти баркьудлумачи пашманбиубтачи ва гIяхIдеш бирутачи. Илдачи Нура уркIецIичевсили вирус: НукIун уркIецIичевси, ряхIмучевси сайра!
за исключением тех, которые раскаялись, исправили содеянное и стали разъяснять истину. Я приму их покаяния, ибо Я - Принимающий покаяния, Милосердный.
إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا وَمَاتُوا وَهُمْ كُفَّارٌ أُولَٰئِكَ عَلَيْهِمْ لَعْنَةُ اللَّهِ وَالْمَلَائِكَةِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ
Аллагьличи хIебирхутачи ва капуртили бубкIутачи — илдачи Аллагьлара, малайкуналара, лебилра адамталара лягIнат бирар!
Воистину, на тех, которые не уверовали и умерли неверующими, лежит проклятие Аллаха, ангелов и людей - всех.
خَالِدِينَ فِيهَا ۖ لَا يُخَفَّفُ عَنْهُمُ الْعَذَابُ وَلَا هُمْ يُنْظَرُونَ
ЛягIнатлиуб бирар илди даимлис: илдачирти гIязабти камхIедирар, илдас бируси танбихI Аллагьли гIелайзи архIеху.
Это продлится вечно. Их мучения не будут облегчены, и они не получат отсрочки.
وَإِلَٰهُكُمْ إِلَٰهٌ وَاحِدٌ ۖ لَا إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ الرَّحْمَٰنُ الرَّحِيمُ
ХIушала Аллагь ца сай: уркIецIичевси, ряхIмучевси Илала дуравад гIур цархIил Аллагь агара.
Ваш Бог - Бог Единственный. Нет божества, кроме Него, Милостивого, Милосердного.
إِنَّ فِي خَلْقِ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَاخْتِلَافِ اللَّيْلِ وَالنَّهَارِ وَالْفُلْكِ الَّتِي تَجْرِي فِي الْبَحْرِ بِمَا يَنْفَعُ النَّاسَ وَمَا أَنْزَلَ اللَّهُ مِنَ السَّمَاءِ مِنْ مَاءٍ فَأَحْيَا بِهِ الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا وَبَثَّ فِيهَا مِنْ كُلِّ دَابَّةٍ وَتَصْرِيفِ الرِّيَاحِ وَالسَّحَابِ الْمُسَخَّرِ بَيْنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ لَآيَاتٍ لِقَوْمٍ يَعْقِلُونَ
Марлирагу, мусни-зубри дарнилизир, бархIи-дуги дарсдикIнилизир, адамтас манпагIятсиличил урхьуличиб куртIбикIуси гамилизир, ванза бебкIили гIергъи ил мицIирбирути, зубрачирад Аллагьли дурхьути шиннизир, ванзаличир Илини тIинтIдарибти лерилра мицIираглизир, ванзалара заклара ургар дулхъути дугIбала ва гъагултала дуцIлизир—пикричебти адамтас лишанти сари!
Воистину, в сотворении небес и земли, в смене ночи и дня, в кораблях, которые плывут по морю с тем, что приносит пользу людям, в воде, которую Аллах ниспослал с неба и посредством которой Он оживил мертвую землю и расселил на ней всевозможных животных, в смене ветров, в облаке, подчиненном между небом и землей, заключены знамения для людей разумеющих.
وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَتَّخِذُ مِنْ دُونِ اللَّهِ أَنْدَادًا يُحِبُّونَهُمْ كَحُبِّ اللَّهِ ۖ وَالَّذِينَ آمَنُوا أَشَدُّ حُبًّا لِلَّهِ ۗ وَلَوْ يَرَى الَّذِينَ ظَلَمُوا إِذْ يَرَوْنَ الْعَذَابَ أَنَّ الْقُوَّةَ لِلَّهِ جَمِيعًا وَأَنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعَذَابِ
Амма адамтала ургаб илдигъунтира леб, чулира, Аллагьла дурабад, къалпла аллагьуни чеббиркIути: илдас илди Аллагьван дигахъули саби. Амма Аллагьличи бирхутас Ил имцIали дигахъули сай. Чучи хIерти гIязабти чедаибхIели, илди бунагькартани бала цIакь арагIебли Аллагьлизиб биъни ва Аллагьла танбихI кьяркьси биъни!
Среди людей есть такие, которые приобщают к Аллаху равных и любят их так же, как любят Аллаха. Но те, которые уверовали, любят Аллаха сильнее. Если бы беззаконники увидели, когда они узреют мучения, что могущество целиком принадлежит Аллаху и что Аллах причиняет тяжкие мучения.
إِذْ تَبَرَّأَ الَّذِينَ اتُّبِعُوا مِنَ الَّذِينَ اتَّبَعُوا وَرَأَوُا الْعَذَابَ وَتَقَطَّعَتْ بِهِمُ الْأَسْبَابُ
Къанчани чус икрам бирутазирад гIелумдилзан (кьиямала бархIи) ва бахъал аллагьунартас танбихI биру ва илдала ургарти бархбасуни къябудар.
Когда те, за кем следовали, отрекутся от тех, кто следовал за ними, и увидят мучения, связи между ними оборвутся.
وَقَالَ الَّذِينَ اتَّبَعُوا لَوْ أَنَّ لَنَا كَرَّةً فَنَتَبَرَّأَ مِنْهُمْ كَمَا تَبَرَّءُوا مِنَّا ۗ كَذَٰلِكَ يُرِيهِمُ اللَّهُ أَعْمَالَهُمْ حَسَرَاتٍ عَلَيْهِمْ ۖ وَمَا هُمْ بِخَارِجِينَ مِنَ النَّارِ
Бахъал аллагьунартани иру: «Чардухъес нушаб рахли имкан лебси биалри! Нушазибад гьанна илди декIарбикили кьяйда, нушара илдазирад декIардиркира». Илкьяйдали Аллагьли илдази чебиахъу чула баркьудлуми сецадла хIяжартил: гьатIи илди жагьаннабла цIализибад дурахIебулхъан!
Те, которые следовали за другими, скажут: "Если бы у нас был еще один шанс, то мы отреклись бы от них, подобно тому, как они отреклись от нас". Таким же образом Аллах покажет им их деяния, чтобы это опечалило их. Они никогда не выйдут из Огня.
يَا أَيُّهَا النَّاسُ كُلُوا مِمَّا فِي الْأَرْضِ حَلَالًا طَيِّبًا وَلَا تَتَّبِعُوا خُطُوَاتِ الشَّيْطَانِ ۚ إِنَّهُ لَكُمْ عَدُوٌّ مُبِينٌ
Адамти! Ванзала къакъличир лерти нигIматуназирад пурбандарибтицун, гIяхIтигъунтицун дукеная. ШайтIайс гIеларад мякьядая: ил хIушала эски душман саби!
О люди! Вкушайте на земле то, что дозволено и чисто, и не следуйте по стопам сатаны. Воистину, он для вас - явный враг.
إِنَّمَا يَأْمُرُكُمْ بِالسُّوءِ وَالْفَحْشَاءِ وَأَنْ تَقُولُوا عَلَى اللَّهِ مَا لَا تَعْلَمُونَ
Илини хIушачи хъарбирули саби вайси ва цIахси, Аллагьличила бурахъес — хIушани хIебалуси.
Воистину, он велит вам творить зло и мерзость и наговаривать на Аллаха то, чего вы не знаете.
وَإِذَا قِيلَ لَهُمُ اتَّبِعُوا مَا أَنْزَلَ اللَّهُ قَالُوا بَلْ نَتَّبِعُ مَا أَلْفَيْنَا عَلَيْهِ آبَاءَنَا ۗ أَوَلَوْ كَانَ آبَاؤُهُمْ لَا يَعْقِلُونَ شَيْئًا وَلَا يَهْتَدُونَ
Ва илдази бикIухIели «Аллагьли бархьибси бузахъеная!» или, илдани ирули саби: «Юх, нушала дудешунани бузахъуси нушанира бузахъехIе». Рахли илдала дудешунани селра хIебалули ва илди бархьси гьунчибад хIебашули биалри?
Когда им говорят: "Следуйте тому, что ниспослал Аллах", - они отвечают: "Нет! Мы будем следовать тому, на чем застали наших отцов". А если их отцы ничего не разумели и не следовали прямым путем?
وَمَثَلُ الَّذِينَ كَفَرُوا كَمَثَلِ الَّذِي يَنْعِقُ بِمَا لَا يَسْمَعُ إِلَّا دُعَاءً وَنِدَاءً ۚ صُمٌّ بُكْمٌ عُمْيٌ فَهُمْ لَا يَعْقِلُونَ
Аллагьличи хIебирхути — жира тIамара ахIи, гIур селра иргъхIергъутази вявикIуси адамличи мешути саби: илди гIянцIли, гъай хIедалули, сукъурли саби, илди абдулти саби!
Неверующие подобны скотине, на которую прикрикивает пастух, тогда как она не слышит ничего, кроме зова и крика. Они глухи, немы и слепы. Они ничего не разумеют.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُلُوا مِنْ طَيِّبَاتِ مَا رَزَقْنَاكُمْ وَاشْكُرُوا لِلَّهِ إِنْ كُنْتُمْ إِيَّاهُ تَعْبُدُونَ
Аллагьличи дирхути! Нушани хIушаб гибти нигIматуни дукеная ва Аллагьлис баркалла дикIеная, эгер хIушани Илис икрам бирули диадалли.
О те, которые уверовали! Вкушайте дозволенные блага, которыми Мы наделили вас, и будьте благодарны Аллаху, если только вы поклоняетесь Ему.
إِنَّمَا حَرَّمَ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةَ وَالدَّمَ وَلَحْمَ الْخِنْزِيرِ وَمَا أُهِلَّ بِهِ لِغَيْرِ اللَّهِ ۖ فَمَنِ اضْطُرَّ غَيْرَ بَاغٍ وَلَا عَادٍ فَلَا إِثْمَ عَلَيْهِ ۚ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ
Илини хIушаб дукахъес къадагъадариб жяргабиубсила диъ, хIи, цурала диъ ва Аллагь ахIи, цархIил чи-виалра гьанушили белгьунсила диъ. ХIярамкар ва капур ахIенкъира, илгъуна беркала беркес чебуркъубсилис бунагь хIебирар: АллагькIун — чевкархан, уркIецIичев сай!
Он запретил вам мертвечину, кровь, мясо свиньи и то, что принесено в жертву не ради Аллаха. Если же кто-либо вынужден съесть запретное, не проявляя ослушания и не преступая пределы необходимого, то нет на нем греха. Воистину, Аллах - Прощающий, Милосердный.
إِنَّ الَّذِينَ يَكْتُمُونَ مَا أَنْزَلَ اللَّهُ مِنَ الْكِتَابِ وَيَشْتَرُونَ بِهِ ثَمَنًا قَلِيلًا ۙ أُولَٰئِكَ مَا يَأْكُلُونَ فِي بُطُونِهِمْ إِلَّا النَّارَ وَلَا يُكَلِّمُهُمُ اللَّهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَلَا يُزَكِّيهِمْ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ
Инжилизиб Аллагьли бархьибси дигIянбирутани ва илис камси багьала се-биалра тIалаббирутани — илдани чула кунби чIянкIли цIалицун дирцIули сари, кьиямала бархIи Аллагь илдачил гъайхIелхъан ва илди хIялалхIебалта, илдачи кахти гIязабти хIерли сари!
Воистину, те, которые скрывают ниспосланное Аллахом в Писании и покупают за это малую цену, наполняют свои животы огнем. Аллах не станет говорить с ними в День воскресения и не очистит их. Им уготованы мучительные страдания.
أُولَٰئِكَ الَّذِينَ اشْتَرَوُا الضَّلَالَةَ بِالْهُدَىٰ وَالْعَذَابَ بِالْمَغْفِرَةِ ۚ فَمَا أَصْبَرَهُمْ عَلَى النَّارِ
Илди — бархьси гьунила мерлаб балкIси чеббиркIанти, чевверхнила мерлаб — танбихI чеббиркIанти саби. Агь, илдани жагьаннабла цIа секьяйда бяхIяэсара?
Они купили заблуждение за верное руководство и мучения - за прощение. Насколько же они готовы терпеть Огонь!
ذَٰلِكَ بِأَنَّ اللَّهَ نَزَّلَ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ ۗ وَإِنَّ الَّذِينَ اخْتَلَفُوا فِي الْكِتَابِ لَفِي شِقَاقٍ بَعِيدٍ
Илдала кьисмат илгъуна бирар, сенахIенну Инжил гьарли-марли Аллагьли бархьибси саби, иличила декIар-декIарти пикрумала бегIти биалли — халати жалтазиб саби.
Это - потому, что Аллах ниспослал Писание во истине. А те, которые спорят относительно Писания, находятся в полном разладе с истиной.
لَيْسَ الْبِرَّ أَنْ تُوَلُّوا وُجُوهَكُمْ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَلَٰكِنَّ الْبِرَّ مَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَالْمَلَائِكَةِ وَالْكِتَابِ وَالنَّبِيِّينَ وَآتَى الْمَالَ عَلَىٰ حُبِّهِ ذَوِي الْقُرْبَىٰ وَالْيَتَامَىٰ وَالْمَسَاكِينَ وَابْنَ السَّبِيلِ وَالسَّائِلِينَ وَفِي الرِّقَابِ وَأَقَامَ الصَّلَاةَ وَآتَى الزَّكَاةَ وَالْمُوفُونَ بِعَهْدِهِمْ إِذَا عَاهَدُوا ۖ وَالصَّابِرِينَ فِي الْبَأْسَاءِ وَالضَّرَّاءِ وَحِينَ الْبَأْسِ ۗ أُولَٰئِكَ الَّذِينَ صَدَقُوا ۖ وَأُولَٰئِكَ هُمُ الْمُتَّقُونَ
Динна тIалабуни дузахъни — хIушани хIушала бяхIяни Машрикьличи ва Магърибличи шурдалтнилизиб ахIен, дин бузахъанти саби Аллагьличи, кьиямала бархIиличи, малайкуначи, Кьуръайчи, идбагуначи бирхути, Аллагь дигахъули, чула мас-мулклизибад гъамтас, цIуръабас, мискинтас, гьункьябас, шаддикьунас садакьа бирути, лагъ азадварахъес багьа лугути, дехIибала дирути, закат бирути, чучи чесибти чеаслуми дурусли тамандирути, къиян-жапализиб, талихIагрилизиб ва балагьуназиб сабурчебти. Илдигъунти адамти — бархьти саби, илдигъунти адамти — хIялалти саби.
Благочестие состоит не в том, чтобы вы обращали ваши лица на восток и запад. Но благочестив тот, кто уверовал в Аллаха, в Последний день, в ангелов, в Писание, в пророков, кто раздавал имущество, несмотря на свою любовь к нему, родственникам, сиротам, бедным, путникам и просящим, расходовал его на освобождение рабов, совершал намаз, выплачивал закят, соблюдал договора после их заключения, проявлял терпение в нужде, при болезни и во время сражения. Таковы те, которые правдивы. Таковы богобоязненные.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الْقِصَاصُ فِي الْقَتْلَى ۖ الْحُرُّ بِالْحُرِّ وَالْعَبْدُ بِالْعَبْدِ وَالْأُنْثَىٰ بِالْأُنْثَىٰ ۚ فَمَنْ عُفِيَ لَهُ مِنْ أَخِيهِ شَيْءٌ فَاتِّبَاعٌ بِالْمَعْرُوفِ وَأَدَاءٌ إِلَيْهِ بِإِحْسَانٍ ۗ ذَٰلِكَ تَخْفِيفٌ مِنْ رَبِّكُمْ وَرَحْمَةٌ ۗ فَمَنِ اعْتَدَىٰ بَعْدَ ذَٰلِكَ فَلَهُ عَذَابٌ أَلِيمٌ
Аллагьличи дирхути! ХIушачи хъарбарили саби адам кавшнилис кьисас айсахъес: узданнис—уздан, лагълис — лагъ, хьунул адамлис — хьунул адам. Эгер кавшибсила узи душмайчивад чеверхалли, илис гIяхIдеш барес багьа бедес чебиркур. Илдигъунти сари Аллагьла шайзирад хIушаб кункдедешуни ва уркIецIи. Илала гIергъи бархьагардеш барибсилис — чIумаси танбихI бирар.
О те, которые уверовали! Вам предписано возмездие за убитых: свободный - за свободного, раб - за раба, женщина - за женщину. Если же убийца прощен своим братом, то следует поступить по справедливости и уплатить ему выкуп надлежащим образом. Таково облегчение от вашего Господа и милость. А кто преступит границы дозволенного после этого, того постигнут мучительные страдания.
وَلَكُمْ فِي الْقِصَاصِ حَيَاةٌ يَا أُولِي الْأَلْبَابِ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ
Къисас айснилизир сари хIушаб гIямру, духути адамти! Белики, хIуша Аллагьлизирад урухкIишая?
Возмездие спасает вам жизнь, о обладатели разума! Быть может, вы будете богобоязненны.
كُتِبَ عَلَيْكُمْ إِذَا حَضَرَ أَحَدَكُمُ الْمَوْتُ إِنْ تَرَكَ خَيْرًا الْوَصِيَّةُ لِلْوَالِدَيْنِ وَالْأَقْرَبِينَ بِالْمَعْرُوفِ ۖ حَقًّا عَلَى الْمُتَّقِينَ
ХIушазивад чидилла-биалра ажал садаалли ва илала сегъуна-биалра давла леб биалли, Аллагьличи бирхутала чебла сабливан, гIядатуни хIясибли ил бегIтас ва гъамтас васият барахъес хIушачи хъарбарили саби.
Когда смерть приближается к кому-либо из вас и он оставляет после себя добро, то ему предписано оставить завещание родителям и ближайшим родственникам на разумных условиях. Такова обязанность богобоязненных.
فَمَنْ بَدَّلَهُ بَعْدَمَا سَمِعَهُ فَإِنَّمَا إِثْمُهُ عَلَى الَّذِينَ يُبَدِّلُونَهُ ۚ إِنَّ اللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٌ
Аманат аргъили гIергъи, чили ил барсбаралра — илис бунагь бирар. Гьарли-марли, Аллагь—гьар секIал далан, гьар секIал иргъан сай!
Если же кто-либо изменит завещание после того, как он выслушал его, то вина ложится только на тех, кто его изменил. Воистину, Аллах - Слышащий, Знающий.
فَمَنْ خَافَ مِنْ مُوصٍ جَنَفًا أَوْ إِثْمًا فَأَصْلَحَ بَيْنَهُمْ فَلَا إِثْمَ عَلَيْهِ ۚ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ
Аманатчила бархьагардешличи яра хатIаличи чи васвасвикIалра ва илди чили дархьдаралра — илис бунагь агара. Гьарли-марли, Аллагь — чевкархан, уркIецIичев сай!
Если же кто-либо опасается, что завещатель поступит несправедливо или совершит грех, и установит мир между сторонами, то на нем не будет греха. Воистину, Аллах - Прощающий, Милосердный.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ
Аллагьличи дирхути! ХIушачи хъарбарили саби кадизахъурти бурхIназир дубдурцахъес, ил хIушаб гьалабтачи хъарбарили кьяйда, — белики, хIуша Аллагьлизирад урухкIишая!
О те, которые уверовали! Вам предписан пост, подобно тому, как он был предписан вашим предшественникам, - быть может, вы устрашитесь.
أَيَّامًا مَعْدُودَاتٍ ۚ فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ مَرِيضًا أَوْ عَلَىٰ سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَيَّامٍ أُخَرَ ۚ وَعَلَى الَّذِينَ يُطِيقُونَهُ فِدْيَةٌ طَعَامُ مِسْكِينٍ ۖ فَمَنْ تَطَوَّعَ خَيْرًا فَهُوَ خَيْرٌ لَهُ ۚ وَأَنْ تَصُومُوا خَيْرٌ لَكُمْ ۖ إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ
Амма хIушазивад чи зягIипли яра архIяличив виалра — иличиб чебси саби цархIил замана баягъи илдицад бурхIназив Дубурцес. Уркалунти дуббуцарти, чула ахъри лебтани, мискин валхули черахъес бирар. Сай гIяхIулали чили гIяхIдеш баралра — ил сунес гIяхIдешли бирар. ХIуша дубдурцни — ил хIушаб гIяхIдеш саби, эгер хIушани баладалли.
Поститься следует считанное количество дней. А если кто из вас болен или находится в пути, то пусть постится столько же дней в другое время. А тем, которые способны поститься с трудом, следует во искупление накормить бедняка. А если кто добровольно совершает доброе дело, то тем лучше для него. Но вам лучше поститься, если бы вы только знали!
شَهْرُ رَمَضَانَ الَّذِي أُنْزِلَ فِيهِ الْقُرْآنُ هُدًى لِلنَّاسِ وَبَيِّنَاتٍ مِنَ الْهُدَىٰ وَالْفُرْقَانِ ۚ فَمَنْ شَهِدَ مِنْكُمُ الشَّهْرَ فَلْيَصُمْهُ ۖ وَمَنْ كَانَ مَرِيضًا أَوْ عَلَىٰ سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَيَّامٍ أُخَرَ ۗ يُرِيدُ اللَّهُ بِكُمُ الْيُسْرَ وَلَا يُرِيدُ بِكُمُ الْعُسْرَ وَلِتُكْمِلُوا الْعِدَّةَ وَلِتُكَبِّرُوا اللَّهَ عَلَىٰ مَا هَدَاكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ
Рабазан баз — адамтас бархьси гьуни чебиахъес ва вайдешлизибад гIяхIдеш декIарбирахъес духути насихIятуначил хIушаб Кьуръан бархьибси баз саби. Ил базлизив хIушазивад чидил хъайгIив виалра, иличиб чебси саби абзур баз дубурцес, чи зягIипли яра архIяличив увухъалра — илис гIягIниси саби баягъи илдицад бурхIназив цархIил базлизив дубурцес. Аллагьлис дигули сай хIушаб кункдеш биубли ва къиян-жапа хIедиубли, хIуша гIягIниси кьадарла бурхIназир дубдурцули, хIуша Сунени бархьси гьунчирад дикни багьандан хIушани Аллагь чевяхIвирули. Белики, хIушани гIяхIсант багьишая!
В месяц рамадан был ниспослан Коран - верное руководство для людей, ясные доказательства верного руководства и различение. Тот из вас, кого застанет этот месяц, должен поститься. А если кто болен или находится в пути, то пусть постится столько же дней в другое время. Аллах желает вам облегчения и не желает вам затруднения. Он желает, чтобы вы довели до конца определенное число дней и возвеличили Аллаха за то, что Он наставил вас на прямой путь. Быть может, вы будете благодарны.
وَإِذَا سَأَلَكَ عِبَادِي عَنِّي فَإِنِّي قَرِيبٌ ۖ أُجِيبُ دَعْوَةَ الدَّاعِ إِذَا دَعَانِ ۖ فَلْيَسْتَجِيبُوا لِي وَلْيُؤْمِنُوا بِي لَعَلَّهُمْ يَرْشُدُونَ
Дила лугърани хIези Набчила хьарбиухIели, Ну гъамли вирус, Набзи улгусила жилис жаваб лугас. Илдани Набра жаваб лугаб ва Набчи бирхаб: белики, илди бархьси гьунчибад башес!
Если Мои рабы спросят тебя обо Мне, то ведь Я близок и отвечаю на зов молящегося, когда он взывает ко Мне. Пусть же они отвечают Мне и веруют в Меня, - быть может, они последуют верным путем.
أُحِلَّ لَكُمْ لَيْلَةَ الصِّيَامِ الرَّفَثُ إِلَىٰ نِسَائِكُمْ ۚ هُنَّ لِبَاسٌ لَكُمْ وَأَنْتُمْ لِبَاسٌ لَهُنَّ ۗ عَلِمَ اللَّهُ أَنَّكُمْ كُنْتُمْ تَخْتَانُونَ أَنْفُسَكُمْ فَتَابَ عَلَيْكُمْ وَعَفَا عَنْكُمْ ۖ فَالْآنَ بَاشِرُوهُنَّ وَابْتَغُوا مَا كَتَبَ اللَّهُ لَكُمْ ۚ وَكُلُوا وَاشْرَبُوا حَتَّىٰ يَتَبَيَّنَ لَكُمُ الْخَيْطُ الْأَبْيَضُ مِنَ الْخَيْطِ الْأَسْوَدِ مِنَ الْفَجْرِ ۖ ثُمَّ أَتِمُّوا الصِّيَامَ إِلَى اللَّيْلِ ۚ وَلَا تُبَاشِرُوهُنَّ وَأَنْتُمْ عَاكِفُونَ فِي الْمَسَاجِدِ ۗ تِلْكَ حُدُودُ اللَّهِ فَلَا تَقْرَبُوهَا ۗ كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ آيَاتِهِ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَّقُونَ
Дуббуцарла дуги хIушала хьунрачи гъамдирахъес хIушаб пурбан леб: илди хIушаб — юргъан саби, хIуша — илдас юргъан саррая. Аллагьли балули сай хIуша-ургар хIуша мурталра-декIар гъамли хIедирни; ил багьандан Илини хIушачи уркIецIи бирули сай ва хIушачивад чевурхули сай. Гьанна биалли хьунрачил дархдикая ва хIушаб Аллагьли амру барибси барая. ХIуша цIуба ги цIудара гилизибад декIарбирес бажардидирайчи — шала пIякьдикайчи — дукеная ва дуженая. Шала пIякьдикибхIейчирад бархIи ахъайчи дубдурценая. Мижитуназир керила гIяхIти баркьудлумачила пикрумазир сархIели, хьунрачи гъаммайрудая. Илдигъунти сари Аллагьла тIалабунала дазурби ва илди дуэс кьасмабиридая! Сунела хъарбаркьуни адамтази Аллагьли илкьяйдали иргъахъули сай. Белики, илди Аллагьлизибад урухкIес!
Вам дозволено вступать в близость с вашими женами в ночь поста. Ваши жены - одеяние для вас, а вы - одеяние для них. Аллах знает, что вы предаете самих себя (ослушаетесь Аллаха и вступаете в половую близость с женами по ночам во время поста в рамадане), и поэтому Он принял ваши покаяния и простил вас. Отныне вступайте с ними в близость и стремитесь к тому, что предписал вам Аллах. Ешьте и пейте, пока вы не сможете отличить белую нитку рассвета от черной, а затем поститесь до ночи. Не вступайте с ними в близость, когда вы пребываете в мечетях. Таковы ограничения Аллаха. Не приближайтесь к ним. Так Аллах разъясняет Свои знамения людям, - быть может, они устрашатся.
وَلَا تَأْكُلُوا أَمْوَالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْبَاطِلِ وَتُدْلُوا بِهَا إِلَى الْحُكَّامِ لِتَأْكُلُوا فَرِيقًا مِنْ أَمْوَالِ النَّاسِ بِالْإِثْمِ وَأَنْتُمْ تَعْلَمُونَ
ХIушала лебдеш хIуша-ургаб дугIли харжмабиридая: цархIилти адамтала маслизибад се-биалра бархьагарли бикахъес багьандан диванчиби хIушала шайчи балкIахъес хIушала лебдеш балу-балули рушбатлис пайдаламабиридая.
Не пожирайте незаконно между собой своего имущества и не подкупайте судей, чтобы пожирать часть имущества людей, сознательно совершая грех.
يَسْأَلُونَكَ عَنِ الْأَهِلَّةِ ۖ قُلْ هِيَ مَوَاقِيتُ لِلنَّاسِ وَالْحَجِّ ۗ وَلَيْسَ الْبِرُّ بِأَنْ تَأْتُوا الْبُيُوتَ مِنْ ظُهُورِهَا وَلَٰكِنَّ الْبِرَّ مَنِ اتَّقَىٰ ۗ وَأْتُوا الْبُيُوتَ مِنْ أَبْوَابِهَا ۚ وَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ
ХIези хьарбиули саби Бац сагабикIниличила. Бура: «Илини адамтас замана ва хIяж бируси манзил кадилзахъули сари». Динна тIалабуни дузахъни—хIуша хъулрази гIела шайчирад адицIнилизиб ахIенну, Аллагьлизирад урухкIнилизиб саби. Хъулрази адицIеная гIядатлати унзурбазирад ва Аллагьлизирад урухкIеная: белики, хIуша талихIчертили диишая!
Они спрашивают тебя о новолуниях. Скажи: "Они определяют промежутки времени для людей и хаджа. Благочестие не в том, чтобы вы входили в дома с их задней стороны. Но благочестив тот, кто богобоязнен. Входите в дома через двери и бойтесь Аллаха, - быть может, вы окажетесь преуспевшими.
وَقَاتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ الَّذِينَ يُقَاتِلُونَكُمْ وَلَا تَعْتَدُوا ۚ إِنَّ اللَّهَ لَا يُحِبُّ الْمُعْتَدِينَ
Аллагьла гьунчир дургъеная хIушачи бургъутачи къаршили, амма дархьагартили мадирудая, сенахIенну бархьагарти Аллагьлис хIейгахъу.
Сражайтесь на пути Аллаха с теми, кто сражается против вас, но не преступайте границы дозволенного. Воистину, Аллах не любит преступников.
وَاقْتُلُوهُمْ حَيْثُ ثَقِفْتُمُوهُمْ وَأَخْرِجُوهُمْ مِنْ حَيْثُ أَخْرَجُوكُمْ ۚ وَالْفِتْنَةُ أَشَدُّ مِنَ الْقَتْلِ ۚ وَلَا تُقَاتِلُوهُمْ عِنْدَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ حَتَّىٰ يُقَاتِلُوكُمْ فِيهِ ۖ فَإِنْ قَاتَلُوكُمْ فَاقْتُلُوهُمْ ۗ كَذَٰلِكَ جَزَاءُ الْكَافِرِينَ
Чинаб къаршибикалра, илди кабуршеная, хIуша чули дугIаибихIибад илди дугIиэная: гуж-зулму, рагIятдешкIун бебкIайчирра вайти сари. КягIбаличир илдачил мадургъудая, нагагь илди хIушачил бургъес бехIкIебихьалли. Амма рахли илди илаб хIушачил бургъесбяхIялли, кабуршеная: илгъуна саби капуртас танбихI!
Убивайте их (многобожников), где бы вы их ни встретили, и изгоняйте их оттуда, откуда они вас изгнали. Искушение хуже, чем убийство. Но не сражайтесь с ними у Заповедной мечети, пока они не станут сражаться с вами в ней. Если же они станут сражаться с вами, то убивайте их. Таково воздаяние неверующим!
فَإِنِ انْتَهَوْا فَإِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ
Рахли илдани дургъби тIашаалли... Аллагь—чевкархан, уркIецIичев сай!
Но если они прекратят, то ведь Аллах - Прощающий, Милосердный.
وَقَاتِلُوهُمْ حَتَّىٰ لَا تَكُونَ فِتْنَةٌ وَيَكُونَ الدِّينُ لِلَّهِ ۖ فَإِنِ انْتَهَوْا فَلَا عُدْوَانَ إِلَّا عَلَى الظَّالِمِينَ
Илдачил дургъеная хIушаб гуж-зулмула, рагIятдешла урехи кIунбацIайчи ва гьар чинабалра Аллагьла дин кабизайчи. Эгер хIушачи къаршиси дяви илдани тIашаалли, илхIели хIушаб душмантили бирар чIянкIли капуртицун.
Сражайтесь с ними, пока не исчезнет искушение и пока религия целиком не будет посвящена Аллаху. Но если они прекратят, то враждовать следует только с беззаконниками.
الشَّهْرُ الْحَرَامُ بِالشَّهْرِ الْحَرَامِ وَالْحُرُمَاتُ قِصَاصٌ ۚ فَمَنِ اعْتَدَىٰ عَلَيْكُمْ فَاعْتَدُوا عَلَيْهِ بِمِثْلِ مَا اعْتَدَىٰ عَلَيْكُمْ ۚ وَاتَّقُوا اللَّهَ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ مَعَ الْمُتَّقِينَ
Къадагъала базлизир дургъеная, эгер илди бургъалли. Къадагъа буунтас чеббицIес чебиркур. Ил багьандан хIушачи чи къаршили кайзалра, тяп ил хIушачи къаршили кайзурсиван, хIуша иличира къаршили кадизирая. Аллагьлизирад урухкIеная ва Аллагь Сунезибад урухкIутачил виъни багьирая!
Запретный месяц - за запретный месяц, а за нарушение запретов - возмездие. Если кто покусился на вас, то и вы покуситесь на него, подобно тому, как он покусился на вас. Бойтесь Аллаха и знайте, что Аллах - с богобоязненными.
وَأَنْفِقُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَلَا تُلْقُوا بِأَيْدِيكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ ۛ وَأَحْسِنُوا ۛ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ
Аллагьла гьунчиб садакьа биреная, хIушани хIушаб ажал мадургидая ва гIяхIдеш биреная, сенахIенну Аллагьлис дигахъу гIяхIдеш биранти!
Делайте пожертвования на пути Аллаха и не обрекайте себя на гибель. И творите добро, поскольку Аллах любит творящих добро.
وَأَتِمُّوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ لِلَّهِ ۚ فَإِنْ أُحْصِرْتُمْ فَمَا اسْتَيْسَرَ مِنَ الْهَدْيِ ۖ وَلَا تَحْلِقُوا رُءُوسَكُمْ حَتَّىٰ يَبْلُغَ الْهَدْيُ مَحِلَّهُ ۚ فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ مَرِيضًا أَوْ بِهِ أَذًى مِنْ رَأْسِهِ فَفِدْيَةٌ مِنْ صِيَامٍ أَوْ صَدَقَةٍ أَوْ نُسُكٍ ۚ فَإِذَا أَمِنْتُمْ فَمَنْ تَمَتَّعَ بِالْعُمْرَةِ إِلَى الْحَجِّ فَمَا اسْتَيْسَرَ مِنَ الْهَدْيِ ۚ فَمَنْ لَمْ يَجِدْ فَصِيَامُ ثَلَاثَةِ أَيَّامٍ فِي الْحَجِّ وَسَبْعَةٍ إِذَا رَجَعْتُمْ ۗ تِلْكَ عَشَرَةٌ كَامِلَةٌ ۗ ذَٰلِكَ لِمَنْ لَمْ يَكُنْ أَهْلُهُ حَاضِرِي الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ ۚ وَاتَّقُوا اللَّهَ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ
Аллагь багьандан хIяж ва гIумра диреная. Эгер ил барес хIушаб къиянни биалли, имкан бикIуси барая: ита къурбан бурхьеная. Къурбан сунела мерличи бетаайчи хIушала бурги малугIядая. Рахли хIушазивад чи-виалра зягIипли виалли, яра бекIлизивад сагъли хIейалли, илини хIяж чебахъес вирар дубурцули, яра садакьа, яра цархIилти сегъунти-биалра гIяхIдешуни дирули. ХIушаб урехи агархIели, хIяжличил гIумра цалабяхъес дигусини, сунела ахъри бикIусигъуна кьурбан бараб. Ил барес имкан агарси биалли хIяжла замана хIябал бархIи ва хъайгIи чарухъунхIелира верхIел бархIи дубурцаб: лерилра вецIал бархIи. Ил барес чебси саби Маккализив хIерхIейрусиличиб. Аллагьлизирад урухкIеная ва Аллагьла танбихI чIумаси биъни баленая!
Завершайте хадж и малое паломничество во имя Аллаха. Если вы будете задержаны, то принесите в жертву то, что сможете. Не брейте ваши головы, пока жертвенные животные не достигнут места заклания. А если кто из вас болен или из-за головы своей испытывает страдания, то он должен в качестве искупления поститься, или раздать милостыню, или принести жертву. Если же вы находитесь в безопасности, то всякий, кто совершает малое паломничество и прерываемый хадж, должен принести в жертву то, что сможет. Если же он не сможет сделать этого, то он должен поститься три дня во время хаджа и семь дней после его окончания - всего десять дней. Это распространяется на тех, чья семья не живет в Заповедной мечети. Бойтесь же Аллаха и знайте, что Аллах суров в наказании.
الْحَجُّ أَشْهُرٌ مَعْلُومَاتٌ ۚ فَمَنْ فَرَضَ فِيهِنَّ الْحَجَّ فَلَا رَفَثَ وَلَا فُسُوقَ وَلَا جِدَالَ فِي الْحَجِّ ۗ وَمَا تَفْعَلُوا مِنْ خَيْرٍ يَعْلَمْهُ اللَّهُ ۗ وَتَزَوَّدُوا فَإِنَّ خَيْرَ الزَّادِ التَّقْوَىٰ ۚ وَاتَّقُونِ يَا أُولِي الْأَلْبَابِ
ХIяж—белгити бузразиб бируси саби. Илди бузразиб хIяж барес кьасбарибсилис асухIебирар хIяжла замана хьунуйчи гъамиэс, низам-кьяйда дуэс, жалтани-къалмакъарли виркьес. ХIушани се гIяхIси барадалра — Аллагьли бала. Гьунилис напакьа кайсеная, амма бегIла гIяхIси напакьа — Аллагь уркIилав вихIни саби! Набзирад урухкIеная, гIякьлучерти!
Хадж совершается в известные месяцы. Кто намеревается совершить хадж в эти месяцы, тот не должен вступать в половую близость, совершать грехи и вступать в споры во время хаджа. Что бы вы ни сделали доброго, Аллах знает об этом. Берите с собой припасы, но лучшим припасом является богобоязненность. Бойтесь же Меня, о обладающие разумом!
لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ أَنْ تَبْتَغُوا فَضْلًا مِنْ رَبِّكُمْ ۚ فَإِذَا أَفَضْتُمْ مِنْ عَرَفَاتٍ فَاذْكُرُوا اللَّهَ عِنْدَ الْمَشْعَرِ الْحَرَامِ ۖ وَاذْكُرُوهُ كَمَا هَدَاكُمْ وَإِنْ كُنْتُمْ مِنْ قَبْلِهِ لَمِنَ الضَّالِّينَ
ХIушала ВегIбекIла сахаватти савгъатуначи хьулдикIнилизиб хIушаб бунагь агара. ГIярапат дубурличирад кадацIибхIели ва дурхъаси мерличи дакIибхIели, Аллагь гьаникахъая. Ил гьаникахъая, сенахIенну Илини саррая хIуша бархьси гьунчи дураибти, хIятта илис гьалар хIуша чердалкIунтили дирадалра.
На вас нет греха, если вы ищете милость от своего Господа. А когда вы вернетесь с Арафата, поминайте Аллаха в Заповедном месте. Поминайте Его, поскольку Он наставил вас на прямой путь, хотя прежде вы были одними из заблудших.
ثُمَّ أَفِيضُوا مِنْ حَيْثُ أَفَاضَ النَّاسُ وَاسْتَغْفِرُوا اللَّهَ ۚ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ
ГIур хIушара ил мерличирад адамти башуйхIи дукьеная ва бунагьуначивад чеверхахъес Аллагьлизи дулгеная, сенкIун Аллагь — чевкархан, уркIецIичев сай!
Затем отправляйтесь в путь оттуда, откуда отправляются остальные люди, и молите Аллаха о прощении. Воистину, Аллах - Прощающий, Милосердный.
فَإِذَا قَضَيْتُمْ مَنَاسِكَكُمْ فَاذْكُرُوا اللَّهَ كَذِكْرِكُمْ آبَاءَكُمْ أَوْ أَشَدَّ ذِكْرًا ۗ فَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَقُولُ رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا وَمَا لَهُ فِي الْآخِرَةِ مِنْ خَلَاقٍ
ХIушала балга-дугIя тамандиубхIели, хIушала дудешуни гьанбиркахъуливан яра гьатIира цIакьли Аллагь гьаниркахъеная! Адамтала ургаб леб ишкьяйда бикIути: «Нушала ВегIбекI! Ишди гIямрулизир нушаб нигIматуни га!» Амма ахиратлизир илдас нигIматуни агара.
Когда вы завершите свои обряды, то поминайте Аллаха так, как поминаете своих отцов, и даже более того. Среди людей есть такие, которые говорят: "Господь наш! Одари нас в этом мире!" Но нет им доли в Последней жизни.
وَمِنْهُمْ مَنْ يَقُولُ رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ
Илдала ургаб леб ишкьяйда бикIутира: «Нушала ВегIбекI! Ишди гIямрулизибра нушаб гIяхIдеш бирен, ахиратлизибра гIяхIдеш бирен ва нуша жагьаннабла цIала гIязабтазирадра дерцахъаба!»
Но среди них есть такие, которые говорят: "Господь наш! Одари нас добром в этом мире и добром в Последней жизни и защити нас от мучений в Огне".
أُولَٰئِكَ لَهُمْ نَصِيبٌ مِمَّا كَسَبُوا ۚ وَاللَّهُ سَرِيعُ الْحِسَابِ
Илдас насиб бирар — чули бучибси. Гьарли-марли, Аллагь хIисаб бузахънилизив хъярхъси сай!
Им уготован удел за то, что они приобрели. Аллах скор в расчете.
وَاذْكُرُوا اللَّهَ فِي أَيَّامٍ مَعْدُودَاتٍ ۚ فَمَنْ تَعَجَّلَ فِي يَوْمَيْنِ فَلَا إِثْمَ عَلَيْهِ وَمَنْ تَأَخَّرَ فَلَا إِثْمَ عَلَيْهِ ۚ لِمَنِ اتَّقَىٰ ۗ وَاتَّقُوا اللَّهَ وَاعْلَمُوا أَنَّكُمْ إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ
Аллагь гьаниркахъеная кадизахъурти бурхIназив. КIел бархIицун кали арякьунсилисра — бунагь агара, имцIали калунсилисра — бунагь агара, Аллагьлизирад урухкIули гIергъи. Ил багьандан Аллагьлизирад урухкIеная ва хIуша Иличи дурчни хъуммартидая!
Поминайте Аллаха в считанные дни (в течение трех дней в долине Мина). Кто торопится и завершает обряд за два дня, тот не совершает греха. И кто задерживается, тот также не совершает греха. Это касается богобоязненных. Бойтесь же Аллаха и знайте, что к Нему вы будете собраны.
وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يُعْجِبُكَ قَوْلُهُ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَيُشْهِدُ اللَّهَ عَلَىٰ مَا فِي قَلْبِهِ وَهُوَ أَلَدُّ الْخِصَامِ
Илди халкьла ургав лев ца адам, суненира иш дунъяличирти гIямруличила сунела гъайли хIу хIяйранвируси, сунела уркIилабсилис Аллагь бикьрили урцуси, амма жаликIес дебали дигуси.
Среди людей есть такой, чьи речи восхищают тебя в мирской жизни. Он призывает Аллаха засвидетельствовать то, что у него в душе, хотя сам является непримиримым спорщиком.
وَإِذَا تَوَلَّىٰ سَعَىٰ فِي الْأَرْضِ لِيُفْسِدَ فِيهَا وَيُهْلِكَ الْحَرْثَ وَالنَّسْلَ ۗ وَاللَّهُ لَا يُحِبُّ الْفَسَادَ
ХIечивад бара тяйдииубхIели, ил пасаддеш тIинтIдарес, дегIнуби ва мицIираг къирдарес гъаргъли, ванзала къакъкад дуцIли-чапIли сай. Аллагьлис биалли пасаддеш хIейгахъу!
Когда он уходит, то начинает распространять нечестие на земле, уничтожать посевы и губить потомство. Но ведь Аллах не любит нечестия.
وَإِذَا قِيلَ لَهُ اتَّقِ اللَّهَ أَخَذَتْهُ الْعِزَّةُ بِالْإِثْمِ ۚ فَحَسْبُهُ جَهَنَّمُ ۚ وَلَبِئْسَ الْمِهَادُ
Илизи бикIухIели: «Аллагьлизивадалра урухии!» — уктемдешли иличи гьатIира халаси бунагь бихули саби. Иличи хIерли саби жагьаннаб. Агь, хIябилра хIяжар мер леб ил!
Когда ему говорят: "Побойся Аллаха!" - гордыня подталкивает его на грех. Довольно с него Геенны! Как же скверно это ложе!
وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَشْرِي نَفْسَهُ ابْتِغَاءَ مَرْضَاتِ اللَّهِ ۗ وَاللَّهُ رَءُوفٌ بِالْعِبَادِ
Илди халкьла ургав Аллагьлис гIяхIулаиэс сунени сай вирцуси адамра лев. Илдигъунти лугърачи Аллагь уркIецIичевси сай!
Среди людей есть и такой, который продает свою душу, надеясь снискать довольство Аллаха. Аллах снисходителен к рабам.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا ادْخُلُوا فِي السِّلْمِ كَافَّةً وَلَا تَتَّبِعُوا خُطُوَاتِ الشَّيْطَانِ ۚ إِنَّهُ لَكُمْ عَدُوٌّ مُبِينٌ
Аллагьличи дирхути! Лебтанилра уркIи-уркIилабад бусурман дин бузахъеная ва шайтIайс гIеларад мадашудая! ИлкIун хIушаб эски душман саби!
О те, которые уверовали! Принимайте ислам целиком и не следуйте по стопам сатаны. Воистину, он для вас - явный враг.
فَإِنْ زَلَلْتُمْ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَتْكُمُ الْبَيِّنَاتُ فَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ
Эгер хIушачи дурхъати аятуни дакIили гIергъи къарддухъадалли — багьирая, Аллагь — чевяхIси ва духуси виъни.
А если вы споткнетесь после того, как к вам явились ясные знамения, то знайте, что Аллах - Могущественный, Мудрый.
هَلْ يَنْظُرُونَ إِلَّا أَنْ يَأْتِيَهُمُ اللَّهُ فِي ظُلَلٍ مِنَ الْغَمَامِ وَالْمَلَائِكَةُ وَقُضِيَ الْأَمْرُ ۚ وَإِلَى اللَّهِ تُرْجَعُ الْأُمُورُ
Илди гъагултала дяхIцIилиуб Аллагьра малайкунира чучи бакIайчи ва жалти арзайчи хIерликабиили хIебиэс? Ил анцIбукь гьанналаубал белгибарили саби ва лерилра масъулти Аллагьлицун ирзути сари.
Неужели они ожидают чего-либо иного, кроме как того, что Аллах явится к ним, осененный облаками, вместе с ангелами, и все будет решено? К Аллаху возвращаются дела.
سَلْ بَنِي إِسْرَائِيلَ كَمْ آتَيْنَاهُمْ مِنْ آيَةٍ بَيِّنَةٍ ۗ وَمَنْ يُبَدِّلْ نِعْمَةَ اللَّهِ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَتْهُ فَإِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ
ИзрагIилла уршбази хьарбаа, гьари, илдас Нушани сецад духути лишанти дархьирал. Аллагьла гIяхIдеш сунечи бакIили гIергъи ил чили уббяхъялра — ил барибсилис Аллагьла танбихI чIумаси бирар!
Спроси сынов Исраила (Израиля), сколько ясных знамений Мы ниспослали им. Если кто променяет милость Аллаха после того, как она явилась к нему, то ведь Аллах суров в наказании.
زُيِّنَ لِلَّذِينَ كَفَرُوا الْحَيَاةُ الدُّنْيَا وَيَسْخَرُونَ مِنَ الَّذِينَ آمَنُوا ۘ وَالَّذِينَ اتَّقَوْا فَوْقَهُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ۗ وَاللَّهُ يَرْزُقُ مَنْ يَشَاءُ بِغَيْرِ حِسَابٍ
Капурти иш дунъяличирти гIямруличи хIясратли саби ва илди бусурмантачиб чебдукаркIули саби, амма Аллагьлизибад урухкIути кьиямала бархIи илдачиб чебяхIли, ахъли бирар: Сунес дигусилис Аллагьли лугIиагар нигIматуни лугули сай!
Мирская жизнь кажется неверующим прекрасной. Они глумятся над теми, кто уверовал. Но в День воскресения богобоязненные окажутся выше них. Аллах дарует удел без расчета, кому пожелает.
كَانَ النَّاسُ أُمَّةً وَاحِدَةً فَبَعَثَ اللَّهُ النَّبِيِّينَ مُبَشِّرِينَ وَمُنْذِرِينَ وَأَنْزَلَ مَعَهُمُ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ لِيَحْكُمَ بَيْنَ النَّاسِ فِيمَا اخْتَلَفُوا فِيهِ ۚ وَمَا اخْتَلَفَ فِيهِ إِلَّا الَّذِينَ أُوتُوهُ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَتْهُمُ الْبَيِّنَاتُ بَغْيًا بَيْنَهُمْ ۖ فَهَدَى اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا لِمَا اخْتَلَفُوا فِيهِ مِنَ الْحَقِّ بِإِذْنِهِ ۗ وَاللَّهُ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ إِلَىٰ صِرَاطٍ مُسْتَقِيمٍ
Адамти ца умматли бирутири, гIур Аллагьли илдачи гIяхIла хабурти дихантили ва насихIятчибили идбагуни бархьиб ва адамтала ургарти жалти арзахъес багьандан илдачил барх бархьиб сунезиб бархьдеш лебси Таврат. ИлхIели чус Таврат гибти, чучи гIячихъти хъарбаркьуни даахъили гIергъи, цаличи ца гьимили бицIили, иличила жалбикIесбяхIиб. Аллагьли биалли Сунечи бирхути ва саби-ургаб жалбикIути бархьси гьунчи киб. Аллагьли Сунес дигути бархьси гьунчи дурайули сай!
Люди были одной общиной, и Аллах отправил пророков добрыми вестниками и предостерегающими увещевателями, ниспослал вместе с ними Писание во истине, чтобы рассудить людей в том, в чем они разошлись во мнениях. Но разошлись во мнениях относительно этого только те, кому было даровано Писание, после того, как к ним явились ясные знамения, по причине зависти и несправедливого отношения друг к другу. Аллах по Своей воле направил тех, которые уверовали, к истине, относительно которой они разошлись во мнениях. Аллах наставляет на прямой путь, кого пожелает.
أَمْ حَسِبْتُمْ أَنْ تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَلَمَّا يَأْتِكُمْ مَثَلُ الَّذِينَ خَلَوْا مِنْ قَبْلِكُمْ ۖ مَسَّتْهُمُ الْبَأْسَاءُ وَالضَّرَّاءُ وَزُلْزِلُوا حَتَّىٰ يَقُولَ الرَّسُولُ وَالَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ مَتَىٰ نَصْرُ اللَّهِ ۗ أَلَا إِنَّ نَصْرَ اللَّهِ قَرِيبٌ
Марлира, хIушаб гьанбиркулив алжанализи адицIехIе или, хIушаб гьалабтачи бакIибсигъуна гьанналис хIушачи хIебакIили лебай? Илдачи балагьуни, децI-шишимти чедакIиб ва мерс дакьун, хIятта Аллагьла вакилра Аллагьличи бирхутира бикIутири: «Аллагьла кумек мурт лябкьуси?» Багьирая: Аллагьла кумек гъамли саби!
Или вы полагали, что войдете в Рай, не испытав того, что постигло ваших предшественников? Их поражали нищета и болезни. Они переживали такие потрясения, что Посланник и уверовавшие вместе с ним говорили: "Когда же придет помощь Аллаха?" Воистину, помощь Аллаха близка.
يَسْأَلُونَكَ مَاذَا يُنْفِقُونَ ۖ قُلْ مَا أَنْفَقْتُمْ مِنْ خَيْرٍ فَلِلْوَالِدَيْنِ وَالْأَقْرَبِينَ وَالْيَتَامَىٰ وَالْمَسَاكِينِ وَابْنِ السَّبِيلِ ۗ وَمَا تَفْعَلُوا مِنْ خَيْرٍ فَإِنَّ اللَّهَ بِهِ عَلِيمٌ
Илдани хIези хьарбиули саби: «Чис бируси нушани садакьа?» Бура: «ХIушала лебдешлизибад садакьа биреная бегIтас, гъамтас, цIуръабас, мискинтас, гьункьябас. ХIушани сегъуна гIяхIдеш барадалра — иличила Аллагьли сеннира бала».
Они спрашивают тебя, что они должны расходовать. Скажи: "Любое добро, которое вы раздаете, должно достаться родителям, близким родственникам, сиротам, беднякам, путникам. Что бы вы ни сделали доброго, Аллах знает об этом".
كُتِبَ عَلَيْكُمُ الْقِتَالُ وَهُوَ كُرْهٌ لَكُمْ ۖ وَعَسَىٰ أَنْ تَكْرَهُوا شَيْئًا وَهُوَ خَيْرٌ لَكُمْ ۖ وَعَسَىٰ أَنْ تُحِبُّوا شَيْئًا وَهُوَ شَرٌّ لَكُمْ ۗ وَاللَّهُ يَعْلَمُ وَأَنْتُمْ لَا تَعْلَمُونَ
Аллагьла гьунчир хIушаб дургъес чевкъар, амма хIушаб дургъби дебали хIейгулрая. ХIушаб се-биалра хIейгулрая, амма ил хIушаб, белики, гIяхIдеш биэс, хIушаб се-биалра дигулрая, амма ил хIушаб, белики, вайдеш биэс: ил Аллагьлицун бала, хIушани биалли — хIебаладая.
Вам предписано сражаться, хотя это вам неприятно. Быть может, вам неприятно то, что является благом для вас. И быть может, вы любите то, что является злом для вас. Аллах знает, а вы не знаете.
يَسْأَلُونَكَ عَنِ الشَّهْرِ الْحَرَامِ قِتَالٍ فِيهِ ۖ قُلْ قِتَالٌ فِيهِ كَبِيرٌ ۖ وَصَدٌّ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ وَكُفْرٌ بِهِ وَالْمَسْجِدِ الْحَرَامِ وَإِخْرَاجُ أَهْلِهِ مِنْهُ أَكْبَرُ عِنْدَ اللَّهِ ۚ وَالْفِتْنَةُ أَكْبَرُ مِنَ الْقَتْلِ ۗ وَلَا يَزَالُونَ يُقَاتِلُونَكُمْ حَتَّىٰ يَرُدُّوكُمْ عَنْ دِينِكُمْ إِنِ اسْتَطَاعُوا ۚ وَمَنْ يَرْتَدِدْ مِنْكُمْ عَنْ دِينِهِ فَيَمُتْ وَهُوَ كَافِرٌ فَأُولَٰئِكَ حَبِطَتْ أَعْمَالُهُمْ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ ۖ وَأُولَٰئِكَ أَصْحَابُ النَّارِ ۖ هُمْ فِيهَا خَالِدُونَ
Илдани хIези хьарбиули саби къадагъала базличила ва ил базлизир дирути дургъбачила. Бура: «Ил базлизир дургъби — халал бунагь саби, амма Аллагьла гьунчивад гIелумизни, Аллагьличи ва КягIбаличи вирххIерхни, КягIбаличи башути адамти илад дугIиьни—Аллагьла гьалаб ил гьатIира халал бунагь саби. Гуж-зулмура рягIятдешра — бебкIайчир вайти саригу». Нагагь ахъри бакIалли, чули хIуша хIушала диннизирад гIелумдизахъайчи илди хIушачи къаршили бургъар. Эгер хIушазибад чихъали хIушала диннизибад гIелумбизалра ва капуртили бебкIалра — илдала иш дунъяличирти ва ахиратлизирти баркьудлуми дугIлатили дирар: илди жагьаннабла цIала гIязабтазиб бирар ва даимлис илаб кавлан!
Они спрашивают тебя о сражении в запретный месяц. Скажи: "Сражаться в этот месяц - великое преступление. Однако сбивать других с пути Аллаха, не веровать в Него, не пускать в Заповедную мечеть и выгонять оттуда ее жителей - еще большее преступление перед Аллахом. Искушение хуже, чем убийство. Они не перестанут сражаться с вами, пока не отвратят вас от вашей религии, если только смогут. А если кто из вас отступит от своей религии и умрет неверующим, то его деяния окажутся тщетными как в этом мире, так и в Последней жизни. Они являются обитателями Огня и останутся там вечно".
إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَالَّذِينَ هَاجَرُوا وَجَاهَدُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ أُولَٰئِكَ يَرْجُونَ رَحْمَتَ اللَّهِ ۚ وَاللَّهُ غَفُورٌ رَحِيمٌ
Аллагьличи бирхути, чула ери-юрт урдатурти ва Аллагьла гьунчиб гъирачебли бургъути — Аллагьла уркIецIиличи хьулбикIули саби: АллагькIун — чевкархан, уркIецIичев сай!
Воистину, те, которые уверовали, совершили переселение и сражались на пути Аллаха, надеются на милость Аллаха. А ведь Аллах - Прощающий, Милосердный.
يَسْأَلُونَكَ عَنِ الْخَمْرِ وَالْمَيْسِرِ ۖ قُلْ فِيهِمَا إِثْمٌ كَبِيرٌ وَمَنَافِعُ لِلنَّاسِ وَإِثْمُهُمَا أَكْبَرُ مِنْ نَفْعِهِمَا ۗ وَيَسْأَلُونَكَ مَاذَا يُنْفِقُونَ قُلِ الْعَفْوَ ۗ كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمُ الْآيَاتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُونَ
Илдани хIези хьарбиули саби чягъирличила ва чIала буршнила хIязличила. Бура: «Илди кIилизибалра халал бунагь леб, хIятта адамтас пайдара леб биалра, амма пайдаличеб илдала бунагь халал саби». ХIези хьарбиули саби: «Садакьалис сецад лугес гIягIниси?» Бура: «ХIела лебдешлизибад яшавлис баили гIелаб калунси». Аллагьли хIушаб илкьяйда баянбирули сай ил аят:
Они спрашивают тебя о вине и азартных играх. Скажи: "В них есть большой грех, но есть и польза для людей, хотя греха в них больше, чем пользы". Они спрашивают тебя, что они должгы расходовать. Скажи: "Излишек". Так Аллах разъясняет вам знамения, - быть может, вы поразмыслите
فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ ۗ وَيَسْأَلُونَكَ عَنِ الْيَتَامَىٰ ۖ قُلْ إِصْلَاحٌ لَهُمْ خَيْرٌ ۖ وَإِنْ تُخَالِطُوهُمْ فَإِخْوَانُكُمْ ۚ وَاللَّهُ يَعْلَمُ الْمُفْسِدَ مِنَ الْمُصْلِحِ ۚ وَلَوْ شَاءَ اللَّهُ لَأَعْنَتَكُمْ ۚ إِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ
белики, хIуша иш дунъяличирти гIямруличила ва ахиратличила пикридухъиша? Илдани хIези хьарбиули саби цIуръабачила. Бура: «Илдас гIяхIдеш барни — дурхъаси баркьуди саби». Эгер хIушани илдачила къайгъи бирадалли — илди хIушаб узби бетарар. ГIяхIдеш бирусира вайдеш бирусира Аллагьли гьамадли вала. Рахли Аллагьлис дигалри, Илини хIушачи къиян-жапа дурхьи. Аллагь—чевяхIси, гIякьлучевси сай!
над этим миром и Последней жизнью. Они спрашивают тебя о сиротах. Скажи: "Делать им добро - хорошо. Если вы объедините свои дела, то ведь они - ваши братья. Аллах отличает нечестивца от творящего добро. Если бы Аллах захотел, то поставил бы вас в затруднительное положение. Воистину, Аллах - Могущественный, Мудрый".
وَلَا تَنْكِحُوا الْمُشْرِكَاتِ حَتَّىٰ يُؤْمِنَّ ۚ وَلَأَمَةٌ مُؤْمِنَةٌ خَيْرٌ مِنْ مُشْرِكَةٍ وَلَوْ أَعْجَبَتْكُمْ ۗ وَلَا تُنْكِحُوا الْمُشْرِكِينَ حَتَّىٰ يُؤْمِنُوا ۚ وَلَعَبْدٌ مُؤْمِنٌ خَيْرٌ مِنْ مُشْرِكٍ وَلَوْ أَعْجَبَكُمْ ۗ أُولَٰئِكَ يَدْعُونَ إِلَى النَّارِ ۖ وَاللَّهُ يَدْعُو إِلَى الْجَنَّةِ وَالْمَغْفِرَةِ بِإِذْنِهِ ۖ وَيُبَيِّنُ آيَاتِهِ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُونَ
Бахъал аллагьунарти хьунул адамтачи хьайчикамайрудая, илди ца Аллагьличи бирханбиайчи. Цаси Аллагьличи рирхуси лагъ хьунул адам бахъал аллагьунар хьунул адамличир гьалар сари, хIятта ил хIушаб гIяхIрилзули риалра. Бахъал аллагьунарти мурул адамтас шери мадашудая, илди ца Аллагьличи бирханбиайчи, сенахIенну ца Аллагьличи вирхуси лагъ мурул адам бахъал аллагьунар мурул адамличив гьалав сай, хIятта ил хIушаб гIяхIилзули виалра. Бахъал аллагьунартани хIуша жагьаннабла цIализи жидирулрая, Аллагьли биалли, уркIецIи бирули, хIуша жидирулрая алжанализи ва цаличирад ца черкадерхниличи: Илини адамтази Сунела аятуни баяндирули сай — белики, илди духубиэс!
Не женитесь на язычницах, пока они не уверуют. Безусловно, верующая невольница лучше язычницы, даже если она понравилась вам. Не выдавайте мусульманок замуж за язычников, пока они не уверуют. Безусловно, верующий невольник лучше язычника, даже если он понравился вам. Они зовут к Огню, а Аллах зовет к Раю и прощению со Своего соизволения. Он разъясняет людям Свои знамения, - быть может, они помянут назидание.
وَيَسْأَلُونَكَ عَنِ الْمَحِيضِ ۖ قُلْ هُوَ أَذًى فَاعْتَزِلُوا النِّسَاءَ فِي الْمَحِيضِ ۖ وَلَا تَقْرَبُوهُنَّ حَتَّىٰ يَطْهُرْنَ ۖ فَإِذَا تَطَهَّرْنَ فَأْتُوهُنَّ مِنْ حَيْثُ أَمَرَكُمُ اللَّهُ ۚ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ التَّوَّابِينَ وَيُحِبُّ الْمُتَطَهِّرِينَ
Илдани хIези хьарбиули саби хьунри чархлабирниличила. Бура: «Ил — илдас гIязаб саби». Чархлабиубси замана хьунрачирад тяйдили дуэная ва умубиайчи илдачи гъаммадирудая. Илди умубиубхIели биалли, хIушачи Аллагьли хъарбарибси тяхIярли, илдачи дашеная. Гьарли-марли, Аллагьлис дигахъу Сунечи дугьабилзанти ва умудеш бихIути!
Они спрашивают тебя о менструациях. Скажи: "Они причиняют страдания. Посему избегайте половой близости с женщинами во время менструаций и не приближайтесь к ним, пока они не очистятся. А когда они очистятся, то приходите к ним так, как повелел вам Аллах. Воистину, Аллах любит кающихся и любит очищающихся".
نِسَاؤُكُمْ حَرْثٌ لَكُمْ فَأْتُوا حَرْثَكُمْ أَنَّىٰ شِئْتُمْ ۖ وَقَدِّمُوا لِأَنْفُسِكُمْ ۚ وَاتَّقُوا اللَّهَ وَاعْلَمُوا أَنَّكُمْ مُلَاقُوهُ ۗ وَبَشِّرِ الْمُؤْمِنِينَ
ХIушала хьунри — хIушаб хъуми саби ва хIушала хъуличи дашеная хIушаб дигухIели, амма гьаланачи хIушаб пайдаласи се-биалра уркIилизи бурценая! Аллагьлизирад урухкIеная ва хIуша Иличил къаршидиркни багьирая. ХIуни биалли Аллагьличи бирхути гIяхIси хабарличил разибара.
Ваши жены являются пашней для вас. Приходите же на вашу пашню, когда и как пожелаете. Готовьте для себя добрые деяния, бойтесь Аллаха и знайте, что вы встретитесь с Ним. Обрадуй же верующих!
وَلَا تَجْعَلُوا اللَّهَ عُرْضَةً لِأَيْمَانِكُمْ أَنْ تَبَرُّوا وَتَتَّقُوا وَتُصْلِحُوا بَيْنَ النَّاسِ ۗ وَاللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ
ХIуша динна тIалабуни дузахъанти, Аллагьлизирад урухкIанти, адамтас гIяхIдеш биранти сарниличила хIушала хъямас Аллагь гьалабизлизи халмайридая. Гьарли-марли, Аллагь — гьар секIал иргъан ва гьар секIал далан сай!
Пусть клятва именем Аллаха не мешает вам творить добро, быть богобоязненным и примирять людей. Аллах - Слышащий, Знающий.
لَا يُؤَاخِذُكُمُ اللَّهُ بِاللَّغْوِ فِي أَيْمَانِكُمْ وَلَٰكِنْ يُؤَاخِذُكُمْ بِمَا كَسَبَتْ قُلُوبُكُمْ ۗ وَاللَّهُ غَفُورٌ حَلِيمٌ
ХIушала хъямазирти дацI гъай багьандан хIушаб Аллагьли танбихI хIебиру, амма хIушала уркIбани барибсилис танбихI биру. Гьарли-марли, Аллагь — чевкархуси, малхIямси сай!
Аллах не призовет вас к ответу за непреднамеренные клятвы, но призовет вас к ответу за то, что приобрели ваши сердца. Аллах - Прощающий, Выдержанный.
لِلَّذِينَ يُؤْلُونَ مِنْ نِسَائِهِمْ تَرَبُّصُ أَرْبَعَةِ أَشْهُرٍ ۖ فَإِنْ فَاءُوا فَإِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ
Чула хьунразибад декIарбикес хъя барибти — авал баз хIерли буэс гIягIнити саби. Ил заманала бухIнаб илди сагадан чула хьунрачи гъамбиалра, Аллагь—чев кархан, уркIецIичев сай!
Те, которые поклялись не вступать в половую близость со своими женами, должны выжидать четыре месяца. И если они передумают, то ведь Аллах - Прощающий, Милосердный.
وَإِنْ عَزَمُوا الطَّلَاقَ فَإِنَّ اللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٌ
Эгер илдани сеннира магьар кабушес кьасбарили биалли, Аллагь—гьар секIал иргъан, гьар секIал далансай!
Если же они решат развестись, то ведь Аллах - Слышащий, Знающий.
وَالْمُطَلَّقَاتُ يَتَرَبَّصْنَ بِأَنْفُسِهِنَّ ثَلَاثَةَ قُرُوءٍ ۚ وَلَا يَحِلُّ لَهُنَّ أَنْ يَكْتُمْنَ مَا خَلَقَ اللَّهُ فِي أَرْحَامِهِنَّ إِنْ كُنَّ يُؤْمِنَّ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ ۚ وَبُعُولَتُهُنَّ أَحَقُّ بِرَدِّهِنَّ فِي ذَٰلِكَ إِنْ أَرَادُوا إِصْلَاحًا ۚ وَلَهُنَّ مِثْلُ الَّذِي عَلَيْهِنَّ بِالْمَعْرُوفِ ۚ وَلِلرِّجَالِ عَلَيْهِنَّ دَرَجَةٌ ۗ وَاللَّهُ عَزِيزٌ حَكِيمٌ
Магьар кабушибти хьунри хIяйна чархлабиайчи хIерли буар ва илдас къадагъабарибси саби чула канилаб Аллагьли акIахъубси жан дигIянабирахъес, эгер илди Аллагьличи ва кьиямала бархIиличи бирхули биалли. Илгъуна анцIбукьлизиб муйли имцIали бархьтили бирар хьунри чарбаралли, эгер илдас даршубиэс дигули биалли. Хьунрира, саби чучи хъархIерти чула муйли кьяйдали, даршубиалли бархьли бирар. Амма муйлала ихтиюрти илдалайчир дахъал сари. Гьарли-марли, Аллагь— чевяхIси, гIякьлучевси сай!
Разведенные женщины должны выжидать в течение трех менструаций. Не дозволено им скрывать то, что сотворил Аллах в их утробах, если они веруют в Аллаха и в Последний день. Мужья в течение этого периода имеют право вернуть их, если захотят примирения. Согласно установленному порядку, жены имеют такие же права, как и обязанности, хотя мужья и выше их по положению. Аллах - Могущественный, Мудрый.
الطَّلَاقُ مَرَّتَانِ ۖ فَإِمْسَاكٌ بِمَعْرُوفٍ أَوْ تَسْرِيحٌ بِإِحْسَانٍ ۗ وَلَا يَحِلُّ لَكُمْ أَنْ تَأْخُذُوا مِمَّا آتَيْتُمُوهُنَّ شَيْئًا إِلَّا أَنْ يَخَافَا أَلَّا يُقِيمَا حُدُودَ اللَّهِ ۖ فَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا يُقِيمَا حُدُودَ اللَّهِ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِمَا فِيمَا افْتَدَتْ بِهِ ۗ تِلْكَ حُدُودُ اللَّهِ فَلَا تَعْتَدُوهَا ۚ وَمَنْ يَتَعَدَّ حُدُودَ اللَّهِ فَأُولَٰئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ
Магьар кабушниличила кIина балахъуси саби: илала гIергъи яра, гIядат хIясибли, хьунул рихIу хIурмат-хатирличил, яра хьунул рурхьу масра бедили. ХIушани хьунрас бедибсилизибад селра касахъес хIушаб къадагъабируси саби. Аллагьли кадизахъурти тяхIяр-кьяйда дуишагу или рахли хIуша кIелра урухкIули диадалли. Эгер хIуша кIелра урухкIули диадалли Аллагьли кадизахъурти тяхIяр-кьяйда дузхIедузахъишагу или, хIуша кIиличибалра бунагь хIебирар, нагагь хьунуй сунес кьадин муруйс багьа бедалли. Илдигъунти сари Аллагьли кадизахъурти тяхIяр-кьяйда ва илди мадулъадая. Аллагьли кадизахъурти тяхIяр-кьяйда дулъанти — капурти саби.
Развод допускается дважды, после чего надо либо удержать жену на разумных условиях, либо отпустить ее по-доброму. Вам недозволено брать что-либо из дарованного им, если только у обеих сторон нет опасения, что они не смогут соблюсти ограничения Аллаха. И если вы опасаетесь, что они не смогут соблюсти ограничения Аллаха, то они оба не совершат греха, если она выкупит развод. Таковы ограничения Аллаха. Не преступайте же их. А те, которые преступают ограничения Аллаха, являются беззаконниками.
فَإِنْ طَلَّقَهَا فَلَا تَحِلُّ لَهُ مِنْ بَعْدُ حَتَّىٰ تَنْكِحَ زَوْجًا غَيْرَهُ ۗ فَإِنْ طَلَّقَهَا فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِمَا أَنْ يَتَرَاجَعَا إِنْ ظَنَّا أَنْ يُقِيمَا حُدُودَ اللَّهِ ۗ وَتِلْكَ حُدُودُ اللَّهِ يُبَيِّنُهَا لِقَوْمٍ يَعْلَمُونَ
Эгер муруй хьуна магьар хIяйнайс кабушалли, ил илис гIур асурируси ахIен, цархIил муруйс шери рукьяйчи. Нагагь цархIил муруй илала магьар кабушалли, илхIели илди кIилисалра бунагь хIебирар цаличи ца чарбухъалли, нагагь Аллагьли кадизахъурти тяхIяр-кьяйда дузахъес чула кьас биалли. Бурибси балути адамтас Аллагьли баяндирути Сунела низам-кьяйда илдигъунти сари.
Если он развелся с ней в третий раз, то ему недозволено жениться на ней, пока она не выйдет замуж за другого. И если тот разведется с ней, то они не совершат греха, если воссоединятся, полагая, что они смогут соблюсти ограничения Аллаха. Таковы ограничения Аллаха. Он разъясняет их для людей знающих.
وَإِذَا طَلَّقْتُمُ النِّسَاءَ فَبَلَغْنَ أَجَلَهُنَّ فَأَمْسِكُوهُنَّ بِمَعْرُوفٍ أَوْ سَرِّحُوهُنَّ بِمَعْرُوفٍ ۚ وَلَا تُمْسِكُوهُنَّ ضِرَارًا لِتَعْتَدُوا ۚ وَمَنْ يَفْعَلْ ذَٰلِكَ فَقَدْ ظَلَمَ نَفْسَهُ ۚ وَلَا تَتَّخِذُوا آيَاتِ اللَّهِ هُزُوًا ۚ وَاذْكُرُوا نِعْمَتَ اللَّهِ عَلَيْكُمْ وَمَا أَنْزَلَ عَلَيْكُمْ مِنَ الْكِتَابِ وَالْحِكْمَةِ يَعِظُكُمْ بِهِ ۚ وَاتَّقُوا اللَّهَ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ
ХIушани хьунрала магьар кабуршухIели ва илдас кабизахъурси замана баибхIели, яра илди хIурмат-хатирличил бихIеная, яра хIурмат-хатирличил бурхьеная. Чус хIейгули гIергъи, илди мабихIидая, илдас бархьагардеш бирули; чили илкьяйда бирулил — илини сунени сунес вайдеш бирули сай. Аллагьла аятуни дукелцIиличи камадирхьидая, амма хIушаб Аллагьла гIяхIбаркьунира хIуша духудиахъес илини хIушаб Кьуръайзир дархьибтира гьандиркахъеная. Аллагьлизирад урухкIеная ва Аллагь гьар секIал далан виъни хъуммартидая!
Если вы развелись с вашими женами и они выждали положенный им срок, то либо удержите их на разумных условиях, либо отпустите их на разумных условиях. Но не удерживайте их, чтобы навредить им и преступить границы дозволенного. А кто поступит таким образом, тот поступит несправедливо по отношению к самому себе. Не считайте знамения Аллаха шуткой. Помните милость, которую Аллах оказал вам, а также то, что Он ниспослал вам из Писания и мудрости, чтобы увещевать вас. Бойтесь Аллаха и знайте, что Аллах ведает обо всякой вещи.
وَإِذَا طَلَّقْتُمُ النِّسَاءَ فَبَلَغْنَ أَجَلَهُنَّ فَلَا تَعْضُلُوهُنَّ أَنْ يَنْكِحْنَ أَزْوَاجَهُنَّ إِذَا تَرَاضَوْا بَيْنَهُمْ بِالْمَعْرُوفِ ۗ ذَٰلِكَ يُوعَظُ بِهِ مَنْ كَانَ مِنْكُمْ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ ۗ ذَٰلِكُمْ أَزْكَىٰ لَكُمْ وَأَطْهَرُ ۗ وَاللَّهُ يَعْلَمُ وَأَنْتُمْ لَا تَعْلَمُونَ
ХIушани хьунрала магьар кабушибхIели ва илдас кабизахъурси замана баибхIели, чула гьалабла муйлас шери букьяхъес илдас диргаламадулхъадая, саби-ургаб гIягIниси тяхIярли илди вягIдалабиубли гIергъи. Аллагьличи ва кьиямала бархIиличи бирхутас хъарбаркь илгъуна саби. Ил хIушаб бегIлара гIяхIси ва бегIлара хIялалси саби. ХIушани хIебалуси, гьайгьайра, Аллагьли бала!
Если вы развелись с вашими женами и они выждали положенный им срок, то не мешайте им выходить замуж за своих прежних мужей, если они договорились друг с другом на разумных условиях. Таково назидание тому из вас, кто верует в Аллаха и в Последний день. Так будет лучше и чище для вас. Аллах знает, а вы не знаете.
وَالْوَالِدَاتُ يُرْضِعْنَ أَوْلَادَهُنَّ حَوْلَيْنِ كَامِلَيْنِ ۖ لِمَنْ أَرَادَ أَنْ يُتِمَّ الرَّضَاعَةَ ۚ وَعَلَى الْمَوْلُودِ لَهُ رِزْقُهُنَّ وَكِسْوَتُهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ ۚ لَا تُكَلَّفُ نَفْسٌ إِلَّا وُسْعَهَا ۚ لَا تُضَارَّ وَالِدَةٌ بِوَلَدِهَا وَلَا مَوْلُودٌ لَهُ بِوَلَدِهِ ۚ وَعَلَى الْوَارِثِ مِثْلُ ذَٰلِكَ ۗ فَإِنْ أَرَادَا فِصَالًا عَنْ تَرَاضٍ مِنْهُمَا وَتَشَاوُرٍ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِمَا ۗ وَإِنْ أَرَدْتُمْ أَنْ تَسْتَرْضِعُوا أَوْلَادَكُمْ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ إِذَا سَلَّمْتُمْ مَا آتَيْتُمْ بِالْمَعْرُوفِ ۗ وَاتَّقُوا اللَّهَ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ
Нешанани дурхIни мамали балха абзурли кIел дус, нагагь мамали валхни дудешлис тамансили биахъес дигалли. Дудешличиб чебси саби гIягIниси тяхIярли дурхIни балхес, палтарли бегIбирес. Гьарилличи хъарбируси саби — сунени барес вирусицун. Чула дурхIя багьандан я неш, я дудеш децI-шишимтазиб мабиаб. Букьурличибра илгъуна чебси саби. Эгер нешлисра дудешлисра саби-ургаб цабалги ва вягIдалабиубли, мамаличивад дурхIя чевердес дигалли, илдас бунагь хIебирар. Нагагь хIушала дурхIя ниъла нешличи хъарварес дигули диадалли, хIушаб бунагь хIебирар, эгер хIушани илис ГIядат хIясибли лугуси дурусли бедлугадалли. Аллагьлизирад урухкIеная ва Аллагьли хIушала баркьудлуми чедиъни багьирая.
Матери должны кормить своих детей грудью два полных года, если они хотят довести кормление грудью до конца. А тот, у кого родился ребенок, должен обеспечивать питание и одежду матери на разумных условиях. Ни на одного человека не возлагается сверх его возможностей. Нельзя причинять вред матери за ее ребенка, а также отцу за его ребенка. Такие же обязанности возлагаются на наследника отца. Если они пожелают отнять ребенка от груди по взаимному согласию и совету, то не совершат греха. И если вы пожелаете нанять кормилицу для ваших детей, то не совершите греха, если вы заплатите ей на разумных условиях. Бойтесь Аллаха и знайте, что Аллах видит то, что вы совершаете.
وَالَّذِينَ يُتَوَفَّوْنَ مِنْكُمْ وَيَذَرُونَ أَزْوَاجًا يَتَرَبَّصْنَ بِأَنْفُسِهِنَّ أَرْبَعَةَ أَشْهُرٍ وَعَشْرًا ۖ فَإِذَا بَلَغْنَ أَجَلَهُنَّ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ فِيمَا فَعَلْنَ فِي أَنْفُسِهِنَّ بِالْمَعْرُوفِ ۗ وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ
ХIушазивад чи вебкIалра ва хьунри гIелаб баталра — илдачиб чебси саби авал базра вецIал бархIира марайли буэс. Кабизахъурси замана баили гIергъи, илдани чус дигуси барилихьалли, хIушаб бунагь агара. Гьарли-марли, Аллагьли далули сай хIушала баркьудлуми!
Если кто-либо из вас скончается и оставит после себя жен, то они должны выжидать четыре месяца и десять дней. Когда же они дождутся истечения положенного им срока, то на вас не будет греха, если они распорядятся собой разумным образом. Аллах ведает о том, что вы совершаете.
وَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ فِيمَا عَرَّضْتُمْ بِهِ مِنْ خِطْبَةِ النِّسَاءِ أَوْ أَكْنَنْتُمْ فِي أَنْفُسِكُمْ ۚ عَلِمَ اللَّهُ أَنَّكُمْ سَتَذْكُرُونَهُنَّ وَلَٰكِنْ لَا تُوَاعِدُوهُنَّ سِرًّا إِلَّا أَنْ تَقُولُوا قَوْلًا مَعْرُوفًا ۚ وَلَا تَعْزِمُوا عُقْدَةَ النِّكَاحِ حَتَّىٰ يَبْلُغَ الْكِتَابُ أَجَلَهُ ۚ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ يَعْلَمُ مَا فِي أَنْفُسِكُمْ فَاحْذَرُوهُ ۚ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ غَفُورٌ حَلِيمٌ
ХIушани илди гамъабачи сукникьянаби бархьилихьалли яра хIушала ил кьас хIушала уркIбазиб дигIянбарилихьалли — хIушаб бунагь хIебирар. Илди хIушани гьанбиркахъни Аллагьли бала. Амма илдачил дигIянали ихтилат мадикIудая ва илдачил адабчерли гъайдикIеная. Магьарра мадирхъидая илдас кабизахъурси замана баайчи: хIушала уркIбазирти Аллагьли далули виъни хъумартидая, ил багьандан Илизирад урухкIеная ва Аллагь чевурхуси, малхIямси виъни багьирая!
На вас не будет греха, если вы намекнете о сватовстве к женщинам или утаите это в душе. Аллах знает, что вы будете вспоминать о них. Не давайте им тайных обещаний и говорите только достойные слова. Не принимайте решение вступить в брак, пока не истечет предписанный срок. Знайте, что Аллаху известно о том, что в ваших душах. Остерегайтесь Его и знайте, что Аллах - Прощающий, Выдержанный.
لَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ إِنْ طَلَّقْتُمُ النِّسَاءَ مَا لَمْ تَمَسُّوهُنَّ أَوْ تَفْرِضُوا لَهُنَّ فَرِيضَةً ۚ وَمَتِّعُوهُنَّ عَلَى الْمُوسِعِ قَدَرُهُ وَعَلَى الْمُقْتِرِ قَدَرُهُ مَتَاعًا بِالْمَعْرُوفِ ۖ حَقًّا عَلَى الْمُحْسِنِينَ
Чучи хIуша гъамхIедиубти яра магьарлис лугуси мас чус хIушани хIегибти хьунри бархьбатнилис хIушаб бунагь хIебирар. Амма бекIахъудиличил гIеббуцая: давлачевсили — сунени вируси кьяйдали, мискинни — сунени вируси кьяйдали, бузахъуси гIядат хIясибли, гIяхIдеш бирути адамтачи лайикьси тяхIярли.
На вас не будет греха, если вы разведетесь с женами, не коснувшись их и не установив для них обязательное вознаграждение (приданое). Одарите их разумным образом, и пусть богатый поступит по мере своих возможностей, а бедный - по мере своих возможностей. Такова обязанность творящих добро.
وَإِنْ طَلَّقْتُمُوهُنَّ مِنْ قَبْلِ أَنْ تَمَسُّوهُنَّ وَقَدْ فَرَضْتُمْ لَهُنَّ فَرِيضَةً فَنِصْفُ مَا فَرَضْتُمْ إِلَّا أَنْ يَعْفُونَ أَوْ يَعْفُوَ الَّذِي بِيَدِهِ عُقْدَةُ النِّكَاحِ ۚ وَأَنْ تَعْفُوا أَقْرَبُ لِلتَّقْوَىٰ ۚ وَلَا تَنْسَوُا الْفَضْلَ بَيْنَكُمْ ۚ إِنَّ اللَّهَ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ
Эгер хIушани хьунри бархьбалтули диадалли илдачи хIуша гъамдиайчи, амма магьарлис лугуси мас илдас бедили диадалли, хIушани бедибси масла байхъала илдас саби, рахли имцIали чарбарес хьунри кьабулхIебикалли, яра магьарла вягIда сунела някъбазибси илдас имцIали батес кьабулхIейкалли. Эгер муйлани масла байхъала хьунрас бедалли — ил дурхъаси баркьудиличи гъамли бирар. ХIуша-ургаб гIяхIдеш бирес хъуммартидая. ХIушани бирусикIун Аллагьли чебиули сай!
Если же вы разведетесь с ними до того, как коснулись их, но после того, как установили обязательное вознаграждение (приданое), то отдайте им половину установленного вознаграждения, если только они не простят или не простит тот, в чьих руках брачное соглашение. Если вы простите, то это будет ближе к богобоязненности. Не забывайте о снисходительности по отношению друг к другу. Воистину, Аллах видит то, что вы совершаете.
حَافِظُوا عَلَى الصَّلَوَاتِ وَالصَّلَاةِ الْوُسْطَىٰ وَقُومُوا لِلَّهِ قَانِتِينَ
Чекадизурли дехIибала диреная, хаслира дакьала дехIибала. ДехIибайчи тIашдилзеная уркIилар Аллагьличи дигиличил.
Оберегайте намазы, и особенно, средний (послеполуденный) намаз. И стойте перед Аллахом смиренно.
فَإِنْ خِفْتُمْ فَرِجَالًا أَوْ رُكْبَانًا ۖ فَإِذَا أَمِنْتُمْ فَاذْكُرُوا اللَّهَ كَمَا عَلَّمَكُمْ مَا لَمْ تَكُونُوا تَعْلَمُونَ
Рахли хIушаб сегъуна-биалра урехи леб биалли, дехIибала диреная яра хьурали дашули яра мурдали. ХIушаб урехи шалгIеббухъунхIели — гьалаб хIушани хIебалусиличи Аллагьли хIуша бурсидарибси тяхIярли Аллагь гьаниркахъеная.
Если вы испытываете страх, то молитесь на ходу или верхом. Когда же вы окажетесь в безопасности, то поминайте Аллаха так, как Он научил вас тому, чего вы не знали.
وَالَّذِينَ يُتَوَفَّوْنَ مِنْكُمْ وَيَذَرُونَ أَزْوَاجًا وَصِيَّةً لِأَزْوَاجِهِمْ مَتَاعًا إِلَى الْحَوْلِ غَيْرَ إِخْرَاجٍ ۚ فَإِنْ خَرَجْنَ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ فِي مَا فَعَلْنَ فِي أَنْفُسِهِنَّ مِنْ مَعْرُوفٍ ۗ وَاللَّهُ عَزِيزٌ حَكِيمٌ
ХIушазивад чи вебкIалра ва хьунри гIелаб баталра — сунела хьунрас хъулибад дурахIебухъи ца дуслис баари напакьа васиятбарес чебси саби. Нагагь илди хъайгIибад арбукьялли, сабигIяхIулали чули-чус илдани барибсилис хIушаб бунагь агара. Гьарли-марли Аллагь — чевяхIси, гIякьлучевси сай!
Если кто-либо из вас скончается и оставит после себя жен, то они должны завещать, чтобы их обеспечивали в течение одного года и не прогоняли. Если же они сами уйдут, то на вас не будет греха за то, что они распорядятся собой разумным образом. Аллах - Могущественный, Мудрый.
وَلِلْمُطَلَّقَاتِ مَتَاعٌ بِالْمَعْرُوفِ ۖ حَقًّا عَلَى الْمُتَّقِينَ
Бархьбатурти хьунрас баарила кьадарла мас луга. ХIялалти адамтачи Аллагьли илкьяйдали хъарбариб.
Разведенных жен полагается обеспечивать разумным образом. Такова обязанность богобоязненных.
كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمْ آيَاتِهِ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ
Сунела кьудратуни Аллагьли хIушаб илкьяйда баяндирули сай — белики, хIуша духудиишая!
Так Аллах разъясняет вам Свои знамения, - быть может, вы уразумеете.
أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ خَرَجُوا مِنْ دِيَارِهِمْ وَهُمْ أُلُوفٌ حَذَرَ الْمَوْتِ فَقَالَ لَهُمُ اللَّهُ مُوتُوا ثُمَّ أَحْيَاهُمْ ۚ إِنَّ اللَّهَ لَذُو فَضْلٍ عَلَى النَّاسِ وَلَٰكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَشْكُرُونَ
Марлира, хIуни чехIебаирив бебкIализибад берцес дигули, чула ери-юрт дархьдатурти? Илди азирти лебтири. Илдази Аллагьли иб: «ДебкIая!» ГIур Илини илди мицIирбариб. Гьарли-марли, Аллагь — адамтачи уркIецIичев сай, хIятта адамтала бахъалгъунти гIяхIсант хIебаланти биалра!
Разве ты не знаешь о тех, которые покинули свои жилища, опасаясь смерти, хотя их были тысячи? Аллах сказал им: "Умрите!" Затем Он оживил их. Воистину, Аллах милостив к людям, однако большинство людей неблагодарны.
وَقَاتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٌ
Аллагьла гьунчир дургъеная ва багьирая Аллагь — гьар секIал иргъан, гьар секIал далан виъни!
Сражайтесь на пути Аллаха и знайте, что Аллах - Слышащий, Знающий.
مَنْ ذَا الَّذِي يُقْرِضُ اللَّهَ قَرْضًا حَسَنًا فَيُضَاعِفَهُ لَهُ أَضْعَافًا كَثِيرَةً ۚ وَاللَّهُ يَقْبِضُ وَيَبْسُطُ وَإِلَيْهِ تُرْجَعُونَ
Чис дигули Аллагьлис гIяхIдеш барес? Ил барибсилис Аллагьли бахънали чебихъу. Аллагьли саррая хIуша мискинра дирути, давлачерра дирути. Иличи саррая хIуша чарра дулхъути!
Если кто-либо одолжит Аллаху прекрасный заем, то Он увеличит его многократно. Аллах удерживает и щедро одаряет, и к Нему вы будете возвращены.
أَلَمْ تَرَ إِلَى الْمَلَإِ مِنْ بَنِي إِسْرَائِيلَ مِنْ بَعْدِ مُوسَىٰ إِذْ قَالُوا لِنَبِيٍّ لَهُمُ ابْعَثْ لَنَا مَلِكًا نُقَاتِلْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ ۖ قَالَ هَلْ عَسَيْتُمْ إِنْ كُتِبَ عَلَيْكُمُ الْقِتَالُ أَلَّا تُقَاتِلُوا ۖ قَالُوا وَمَا لَنَا أَلَّا نُقَاتِلَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَقَدْ أُخْرِجْنَا مِنْ دِيَارِنَا وَأَبْنَائِنَا ۖ فَلَمَّا كُتِبَ عَلَيْهِمُ الْقِتَالُ تَوَلَّوْا إِلَّا قَلِيلًا مِنْهُمْ ۗ وَاللَّهُ عَلِيمٌ بِالظَّالِمِينَ
Марлира, хIуни пикри бяхIчихIеирив Мусас гIергъи хIербирути израгIиллантала хIякимтани чула идбаглизи ибхIели: «Нушаб пача виха, илхIели нуша Аллагьла гьунчир дургъехIе». Илини иб: «Белики, дургъахъес хIушачи хъарбарибхIели, хIуша дургъхIедургъишая?» Илдани иб: «Нуша нушала ери-юртаназирад дугIаили гIергъи ва нушала дурхIназирад декIардарили гIергъи сен нуша Аллагьла гьунчир дургъхIедургъутира?» Амма дергълизи букьяхъес илдачи хъарбарибхIели, цакамти ахIенти, гIелумбизур. Аллагьли гIяхIил бала такьсирчиби!
Не знаешь ли ты о знати сынов Исраила (Израиля), живших после Мусы (Моисея)? Они сказали своему пророку: "Назначь для нас царя, чтобы мы сражались на пути Аллаха". Он сказал: "Может ли быть, что если вам будет предписано сражаться, вы не станете сражаться?" Они сказали: "Отчего же нам не сражаться на пути Аллаха, если мы изгнаны из наших жилищ и разлучены с нашими детьми?" Когда же им было предписано сражаться, они отвернулись, за исключением немногих. Аллах ведает о беззаконниках.
وَقَالَ لَهُمْ نَبِيُّهُمْ إِنَّ اللَّهَ قَدْ بَعَثَ لَكُمْ طَالُوتَ مَلِكًا ۚ قَالُوا أَنَّىٰ يَكُونُ لَهُ الْمُلْكُ عَلَيْنَا وَنَحْنُ أَحَقُّ بِالْمُلْكِ مِنْهُ وَلَمْ يُؤْتَ سَعَةً مِنَ الْمَالِ ۚ قَالَ إِنَّ اللَّهَ اصْطَفَاهُ عَلَيْكُمْ وَزَادَهُ بَسْطَةً فِي الْعِلْمِ وَالْجِسْمِ ۖ وَاللَّهُ يُؤْتِي مُلْكَهُ مَنْ يَشَاءُ ۚ وَاللَّهُ وَاسِعٌ عَلِيمٌ
Илдала идбагли илдази иб: «Аллагьли хIушаб пачали вархьили сай ТIалут». Илдани иб: «Ил нушаб севан пача вируси, пачадеш дирес илалайчир нушала ихтиюрти имцIали диалли, илала гIягIнисила кьадар мас-мулк агара диалли» Илини иб: «ХIушаб пачали ил Аллагьли викIили сай ва Аллагьли илала багьудлумира цIакьра имцIадарили сай. Гьарли-марли, Аллагьли Сунес дигуси пача варили калта». Аллагь — сахаватси, гIякьлучевси сай!
Их пророк сказал им: "Аллах назначил вам царем Талута (Саула)". Они сказали: "Как он может стать нашим царем, если мы более достойны править, чем он, и он лишен достатка в имуществе?" Он сказал: "Аллах предпочел его вам и щедро одарил его знаниями и статью. Аллах дарует Свое царство, кому пожелает. Аллах - Объемлющий, Знающий".
وَقَالَ لَهُمْ نَبِيُّهُمْ إِنَّ آيَةَ مُلْكِهِ أَنْ يَأْتِيَكُمُ التَّابُوتُ فِيهِ سَكِينَةٌ مِنْ رَبِّكُمْ وَبَقِيَّةٌ مِمَّا تَرَكَ آلُ مُوسَىٰ وَآلُ هَارُونَ تَحْمِلُهُ الْمَلَائِكَةُ ۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَآيَةً لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ
Илдази чула идбагли иб: «ТIалут пача виънила лишан саблин хIушачи гами лябкьян, сунечирра хIушала ВегIбекIличибад хIушаб берцуди ва Мусалара Гьаруннара агьлули датуртала гIела-гьаладикибти лерси. Илди лерху малайкунани. Гьарли-марли, илизиб — хIушаб лишан саби, эгер хIуша Аллагьличи дирхути диадалли!
Их пророк сказал им: "Знамением его царствия станет то, что к вам явится сундук с миром от вашего Господа. В нем будет то, что осталось после семьи Мусы (Моисея) и семьи Харуна (Аарона). Его принесут ангелы. Это будет знамением для вас, если только вы являетесь верующими".
فَلَمَّا فَصَلَ طَالُوتُ بِالْجُنُودِ قَالَ إِنَّ اللَّهَ مُبْتَلِيكُمْ بِنَهَرٍ فَمَنْ شَرِبَ مِنْهُ فَلَيْسَ مِنِّي وَمَنْ لَمْ يَطْعَمْهُ فَإِنَّهُ مِنِّي إِلَّا مَنِ اغْتَرَفَ غُرْفَةً بِيَدِهِ ۚ فَشَرِبُوا مِنْهُ إِلَّا قَلِيلًا مِنْهُمْ ۚ فَلَمَّا جَاوَزَهُ هُوَ وَالَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ قَالُوا لَا طَاقَةَ لَنَا الْيَوْمَ بِجَالُوتَ وَجُنُودِهِ ۚ قَالَ الَّذِينَ يَظُنُّونَ أَنَّهُمْ مُلَاقُو اللَّهِ كَمْ مِنْ فِئَةٍ قَلِيلَةٍ غَلَبَتْ فِئَةً كَثِيرَةً بِإِذْنِ اللَّهِ ۗ وَاللَّهُ مَعَ الصَّابِرِينَ
ГIяскарличил ТIалут дураухъунхIели, илини иб: «Аллагьли хIеркIличил хIушала хIялумцIу. Илад шинни ужибси — дила ахIен, ужхIевжибси — дила сай». Цакамти ахIенти, илад шинни бужиб. ТIалутра Аллагьличи бирхутира хIеркIличибад бетахъбухъунхIели, илдани иб: «ЖалутIличил ва илала гIяскарличил дургъес ишхIели нушала ахъри агара». Амма Аллагьличил къаршидиркехIе или пикрибикIутани иб: «Аллагьла икьайчибли биштIаси гIяскарли халаси гIяскарличибад чуйна чедибдеш сархиба?» Гьарли-марли, Аллагь — сабурчебтачил сай!
Когда Талут (Саул) отправился в путь с войском, он сказал: "Аллах подвергнет вас испытанию рекой. Кто напьется из нее, тот не будет со мной. А кто не отведает ее, тот будет со мной. Но это не относится к тем, кто зачерпнет пригоршню воды". Напились из нее все, за исключением немногих из них. Когда же он и уверовавшие вместе с ним перебрались через нее, они сказали: "Сегодня мы не справимся с Джалутом (Голиафом) и его войском". Но те, которые твердо знали, что встретятся с Аллахом, сказали: "Сколько малочисленных отрядов победило многочисленные отряды по воле Аллаха!" Аллах - с терпеливыми.
وَلَمَّا بَرَزُوا لِجَالُوتَ وَجُنُودِهِ قَالُوا رَبَّنَا أَفْرِغْ عَلَيْنَا صَبْرًا وَثَبِّتْ أَقْدَامَنَا وَانْصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ
Илди ЖалутIла ва илала гIяскарла гьалаб уббухъунхIели, илдани иб: «Нушала ВегIбекI! Нушазиб сабур имцIабара, нушала уркIби чIумадара ва капур халкьличирад чедидикахъес нушаб кумекбара!»
Когда они показались перед Джалутом (Голиафом) и его войском, то сказали: "Господь наш! Пролей на нас терпение, укрепи наши стопы и помоги нам одержать победу над неверующими людьми".
فَهَزَمُوهُمْ بِإِذْنِ اللَّهِ وَقَتَلَ دَاوُودُ جَالُوتَ وَآتَاهُ اللَّهُ الْمُلْكَ وَالْحِكْمَةَ وَعَلَّمَهُ مِمَّا يَشَاءُ ۗ وَلَوْلَا دَفْعُ اللَّهِ النَّاسَ بَعْضَهُمْ بِبَعْضٍ لَفَسَدَتِ الْأَرْضُ وَلَٰكِنَّ اللَّهَ ذُو فَضْلٍ عَلَى الْعَالَمِينَ
Аллагьла икьайчил илдани душманти бебшахъиб: Давуд идбагли ЖалутI кавшиб ва Аллагьли илис пачалихъра гIякьлура дедиб, Сунес гIягIнисиличи ил бурсивариб. Эгер Аллагьли цабехI адамтачил цархIилти тIашхIейути биалри, дунъя панабири. Амма Аллагь — адамтас гIяхIдеш биран сай!
Они разгромили их по воле Аллаха. Давуд (Давид) убил Джалута (Голиафа), и Аллах даровал ему царство и мудрость и научил его тому, чему пожелал. Если бы Аллах не сдерживал одних людей посредством других, то земля пришла бы в расстройство. Однако Аллах милостив к мирам.
تِلْكَ آيَاتُ اللَّهِ نَتْلُوهَا عَلَيْكَ بِالْحَقِّ ۚ وَإِنَّكَ لَمِنَ الْمُرْسَلِينَ
Илдигъунти сари Аллагьла аятуни ва, илди хIед Нушани дархьли дучIулра, сенахIенну хIу — Дила вакилтазивад ца сайри!
Таковы аяты Аллаха. Мы читаем их тебе во истине, и ты - один из посланников.
تِلْكَ الرُّسُلُ فَضَّلْنَا بَعْضَهُمْ عَلَىٰ بَعْضٍ ۘ مِنْهُمْ مَنْ كَلَّمَ اللَّهُ ۖ وَرَفَعَ بَعْضَهُمْ دَرَجَاتٍ ۚ وَآتَيْنَا عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ الْبَيِّنَاتِ وَأَيَّدْنَاهُ بِرُوحِ الْقُدُسِ ۗ وَلَوْ شَاءَ اللَّهُ مَا اقْتَتَلَ الَّذِينَ مِنْ بَعْدِهِمْ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَتْهُمُ الْبَيِّنَاتُ وَلَٰكِنِ اخْتَلَفُوا فَمِنْهُمْ مَنْ آمَنَ وَمِنْهُمْ مَنْ كَفَرَ ۚ وَلَوْ شَاءَ اللَّهُ مَا اقْتَتَلُوا وَلَٰكِنَّ اللَّهَ يَفْعَلُ مَا يُرِيدُ
Вакилтачилара бурехIе. Илдазибад цацабехIти Нушани цархIилтачиб чебяхI-ахъбарра: илдала лугIилизиб лебри чучил Аллагь гъайухъунти, илдазибад цацабехIти биалли Илини бегIлара ахъси даражаличи кабатур. Мариямла урши ГIисас Нушани духути насихIятуни гира ва ил дурхъати рухIличил гIевуцира. Илдас гIелабадти, чучи гIячихъти аятуни дакIили гIергъи, саби-ургаб жалхIебикIи, эгер Аллагьлис ил дигули биалри. Амма илди саби-ургаб жалбикIесбяхIиб ва илдала ургаб лебри Аллагьличи бирхутира бирххIебирхутира. Нагагь Аллагьлис дигалри, илди саби-ургаб дявта хIебиркьи, амма Аллагьли Сунес дигусицун бирули сай.
Таковы посланники. Одним из них Мы отдали предпочтение перед другими. Среди них были такие, с которыми говорил Аллах, а некоторых из них Аллах возвысил до степеней. Мы даровали Исе (Иисусу), сыну Марьям (Марии), ясные знамения и поддержали его Святым Духом (Джибрилем). Если бы Аллах пожелал, то следующие за ними поколения не сражались бы друг с другом после того, как к ним явились ясные знамения. Однако они разошлись во мнениях, одни из них уверовали, а другие не уверовали. Если бы Аллах пожелал, то они не сражались бы друг с другом, но Аллах вершит то, что пожелает.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَنْفِقُوا مِمَّا رَزَقْنَاكُمْ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَأْتِيَ يَوْمٌ لَا بَيْعٌ فِيهِ وَلَا خُلَّةٌ وَلَا شَفَاعَةٌ ۗ وَالْكَافِرُونَ هُمُ الظَّالِمُونَ
Аллагьличи дирхути! Бунагьуни черахъес я вачар-чакар, я гьалмагъдеш, я шапагIятдеш кьабулхIедируси бархIи бакIайчи Нушани хIушаб гибсилизибад садакьа биреная. Капурти—абдулти саби.
О те, которые уверовали! Делайте пожертвования из того, чем Мы наделили вас, до наступления дня, когда не будет ни торговли, ни дружбы, ни заступничества. А неверующие являются беззаконниками.
اللَّهُ لَا إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ الْحَيُّ الْقَيُّومُ ۚ لَا تَأْخُذُهُ سِنَةٌ وَلَا نَوْمٌ ۚ لَهُ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ ۗ مَنْ ذَا الَّذِي يَشْفَعُ عِنْدَهُ إِلَّا بِإِذْنِهِ ۚ يَعْلَمُ مَا بَيْنَ أَيْدِيهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ ۖ وَلَا يُحِيطُونَ بِشَيْءٍ مِنْ عِلْمِهِ إِلَّا بِمَا شَاءَ ۚ وَسِعَ كُرْسِيُّهُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ ۖ وَلَا يَئُودُهُ حِفْظُهُمَا ۚ وَهُوَ الْعَلِيُّ الْعَظِيمُ
Аллагь — даим мицIирси, гьар чинавалра левси ца Ил ахIенси гIур аллагь агара. Иличи я гъапулдеш, я гьанкI лагхIедилзан, зубрачирра ванзала къакъличирра лерти гьар се-секIал Илала арилизир сари. Чи вирара Илис гьалаизес, Илала пурбан агарли? Илини балули сай адамтас гьалаб биубсира илдала гIергъи бирусира, илдани биалли Илала гIилмулизибад, Илини пурбанбарибсила дурабад, гIур селра балули ахIен. Илис мутIигIли сари муснира зубрира ва илди дихIес Илис къиянни ахIен, сенахIенну, гьарли-марли, Ил — чевяхIси, цIакьси сай!
Аллах - нет божества, кроме Него, Живого, Поддерживающего жизнь. Им не овладевают ни дремота, ни сон. Ему принадлежит то, что на небесах, и то, что на земле. Кто станет заступаться перед Ним без Его дозволения? Он знает их будущее и прошлое. Они постигают из Его знания только то, что Он пожелает. Его Престол объемлет небеса и землю, и не тяготит Его оберегание их. Он - Возвышенный, Великий.
لَا إِكْرَاهَ فِي الدِّينِ ۖ قَدْ تَبَيَّنَ الرُّشْدُ مِنَ الْغَيِّ ۚ فَمَنْ يَكْفُرْ بِالطَّاغُوتِ وَيُؤْمِنْ بِاللَّهِ فَقَدِ اسْتَمْسَكَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقَىٰ لَا انْفِصَامَ لَهَا ۗ وَاللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ
Диннизиб гуж агара. Бархьси гьуни балкIсилизибад гIячихъли декIарбулхъан. Къянаси дин уббирхъути ва Аллагьличи бирхути—умутчебси, белхъхIебелхъуси хъарихъличиб саби. Гьарли-марли, Аллагь — гьар секIал иргъан, гьар секIал далан сай!
Нет принуждения в религии. Прямой путь уже отличился от заблуждения. Кто не верует в тагута, а верует в Аллаха, тот ухватился за самую надежную рукоять, которая никогда не сломается. Аллах - Слышащий, Знающий.
اللَّهُ وَلِيُّ الَّذِينَ آمَنُوا يُخْرِجُهُمْ مِنَ الظُّلُمَاتِ إِلَى النُّورِ ۖ وَالَّذِينَ كَفَرُوا أَوْلِيَاؤُهُمُ الطَّاغُوتُ يُخْرِجُونَهُمْ مِنَ النُّورِ إِلَى الظُّلُمَاتِ ۗ أُولَٰئِكَ أَصْحَابُ النَّارِ ۖ هُمْ فِيهَا خَالِدُونَ
Аллагь Сунечи бирхутас юлдаш сай: Илини илди цIябдешлизибад шалаличи дурайули сай. Аллагьличи хIебирхутала юлдашуни — къунчри сари: илдани илди шалаличибад цIябдешличи аркули саби. Илди жагьаннабла цIализи лайбакIили бирар ва илаб даиблис кавлан.
Аллах - Покровитель тех, которые уверовали. Он выводит их из мраков к свету. А покровителями и помощниками неверующих являются тагуты, которые выводят их из света к мракам. Они являются обитателями Огня и пребудут там вечно.
أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِي حَاجَّ إِبْرَاهِيمَ فِي رَبِّهِ أَنْ آتَاهُ اللَّهُ الْمُلْكَ إِذْ قَالَ إِبْرَاهِيمُ رَبِّيَ الَّذِي يُحْيِي وَيُمِيتُ قَالَ أَنَا أُحْيِي وَأُمِيتُ ۖ قَالَ إِبْرَاهِيمُ فَإِنَّ اللَّهَ يَأْتِي بِالشَّمْسِ مِنَ الْمَشْرِقِ فَأْتِ بِهَا مِنَ الْمَغْرِبِ فَبُهِتَ الَّذِي كَفَرَ ۗ وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ
ХIуни хIебакибсив Аллагьла хIекьлизив Ибрагьим идбагличил жаликIусиличила, илис Аллагьли бекIдеш дирахъес ихтиюрти дедни къянабирули? ИлхIели Ибрагьимли иб: «Дила ВегIбекI сай адамти мицIирбируси ва бубкIахъуси». ИлхIели итилли иб: «Нунира бубкIахъулра ва мицIирбирулра». Ибрагьимли иб: «Аллагьли берхIи Машрикьлизибад абулкахъули сай, хIуни ил Магъриблизибад абулхъахъен». Капур уркIкавхъун. КапуртикIун Аллагьли бархьси гьунчибад бикути ахIен!
Не знаешь ли ты о том, кто спорил с Ибрахимом (Авраамом) относительно его Господа, поскольку Аллах даровал ему царство? Ибрахим (Авраам) сказал ему: "Мой Господь - Тот, Кто дарует жизнь и умерщвляет". Он сказал: "Я дарую жизнь и умерщвляю". Ибрахим (Авраам) сказал: "Аллах заставляет солнце восходить на востоке. Заставь же его взойти на западе". И тогда тот, кто не уверовал, пришел в замешательство. Аллах не ведет прямым путем несправедливых людей.
أَوْ كَالَّذِي مَرَّ عَلَىٰ قَرْيَةٍ وَهِيَ خَاوِيَةٌ عَلَىٰ عُرُوشِهَا قَالَ أَنَّىٰ يُحْيِي هَٰذِهِ اللَّهُ بَعْدَ مَوْتِهَا ۖ فَأَمَاتَهُ اللَّهُ مِائَةَ عَامٍ ثُمَّ بَعَثَهُ ۖ قَالَ كَمْ لَبِثْتَ ۖ قَالَ لَبِثْتُ يَوْمًا أَوْ بَعْضَ يَوْمٍ ۖ قَالَ بَلْ لَبِثْتَ مِائَةَ عَامٍ فَانْظُرْ إِلَىٰ طَعَامِكَ وَشَرَابِكَ لَمْ يَتَسَنَّهْ ۖ وَانْظُرْ إِلَىٰ حِمَارِكَ وَلِنَجْعَلَكَ آيَةً لِلنَّاسِ ۖ وَانْظُرْ إِلَى الْعِظَامِ كَيْفَ نُنْشِزُهَا ثُمَّ نَكْسُوهَا لَحْمًا ۚ فَلَمَّا تَبَيَّنَ لَهُ قَالَ أَعْلَمُ أَنَّ اللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ
Яра лутIи-хьулчилизибад заябарибси шила мякьлавад аркьусиличила аргъирив? Илини иб: «Ши бебкIили гIергъи Аллагьли севан мицIирбируси?» Аллагьли ил даршал дуслис вебкIахъиб, гIур мицIирвариб ва хьарбаиб: «Ишав хIу сецадхIи калунри?» Илини иб: «Ишав ну калунра ца бархIи яра байхъала бархIи». Аллагьли иб: «Юх! ХIу ишав даршал дус калунри. ХIела берк-бержличи хIеръа, гьари — илди бекIлил заядиубли ахIен. ХIеръа хIела эмхIеличира. Илала лига-кьякьяцун кали сари. Нушани ил бируси хIу адамтас мисалли ветаахъес багьандан саби. ХIеръа лигубачи, илди Нушани дурчулра ва илдачи сагадан диъ иахъулра». Илис гьар секIал гIячихъдиубхIели, илини иб: «Гьанна багьурра — Аллагьли барес хIейруси гьеч селра агара!».
Или над тем, кто проходил мимо селения, разрушенного до основания? Он сказал: "Как Аллах воскресит это после того, как все это умерло?" Аллах умертвил его на сто лет, а затем оживил и сказал: "Сколько ты пробыл здесь?" Он сказал: "Я пробыл день или часть дня". Он сказал: "Нет, ты пробыл сто лет. Посмотри на свою еду и воду: они даже не изменились. И посмотри на своего осла. Мы непременно сделаем тебя знамением для людей. Посмотри же, как Мы соберем кости, а затем покроем их мясом". Когда это было показано ему, он сказал: "Я знаю, что Аллах способен на всякую вещь".
وَإِذْ قَالَ إِبْرَاهِيمُ رَبِّ أَرِنِي كَيْفَ تُحْيِي الْمَوْتَىٰ ۖ قَالَ أَوَلَمْ تُؤْمِنْ ۖ قَالَ بَلَىٰ وَلَٰكِنْ لِيَطْمَئِنَّ قَلْبِي ۖ قَالَ فَخُذْ أَرْبَعَةً مِنَ الطَّيْرِ فَصُرْهُنَّ إِلَيْكَ ثُمَّ اجْعَلْ عَلَىٰ كُلِّ جَبَلٍ مِنْهُنَّ جُزْءًا ثُمَّ ادْعُهُنَّ يَأْتِينَكَ سَعْيًا ۚ وَاعْلَمْ أَنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ
Ва, хIера, Ибрагьимли иб: «ВегIбекI! БебкIибти хIуни севан мицIирбирулрил набзи чебаахъагу». Аллагьли иб: «Марлира, хIу вирххIерхулрив?» Илини иб: «Вирхулра! Амма дила уркIи паргъатбиахъес дигулра». Аллагьли иб: «Авал арцан дуца, хIед дигуси тяхIярли илди бутIнадбутIнаддара ва илди бутIни гьар дубурличи ца хIясибли кадихьа, гIур илди жидара: хъярхъли арцурли илди хIечи ляркьян, иличибли багьи Аллагь чевяхIси ва гIякьлучевси виъни».
Вот сказал Ибрахим (Авраам): "Господи! Покажи мне, как Ты оживляешь покойников". Он сказал: "Разве ты не веруешь?" Он сказал: "Конечно! Но я хочу, чтобы мое сердце успокоилось". Он сказал: "Возьми четырех птиц, зарежь их, прижав к себе, и положи по кусочку на каждом холме. А потом позови их, и они стремительно явятся к тебе. И знай, что Аллах - Могущественный, Мудрый".
مَثَلُ الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوَالَهُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنْبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ فِي كُلِّ سُنْبُلَةٍ مِائَةُ حَبَّةٍ ۗ وَاللَّهُ يُضَاعِفُ لِمَنْ يَشَاءُ ۗ وَاللَّهُ وَاسِعٌ عَلِيمٌ
Аллагьла гьунчиб чула мас кьурбанбиранти мешути саби ризкьила кьякьличи, сабира верхIкьярякьли берхъибси ва гьар лугилизир даршал кьякь лерси. Сунес дигусилис Аллагьли кIийнали чебихъу. Гьарли-марли, Аллагь— гьар секIайчи чеветаибси, гьар секIал далуси сай!
Притчей о тех, кто расходует свое имущество на пути Аллаха, является притча о зерне, из которого выросло семь колосьев, и в каждом колосе - по сто зерен. Аллах увеличивает награду, кому пожелает. Аллах - Объемлющий, Знающий.
الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوَالَهُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ ثُمَّ لَا يُتْبِعُونَ مَا أَنْفَقُوا مَنًّا وَلَا أَذًى ۙ لَهُمْ أَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ
Аллагьла гьунчиб чула мас кьурбанбирантас ва ил барили гIергъи «гъай гIяйиб» хIебикIантас, уркIи гIергъихIебулхъантас Аллагьла шайзибад савгъат саби: илдас урехи хIебирар, илди пашманни кахIевлан.
Тем, кто расходует свое имущество на пути Аллаха и не сопровождает свои пожертвования попреками и оскорблениями, уготована награда у их Господа. Они не познают страха и не будут опечалены.
قَوْلٌ مَعْرُوفٌ وَمَغْفِرَةٌ خَيْرٌ مِنْ صَدَقَةٍ يَتْبَعُهَا أَذًى ۗ وَاللَّهُ غَنِيٌّ حَلِيمٌ
ГIяхIси гъай ва чеверхни — уркIи гIергъихIебухъахъи барибси садакьаличир гьалар сари. Гьарли-марли, Аллагь — давлачевси, малхIямси сай!
Доброе слово и прощение лучше милостыни, за которой следует обидный попрек. Аллах - Богатый, Выдержанный.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تُبْطِلُوا صَدَقَاتِكُمْ بِالْمَنِّ وَالْأَذَىٰ كَالَّذِي يُنْفِقُ مَالَهُ رِئَاءَ النَّاسِ وَلَا يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ ۖ فَمَثَلُهُ كَمَثَلِ صَفْوَانٍ عَلَيْهِ تُرَابٌ فَأَصَابَهُ وَابِلٌ فَتَرَكَهُ صَلْدًا ۖ لَا يَقْدِرُونَ عَلَىٰ شَيْءٍ مِمَّا كَسَبُوا ۗ وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ
Аллагьличи дирхути! ХIушала садакьа, пашмандирули ва уркIи гIергъибулхъахъули, пайдаагармабиридая, адамтала гьалар кIибяхIяндеш дирули, садакьа бирусиличи, амма Аллагьличира кьиямала бархIиличира вирххIерхусиличи мешумайрудая. Илгъуна адам — гIянжила цакамси къатчебси чIянкIси шурличи мешуси сай: чяхIзабла къири чедибурхар ва шури мицIир чIянкIкабирар. Илкьяйдали илдасра чули бучибсилизибад селра пайдалахIебирар. Капурти Аллагьли бархьси гьунчибад бикути ахIен!
О те, которые уверовали! Не делайте ваши подаяния тщетными своими попреками и оскорблениями, подобно тому, кто расходует свое имущество ради показухи и не веруют при этом в Аллаха и в Последний день. Притчей о нем является притча о гладкой скале, покрытой слоем земли. Но вот выпал ливень и оставил скалу голой. Они не властны ни над чем из того, что приобрели. Аллах не ведет прямым путем неверующих людей.
وَمَثَلُ الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوَالَهُمُ ابْتِغَاءَ مَرْضَاتِ اللَّهِ وَتَثْبِيتًا مِنْ أَنْفُسِهِمْ كَمَثَلِ جَنَّةٍ بِرَبْوَةٍ أَصَابَهَا وَابِلٌ فَآتَتْ أُكُلَهَا ضِعْفَيْنِ فَإِنْ لَمْ يُصِبْهَا وَابِلٌ فَطَلٌّ ۗ وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ
Аллагьлис гIяхIулабиэс ва чула уркIбазиб бирхауди имцIабарес дигули, чула лебдешлизибад садакьа бирути — сабухъчебси музаличибси анхъличи мешути саби: эркинни заб даралли, анхъли кIиркали дахъал цIедеш луга, тяп илкьяйда бирар, эркинни заб хIедарили, савлила марка кабаталра. Гьарли-марли, Аллагьли чебиули сай хIушани се бирулрал!
Притчей о тех, которые расходуют свое имущество, чтобы снискать довольство Аллаха и укрепить себя, является притча о саде на холме. Если его оросит ливень, он приносит плоды вдвойне. Если же его не оросит ливень, то ему бывает достаточно моросящего дождя. Аллах видит то, что вы совершаете.
أَيَوَدُّ أَحَدُكُمْ أَنْ تَكُونَ لَهُ جَنَّةٌ مِنْ نَخِيلٍ وَأَعْنَابٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ لَهُ فِيهَا مِنْ كُلِّ الثَّمَرَاتِ وَأَصَابَهُ الْكِبَرُ وَلَهُ ذُرِّيَّةٌ ضُعَفَاءُ فَأَصَابَهَا إِعْصَارٌ فِيهِ نَارٌ فَاحْتَرَقَتْ ۗ كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمُ الْآيَاتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُونَ
ХIушазивад чис биалра дигахъив сунезир хIуркIби кадухъунси, хIушаб гьар журала цIедеш лерси, чумиздаглара тIутIилара анхъ биубли ва хIуша духънадаибхIели, хъалибарглизиб биалли биштIати дурхIни лебхIели, къукъу-лямцIли ил анхъ бигубли? Илкьяйдали баяндирули сари хIушаб Аллагьли Сунела кьудратуни — белики, хIуша пикридухъишая!
Захочет ли кто-нибудь из вас, если у него будет сад из финиковых пальм и виноградника, в котором текут реки и растут всякие плоды, чтобы его сад был поражен огненным вихрем и сгорел, когда его постигнет старость, а его дети будут еще слабы? Так Аллах разъясняет вам знамения, - быть может, вы поразмыслите.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَنْفِقُوا مِنْ طَيِّبَاتِ مَا كَسَبْتُمْ وَمِمَّا أَخْرَجْنَا لَكُمْ مِنَ الْأَرْضِ ۖ وَلَا تَيَمَّمُوا الْخَبِيثَ مِنْهُ تُنْفِقُونَ وَلَسْتُمْ بِآخِذِيهِ إِلَّا أَنْ تُغْمِضُوا فِيهِ ۚ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ غَنِيٌّ حَمِيدٌ
Аллагьличи дирхути! ХIушани дучибтазибад ва хIушаб ванзаличиб Нушани башахъусилизибад бегIлара гIяхIси —садакьалис лугеная, хIушаб хIушани пайдаагарсилизи халбируси,
О те, которые уверовали! Делайте пожертвования из приобретенных вами благ и того, что Мы взрастили для вас на земле, и не стремитесь раздать в качестве пожертвования дурное, чего бы вы сами не взяли, пока не зажмурили глаза. И знайте, что Аллах - Богатый, Достохвальный.
الشَّيْطَانُ يَعِدُكُمُ الْفَقْرَ وَيَأْمُرُكُمْ بِالْفَحْشَاءِ ۖ وَاللَّهُ يَعِدُكُمْ مَغْفِرَةً مِنْهُ وَفَضْلًا ۗ وَاللَّهُ وَاسِعٌ عَلِيمٌ
хIулби кьяпIдарилицун ахIи, хIушани кьабулхIебареси секIал садакьалис малугадая. Багьирая, Аллагь — давлачевси ва машгьурси виъни!
Сатана угрожает вам бедностью и велит творить мерзость. Аллах же обещает вам прощение от Него и милость. Аллах - Объемлющий, Знающий.
يُؤْتِي الْحِكْمَةَ مَنْ يَشَاءُ ۚ وَمَنْ يُؤْتَ الْحِكْمَةَ فَقَدْ أُوتِيَ خَيْرًا كَثِيرًا ۗ وَمَا يَذَّكَّرُ إِلَّا أُولُو الْأَلْبَابِ
ШайтIай хIушаб мискиндешличил урехи чебиахъули саби ва хIуша цIахти секIайчи гьирдирулрая, Аллагьли биалли хIушаб чейсули сай — Сунела уркIецIи ва чевкархни. Гьарли-марли, Аллагь — гьар секIайчи чеветиан, гьар секIал далан сай!
Он дарует мудрость, кому пожелает, и тот, кому дарована мудрость, награжден великим благом. Однако поминают назидание только обладающие разумом.
وَمَا أَنْفَقْتُمْ مِنْ نَفَقَةٍ أَوْ نَذَرْتُمْ مِنْ نَذْرٍ فَإِنَّ اللَّهَ يَعْلَمُهُ ۗ وَمَا لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَنْصَارٍ
Сунес дигусилис Аллагьли гIякьлу лугули сай, гIякьлу гибсилис биалли халати нигIматуни лугути сари, амма иличила гьанбиркахъули саби чIянкIли духутаницун.
Что бы вы ни потратили, какой бы обет вы ни дали, Аллах знает об этом. Но для беззаконников нет помощников.
إِنْ تُبْدُوا الصَّدَقَاتِ فَنِعِمَّا هِيَ ۖ وَإِنْ تُخْفُوهَا وَتُؤْتُوهَا الْفُقَرَاءَ فَهُوَ خَيْرٌ لَكُمْ ۚ وَيُكَفِّرُ عَنْكُمْ مِنْ سَيِّئَاتِكُمْ ۗ وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ
ХIушани сегъуна садакьа барадалра, сегъуна чеасла хIушани чеасадалра — иличила Аллагьли бала, капуртала биалли кумекчиби агара! Эгер хIушани садакьа дакIугьаргли бирадалли — ил гIяхIси саби, нагагь ил дигIянали бирадалли ва мискинтас лугадалли — ил хIушаб гьатIира гIяхIси саби: хIушала вайти баркьудлуми гъалагдиру. Гьарли-марли, Аллагьли балули сай хIушани се бирулрал!
Если вы раздаете милостыню открыто, то это прекрасно. Но если вы скрываете это и раздаете ее нищим, то это еще лучше для вас. Он простит вам некоторые из ваших прегрешений. Аллах ведает о том, что вы совершаете.
لَيْسَ عَلَيْكَ هُدَاهُمْ وَلَٰكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ ۗ وَمَا تُنْفِقُوا مِنْ خَيْرٍ فَلِأَنْفُسِكُمْ ۚ وَمَا تُنْفِقُونَ إِلَّا ابْتِغَاءَ وَجْهِ اللَّهِ ۚ وَمَا تُنْفِقُوا مِنْ خَيْرٍ يُوَفَّ إِلَيْكُمْ وَأَنْتُمْ لَا تُظْلَمُونَ
Илдас гьуни чебиахъес хIечиб чебси ахIен, Сунес дигути Аллагьли бархьси гьунчибад бикули сай. ХIушала лебдешлизибад хIушани се садакьалис бедадалра, ил хIушани хIушаб садакьабирулрая ва хIушани садакьа бирусира Аллагьла дяхI багьандан саби. ХIушала лебдешлизибад се садакьалис бедадалра, хIушаб ил арагIебли чарбарили бирар ва хIуша пашманхIедирудая.
Вести их прямым путем - не твоя обязанность, ибо Аллах ведет прямым путем, кого пожелает. Все, что вы расходуете, идет на пользу вам самим. Вы расходуете это только из стремления к Лику Аллаха. Какое бы добро вы ни израсходовали, вам воздастся сполна, и с вами не поступят несправедливо.
لِلْفُقَرَاءِ الَّذِينَ أُحْصِرُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ لَا يَسْتَطِيعُونَ ضَرْبًا فِي الْأَرْضِ يَحْسَبُهُمُ الْجَاهِلُ أَغْنِيَاءَ مِنَ التَّعَفُّفِ تَعْرِفُهُمْ بِسِيمَاهُمْ لَا يَسْأَلُونَ النَّاسَ إِلْحَافًا ۗ وَمَا تُنْفِقُوا مِنْ خَيْرٍ فَإِنَّ اللَّهَ بِهِ عَلِيمٌ
Аллагьла гьунчиб бургъути мискинтасра садакьа бирен — илданикIун ванзаличир вачар-чакар дузахъес бирули ахIен, ахмахли илди, халахIебурхни сабабли, давлачебтази халбиру, хIуни биалли илди балад чула лишанти хIясибли: илди бетIесли тилади хIебикIар. ХIушала лебдешлизибад се садакьа барадалра — Аллагьли ил сеннира бала!
Милостыня полагается беднякам, которые задержаны на пути Аллаха или не могут передвигаться по земле. Неосведомленный считает их богачами по причине их скромности. Ты узнаешь их по приметам: они не выпрашивают у людей милостыню настойчиво. Какое бы добро вы ни израсходовали, Аллах знает об этом.
الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوَالَهُمْ بِاللَّيْلِ وَالنَّهَارِ سِرًّا وَعَلَانِيَةً فَلَهُمْ أَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ
Чула лебдешлизибад дугели ва хIерели, дигIянали ва дакIули садакьа бирутас Аллагьла шайзибад савгъат саби: илдас урехи хIебирар, илди пашмандешлизиб хIебирар!
Тем, кто расходует свое имущество ночью и днем, тайно и явно, уготована награда у их Господа. Они не познают страха и не будут опечалены.
الَّذِينَ يَأْكُلُونَ الرِّبَا لَا يَقُومُونَ إِلَّا كَمَا يَقُومُ الَّذِي يَتَخَبَّطُهُ الشَّيْطَانُ مِنَ الْمَسِّ ۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمْ قَالُوا إِنَّمَا الْبَيْعُ مِثْلُ الرِّبَا ۗ وَأَحَلَّ اللَّهُ الْبَيْعَ وَحَرَّمَ الرِّبَا ۚ فَمَنْ جَاءَهُ مَوْعِظَةٌ مِنْ رَبِّهِ فَانْتَهَىٰ فَلَهُ مَا سَلَفَ وَأَمْرُهُ إِلَى اللَّهِ ۖ وَمَنْ عَادَ فَأُولَٰئِكَ أَصْحَابُ النَّارِ ۖ هُمْ فِيهَا خَالِدُونَ
ШайтIай сунела къячбикниличил абдалбарибти кьиямала бархIи севан мицIирбирарал, тяп илкьяйдали мицIирбирар риба бузахъантира. Ил бирар илди ишкьяйда бикIни багьандан: «Рибара — вачарлизиб хайригъуна саби». Амма вачарлизиб хайри — Аллагьли пурбанбариб, риба биалли — къадагъабариб. Сунела ВегIбекIличибад иш насихIят чичи баалра ва чили гIур риба хIебузахъалра, илала гьаларла бунагьуначивад Аллагь чевурхар: илала баркьудлуми Аллагьла гьалар сари. Сагадан гьалабла баркьудилизи ахъибти биалли — жагьаннабла цIала гIязабтазиб бирар, илди илаб даимлис кавлан!
Те, которые пожирают лихву, восстанут, как восстает тот, кого сатана поверг своим прикосновением. Это - потому, что они говорили: "Воистину, торговля подобна лихоимству". Но Аллах дозволил торговлю и запретил лихоимство. Если кто-нибудь из них после того, как к нему явится предостережение от Аллаха, прекратит, то ему будет прощено то, что было прежде, и его дело будет в распоряжении Аллаха. А кто вернется к этому, те станут обитателями Огня, в котором они пребудут вечно.
يَمْحَقُ اللَّهُ الرِّبَا وَيُرْبِي الصَّدَقَاتِ ۗ وَاللَّهُ لَا يُحِبُّ كُلَّ كَفَّارٍ أَثِيمٍ
Аллагьли риба бузахъес чIумали къадагъабирули сай, садакьа бирутас биалли — шабагъат лугули сай. Сегъуналра бунагькар, сегъуналра такьсирчи Аллагьлис хIейгахъу.
Аллах уничтожает лихву и приумножает пожертвования. Аллах не любит всяких неблагодарных (или неверующих) грешников.
إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ وَأَقَامُوا الصَّلَاةَ وَآتَوُا الزَّكَاةَ لَهُمْ أَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ
Аллагьличи бирхутас, гIяхIдеш бирутас, дехIибала дирутас, закат бирутас — илдас Аллагьла шайзибад савгъат саби: илдас урехи хIебирар, илди пашмандешлизиб хIебирар!
Воистину, тем, которые уверовали и вершили праведные деяния, совершали намаз и выплачивали закят, уготована награда у их Господа. Они не познают страха и не будут опечалены.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَذَرُوا مَا بَقِيَ مِنَ الرِّبَا إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ
Аллагьличи дирхути! Аллагьлизирад урухкIеная ва эгер хIуша Иличи дирхути диадалли, рибаличил хIушаб биркуси хайри уббатирая.
О те, которые уверовали! Бойтесь Аллаха и не берите оставшуюся часть лихвы, если только вы являетесь верующими.
فَإِنْ لَمْ تَفْعَلُوا فَأْذَنُوا بِحَرْبٍ مِنَ اللَّهِ وَرَسُولِهِ ۖ وَإِنْ تُبْتُمْ فَلَكُمْ رُءُوسُ أَمْوَالِكُمْ لَا تَظْلِمُونَ وَلَا تُظْلَمُونَ
Эгер хIушани ил хIебарадалли, багьирая хIушачи къаршили бургъар Аллагьра Илала идбагра. Амма хIуша хIушачибси гIяйибличи мукIурдакIадалли — давла хIушала някъбазиб кавлан. ЦархIилти гьиммабуркIахъидая, илхIели хIушара гьимхIеркIахъурая!
Но если вы не сделаете этого, то знайте, что Аллах и Его Посланник объявляют вам войну. А если вы раскаятесь, то вам останется ваш первоначальный капитал. Вы не поступите несправедливо, и с вами не поступят несправедливо.
وَإِنْ كَانَ ذُو عُسْرَةٍ فَنَظِرَةٌ إِلَىٰ مَيْسَرَةٍ ۚ وَأَنْ تَصَدَّقُوا خَيْرٌ لَكُمْ ۖ إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ
Эгер чеблала вегI мискин адам виалли, илала яшав ункъбиайчи хIерли дуэная. Амма иличибси хIушала чебла садакьаличи шурбатадалли — ил хIушаб гьатIира гIяхIси саби. Агь, хIушани ил балуси биалри!
Если должник находится в трудном положении, то дайте ему отсрочку, пока его положение не улучшится. Но дать милостыню будет лучше для вас, если бы вы только знали!
وَاتَّقُوا يَوْمًا تُرْجَعُونَ فِيهِ إِلَى اللَّهِ ۖ ثُمَّ تُوَفَّىٰ كُلُّ نَفْسٍ مَا كَسَبَتْ وَهُمْ لَا يُظْلَمُونَ
ХIуша Аллагьличи чардалтуси бархIилизирад урухкIеная: илхIели гьарил адамли сунени дарибтас таманси жаваб луга ва илдазивад цалра дугIли гьимхIеркIахъу!
Бойтесь того дня, когда вы будете возвращены к Аллаху. Тогда каждый человек сполна получит то, что приобрел, и с ними не поступят несправедливо.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا تَدَايَنْتُمْ بِدَيْنٍ إِلَىٰ أَجَلٍ مُسَمًّى فَاكْتُبُوهُ ۚ وَلْيَكْتُبْ بَيْنَكُمْ كَاتِبٌ بِالْعَدْلِ ۚ وَلَا يَأْبَ كَاتِبٌ أَنْ يَكْتُبَ كَمَا عَلَّمَهُ اللَّهُ ۚ فَلْيَكْتُبْ وَلْيُمْلِلِ الَّذِي عَلَيْهِ الْحَقُّ وَلْيَتَّقِ اللَّهَ رَبَّهُ وَلَا يَبْخَسْ مِنْهُ شَيْئًا ۚ فَإِنْ كَانَ الَّذِي عَلَيْهِ الْحَقُّ سَفِيهًا أَوْ ضَعِيفًا أَوْ لَا يَسْتَطِيعُ أَنْ يُمِلَّ هُوَ فَلْيُمْلِلْ وَلِيُّهُ بِالْعَدْلِ ۚ وَاسْتَشْهِدُوا شَهِيدَيْنِ مِنْ رِجَالِكُمْ ۖ فَإِنْ لَمْ يَكُونَا رَجُلَيْنِ فَرَجُلٌ وَامْرَأَتَانِ مِمَّنْ تَرْضَوْنَ مِنَ الشُّهَدَاءِ أَنْ تَضِلَّ إِحْدَاهُمَا فَتُذَكِّرَ إِحْدَاهُمَا الْأُخْرَىٰ ۚ وَلَا يَأْبَ الشُّهَدَاءُ إِذَا مَا دُعُوا ۚ وَلَا تَسْأَمُوا أَنْ تَكْتُبُوهُ صَغِيرًا أَوْ كَبِيرًا إِلَىٰ أَجَلِهِ ۚ ذَٰلِكُمْ أَقْسَطُ عِنْدَ اللَّهِ وَأَقْوَمُ لِلشَّهَادَةِ وَأَدْنَىٰ أَلَّا تَرْتَابُوا ۖ إِلَّا أَنْ تَكُونَ تِجَارَةً حَاضِرَةً تُدِيرُونَهَا بَيْنَكُمْ فَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ أَلَّا تَكْتُبُوهَا ۗ وَأَشْهِدُوا إِذَا تَبَايَعْتُمْ ۚ وَلَا يُضَارَّ كَاتِبٌ وَلَا شَهِيدٌ ۚ وَإِنْ تَفْعَلُوا فَإِنَّهُ فُسُوقٌ بِكُمْ ۗ وَاتَّقُوا اللَّهَ ۖ وَيُعَلِّمُكُمُ اللَّهُ ۗ وَاللَّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ
Аллагьличи дирхути. Белгиси заманалис хIуша-ургаб чеблалис се-биалра сайсухIели, ил кагъарлизи лукIеная. ХIушала ургавадсили ил бархьли лукIаб. ЛукIаннис асубируси ахIен ил хIебелкIес. Аллагьли сай севан бурсиварибал, тяп илкьяйдали лукIаб. Чеблалис сайсусини се лукIусил гIеббураб, амма ил Аллагьлизивад, сунела ВегIбекIлизивад урухкIес гIягIниси сай ва чеблалис сайсусилизибад кагъарлизи селра камли лукIес асухIебирар. Нагагь чеблалис сайсуси гIякьлу камси яра загIипси виалли, яра илини гIеббурес хIейрули виалли, илхIели гъамсили бархьли бураб. ХIушала ургабад кIел мурул адам бикьруми барая, эгер кIел мурул адам агара биалли, бикьруми биаб мурул адам ва хIушаб кьабулти кIел хьунул адам, нагагь илдазирад ца хатIарикалли, итилли гьанбикахъесли. Чузи жибикIухIели, бикьруми лерхIякьехIе мабикIаб. Чеблалис сайсусиличила кагъар, ил халаси биалра, яра биштIаси биалра, ахирличи бикайчи лукIес биригмабирхъидая. Ил бирар — Аллагьла гьалаб лебгIеб бархьсили, бикьридешлис селрайчиб къулайсили ва хIушала васвасъала агардарес бегIлара гIяхIсили. Амма хIуша-ургаб бусягIят барсур вачар бирули диадалли, иличила кагъарлизи хIебелкIадалра хIушаб бунагь хIебирар. ХIуша-ургар вягIдаладирухIели, бикьруми биахъая, амма я кагъар лукIусилис я бикьририлис хIейгеси барес асухIебирар, эгер илгъуна барадалли — ил хIушала таксирли бирар. Аллагьлизирад урухкIеная; гьарли-марли, Аллагьли хIуша дучIахъулрая ва Аллагьли гьар секIайчила балули сай!
О те, которые уверовали! Если вы заключаете договор о долге на определенный срок, то записывайте его, и пусть писец записывает его справедливо. Писец не должен отказываться записать его так, как его научил Аллах. Пусть он пишет, и пусть берущий взаймы диктует и страшится Аллаха, своего Господа, и ничего не убавляет из него. А если берущий взаймы слабоумен, немощен или не способен диктовать самостоятельно, пусть его доверенное лицо диктует по справедливости. В качестве свидетелей призовите двух мужчин из вашего числа. Если не будет двух мужчин, то одного мужчину и двух женщин, которых вы согласны признать свидетелями, и если одна из них ошибется, то другая напомнит ей. Свидетели не должны отказываться, если их приглашают. Не тяготитесь записать договор, будь он большим или малым, вплоть до указания его срока. Так будет справедливее перед Аллахом, убедительнее для свидетельства и лучше для избежания сомнений. Но если вы заключаете наличную сделку и расплачиваетесь друг с другом на месте, то на вас не будет греха, если вы не запишите ее. Но призывайте свидетелей, если вы заключаете торговый договор, и не причиняйте вреда писцу и свидетелю. Если же вы поступите таким образом, то совершите грех. Бойтесь Аллаха - Аллах обучает вас. Аллах ведает обо всякой вещи.
وَإِنْ كُنْتُمْ عَلَىٰ سَفَرٍ وَلَمْ تَجِدُوا كَاتِبًا فَرِهَانٌ مَقْبُوضَةٌ ۖ فَإِنْ أَمِنَ بَعْضُكُمْ بَعْضًا فَلْيُؤَدِّ الَّذِي اؤْتُمِنَ أَمَانَتَهُ وَلْيَتَّقِ اللَّهَ رَبَّهُ ۗ وَلَا تَكْتُمُوا الشَّهَادَةَ ۚ وَمَنْ يَكْتُمْهَا فَإِنَّهُ آثِمٌ قَلْبُهُ ۗ وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ عَلِيمٌ
Эгер хIуша архIяличир диадалли ва кагъар белкIеси варгхIергадалли — дихьа сайсуси саби. Рахли хIушазивад чили-биалра цархIилличи умутбирхьули дихьа лугули виалли, илини — сунечи умутбихьибсили — дихьа чарбараб, Аллагьлизивад, сунела ВегIбекIлизивад урухкIаб. ХIушала бикьридеш дигIянмадиридая, илди чили дигIяндаралра — ил уркIи бунагьунани бицIибси сай, Аллагьли биалли балули сай хIушани се бирулрал!
Если вы окажетесь в поездке и не найдете писца, то назначьте залог, который можно получить в руки. Но если один из вас доверяет другому, то пусть тот, кому доверено, вернет доверенное ему и убоится Аллаха, своего Господа. Не скрывайте свидетельства. А у тех, кто скрывает его, сердце поражено грехом. Аллаху известно о том, что вы совершаете.
لِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ ۗ وَإِنْ تُبْدُوا مَا فِي أَنْفُسِكُمْ أَوْ تُخْفُوهُ يُحَاسِبْكُمْ بِهِ اللَّهُ ۖ فَيَغْفِرُ لِمَنْ يَشَاءُ وَيُعَذِّبُ مَنْ يَشَاءُ ۗ وَاللَّهُ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ
Мусни-зубрачир лерти Аллагьла арилизир сари! ХIушала уркIбазибси дакIу-гьаргбирадалра яра ил дигIянбирадалра — Аллагьли хIушазибад жаваб тIалаббиру. Сунес дигусиличивад Ил чевкархар ва Сунес дигусилис —танбихI биру. Гьарли-марли, Аллагьла се-дигара барес ахъри леб!
Аллаху принадлежит то, что на небесах, и то, что на земле. Обнаружите ли вы то, что в ваших душах, или утаите, Аллах предъявит вам счет за это. Он прощает, кого пожелает, и причиняет мучения, кому пожелает. Аллах способен на всякую вещь.
آمَنَ الرَّسُولُ بِمَا أُنْزِلَ إِلَيْهِ مِنْ رَبِّهِ وَالْمُؤْمِنُونَ ۚ كُلٌّ آمَنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ لَا نُفَرِّقُ بَيْنَ أَحَدٍ مِنْ رُسُلِهِ ۚ وَقَالُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا ۖ غُفْرَانَكَ رَبَّنَا وَإِلَيْكَ الْمَصِيرُ
Чус Аллагьли бархьибсиличи идбаг ва муъминти бирхули саби. Илдазивад гьарили вирхули сай Аллагьличира, Илала малайкуначира, Илала вакилтачира. «Илала вакилтазивад нушани иш яра итил декIарирули ахIенра, —бикIули саби илди. Нуша лехIихъулра ва мутIигIлира! ХIезибад, Нушала ВегIбекIлизибад, саби нушачи уркIецIи ва хIечи сарра нуша чардулхъути!»
Посланник и верующие уверовали в то, что ниспослано ему от Господа. Все они уверовали в Аллаха, Его ангелов, Его Писания и Его посланников. Они говорят: "Мы не делаем различий между Его посланниками". Они говорят: "Слушаем и повинуемся! Твоего прощения мы просим, Господь наш, и к Тебе предстоит прибытие".
لَا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا ۚ لَهَا مَا كَسَبَتْ وَعَلَيْهَا مَا اكْتَسَبَتْ ۗ رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَا إِنْ نَسِينَا أَوْ أَخْطَأْنَا ۚ رَبَّنَا وَلَا تَحْمِلْ عَلَيْنَا إِصْرًا كَمَا حَمَلْتَهُ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِنَا ۚ رَبَّنَا وَلَا تُحَمِّلْنَا مَا لَا طَاقَةَ لَنَا بِهِ ۖ وَاعْفُ عَنَّا وَاغْفِرْ لَنَا وَارْحَمْنَا ۚ أَنْتَ مَوْلَانَا فَانْصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ
Аллагьли адамличи илини барес вируси ахIенси гIур селра хъарбирули ахIен. ГIяхIси барибсира — илис саби, вайси барибсира — сунес саби. «Нушала ВегIбекI! Нушаб танбихI мабиридгу, рахли нушани се-биалра хъумартахIелли яра сегъуна-биалра бунагьлизи дикахIелли. Нушала ВегIбекI! Нушаб гьалаб биубтачи ХIуни дархьибтигъунти къиянти нушачи мадурхьид. Нушала ВегIбекI! Илкьяйдали нушачи кьадармабирид нушани бяхIяэс хIедируси мусибатра. Нушачи ряхIму бара, уркIецIи бара, чеверхи нушачивад! ХIу — нуша къелгIердикан сайри: капур халкьличирад чедидикахъес нушаб кумекбара!»
Аллах не возлагает на человека сверх его возможностей. Ему достанется то, что он приобрел, и против него будет то, что он приобрел. Господь наш! Не наказывай нас, если мы позабыли или ошиблись. Господь наш! Не возлагай на нас бремя, которое Ты возложил на наших предшественников. Господь наш! Не обременяй нас тем, что нам не под силу. Будь снисходителен к нам! Прости нас и помилуй! Ты - наш Покровитель. Помоги же нам одержать верх над неверующими людьми.