Сура 40 «Аллагьличи вирхуси» — Гафир (Прощающий)

Все суры
1

حم

ХӀа. Мим.

Ха. Мим.

2

تَنْزِيلُ الْكِتَابِ مِنَ اللَّهِ الْعَزِيزِ الْعَلِيمِ

Иш Кьуръан бархьибси саби чевяхӀси, гӀякьлучевси,

Писание ниспослано от Аллаха Могущественного, Знающего,

3

غَافِرِ الذَّنْبِ وَقَابِلِ التَّوْبِ شَدِيدِ الْعِقَابِ ذِي الطَّوْلِ ۖ لَا إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ۖ إِلَيْهِ الْمَصِيرُ

бунагьуначивад чевурхуси, пашманъири кьабулбируси, чӀумали танбихӀ бируси, сахаватси Аллагьличибад. Илала дуравад гӀур цархӀил Аллагьра агара: лебилра Иличи чарбулхъутира саби.

Прощающего грехи, Принимающего покаяния, Сурового в наказании, Обладающего милостью. Нет божества, кроме Него, и к Нему предстоит прибытие.

4

مَا يُجَادِلُ فِي آيَاتِ اللَّهِ إِلَّا الَّذِينَ كَفَرُوا فَلَا يَغْرُرْكَ تَقَلُّبُهُمْ فِي الْبِلَادِ

Аллагьла гӀяламатуначила чӀянкӀли капуртицун саби жалбикӀути. Иш шагьарлизиб илдас гьарбилзниличи хӀу кьяскамайруд.

Знамения Аллаха оспаривают только неверующие. Пусть не обольщает тебя свобода их действий на земле.

5

كَذَّبَتْ قَبْلَهُمْ قَوْمُ نُوحٍ وَالْأَحْزَابُ مِنْ بَعْدِهِمْ ۖ وَهَمَّتْ كُلُّ أُمَّةٍ بِرَسُولِهِمْ لِيَأْخُذُوهُ ۖ وَجَادَلُوا بِالْبَاطِلِ لِيُدْحِضُوا بِهِ الْحَقَّ فَأَخَذْتُهُمْ ۖ فَكَيْفَ كَانَ عِقَابِ

Илдас гьалаб НухӀла халкьли ва илдас гӀелабадти наслубани Аллагьла хъарбаркьуни къянбази халдирутири; илди халкьанала гьарили чучи вархьибси вакилличи къаршили кабилзутири ва иличибад чедибикес къайгънабиркьутири; бархьдеш къяналичил уббяхъес дигули, илди иличил жалтани биркьутири. Амма илли Нуни буцира ва илдас Дила танбихӀ сегъуна сабрил багьес къянини ахӀси!

До них сочли лжецами посланников народ Нуха (Ноя) и соумышленники после них. Каждый народ намеревался схватить своего посланника. Они спорили, прибегая ко лжи, чтобы опровергнуть ею истину. Но Я схватил их, и каким же было Мое наказание!

6

وَكَذَٰلِكَ حَقَّتْ كَلِمَتُ رَبِّكَ عَلَى الَّذِينَ كَفَرُوا أَنَّهُمْ أَصْحَابُ النَّارِ

Капуртас бируси танбихӀличила хӀела ВегӀбекӀла гъай илкьяйдали марбиуб: илди жагьаннабла цӀала гӀязабтазиб саби.

Так сбылось Слово твоего Господа относительно того, что неверующие окажутся обитателями Огня.

7

الَّذِينَ يَحْمِلُونَ الْعَرْشَ وَمَنْ حَوْلَهُ يُسَبِّحُونَ بِحَمْدِ رَبِّهِمْ وَيُؤْمِنُونَ بِهِ وَيَسْتَغْفِرُونَ لِلَّذِينَ آمَنُوا رَبَّنَا وَسِعْتَ كُلَّ شَيْءٍ رَحْمَةً وَعِلْمًا فَاغْفِرْ لِلَّذِينَ تَابُوا وَاتَّبَعُوا سَبِيلَكَ وَقِهِمْ عَذَابَ الْجَحِيمِ

Аллагьла тах бихути ва ил-алав тӀашти чула ВегӀбекӀлис дезна биркьули саби, Иличи бирхули саби, Сунечи бирхутачивад чеверхахъес Илизи тиладибикӀули саби: «Нушала ВегӀбекӀ! ХӀуни ХӀела уркӀецӀира ХӀела багьудира лебилтачи диахъулри; чули дарибтачи пашманбубли, ХӀечи дугьабилзутачивад ва ХӀела гьуникад башутачивад чеверхи: илди жагьаннабла гӀязабтазибад берцахъа!

Те, которые несут Трон, и те, которые вокруг него, прославляют хвалой своего Господа, веруют в Него и просят прощения для верующих: "Господь наш! Ты объял всякую вещь милостью и знанием. Прости же тех, которые раскаялись и последовали Твоим путем, и защити их от мучений в Аду.

8

رَبَّنَا وَأَدْخِلْهُمْ جَنَّاتِ عَدْنٍ الَّتِي وَعَدْتَهُمْ وَمَنْ صَلَحَ مِنْ آبَائِهِمْ وَأَزْوَاجِهِمْ وَذُرِّيَّاتِهِمْ ۚ إِنَّكَ أَنْتَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ

Нушала ВегӀбекӀ! Илди — илдас, илдала дудешуназибадра, илдала хьунразибадра, илдала дурхӀназибадра чули гӀяхӀдеш бирутас хӀуни чесибти алжанала унхърази бука. ХӀукӀун — чевяхӀси, гӀякьлучевси сайри!

Господь наш! Введи их в сады Эдема, которые Ты обещал им, а также праведников из числа их отцов, супруг и потомков. Воистину, Ты - Могущественный, Мудрый.

9

وَقِهِمُ السَّيِّئَاتِ ۚ وَمَنْ تَقِ السَّيِّئَاتِ يَوْمَئِذٍ فَقَدْ رَحِمْتَهُ ۚ وَذَٰلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ

Илди вайдешлизибад берцахъа: кьиямала бархӀи вайдешлизивад ХӀуни чи верцахъадлира, — ил ХӀуни мурахасватурлири. Ил биалли — халаси игъбар саби!»

Защити их от грехов, ведь только тот, кого Ты защитишь в тот день от грехов, будет помилован Тобой. Это и есть великое преуспеяние".

10

إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا يُنَادَوْنَ لَمَقْتُ اللَّهِ أَكْبَرُ مِنْ مَقْتِكُمْ أَنْفُسَكُمْ إِذْ تُدْعَوْنَ إِلَى الْإِيمَانِ فَتَكْفُرُونَ

Капуртази вявъиру: «Цаличи цала хӀушала гьимиличиб хӀушачи Аллагьла гьими халаси саби: дин бузахъес хӀуша жидарибхӀели, хӀушани ил кьабулхӀебаррая!»

Воистину, к неверующим воззовут: "Ненависть Аллаха к вам тогда, когда вас призывали к вере, а вы не веровали, была сильнее, чем ваша ненависть к самим себе".

11

قَالُوا رَبَّنَا أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ فَاعْتَرَفْنَا بِذُنُوبِنَا فَهَلْ إِلَىٰ خُرُوجٍ مِنْ سَبِيلٍ

Илдани иру: «Нушала ВегӀбекӀ! ХӀуни нуша кӀийна дебкӀахъира ва кӀийна мицӀирдарира. Нуша нушала бунагьуначи мукӀурдакӀилра; ишад дурадухъес нушала сегъуна-биалра имкан лебу?»

Они скажут: "Господь наш! По Твоей воле дважды мы были мертвы, и дважды Ты оживил нас. Мы признались в своих грехах. Нет ли пути к выходу?"

12

ذَٰلِكُمْ بِأَنَّهُ إِذَا دُعِيَ اللَّهُ وَحْدَهُ كَفَرْتُمْ ۖ وَإِنْ يُشْرَكْ بِهِ تُؤْمِنُوا ۚ فَالْحُكْمُ لِلَّهِ الْعَلِيِّ الْكَبِيرِ

ХӀушаб илгъуна танбихӀ барибси саби Аллагь ца сай или балахъухӀели, хӀуша илчи хӀедирхни багьандан. Илала дурабад гӀурра аллагьуни леб или бурухӀели, — хӀуша илчи дирхни багьандан. Диван бируси чевяхӀси, кьудрат халаси Аллагьли саби.

Это - потому, что когда призывали одного Аллаха, вы не веровали. Если же к Нему приобщали сотоварищей, вы верили. Решение принимает только Аллах, Возвышенный, Большой".

13

هُوَ الَّذِي يُرِيكُمْ آيَاتِهِ وَيُنَزِّلُ لَكُمْ مِنَ السَّمَاءِ رِزْقًا ۚ وَمَا يَتَذَكَّرُ إِلَّا مَنْ يُنِيبُ

Илини хӀушази Сунела гӀяламатуни чедиахъули сай ва хӀушаб яшавлис зубрачирад нигӀматуни дурхьули сай: амма иличила гьанбиркахъули саби, чули дарибтачи пашманбубли, Иличи дугьабилзутаницун!

Он - Тот, Кто показывает вам Свои знамения и ниспосылает вам с неба удел, но поминают назидание только обращающиеся к Аллаху.

14

فَادْعُوا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ وَلَوْ كَرِهَ الْكَافِرُونَ

Ил багьандан, капуртала къаршидешличи хӀерхӀеили, Аллагьла гьалаб динна тӀалабуни дурусли дузахъули, Илизи дулгеная.

Взывайте же к Аллаху, очищая перед Ним веру, даже если это ненавистно неверующим.

15

رَفِيعُ الدَّرَجَاتِ ذُو الْعَرْشِ يُلْقِي الرُّوحَ مِنْ أَمْرِهِ عَلَىٰ مَنْ يَشَاءُ مِنْ عِبَادِهِ لِيُنْذِرَ يَوْمَ التَّلَاقِ

Мусни-зубрала ВегӀ даражуназив чевяхӀси сай; саби Аллагьличил къаршибиркуси бархӀиличила адамтази гьанбуршахъес багьандан, Сунела лугъразивад Сунес дигусиличи Илини Сунела хъарбаркьличил рухӀ дурхьули сай.

Он обладает возвышенными качествами (или возвышает по степеням) и владеет Троном. Он ниспосылает дух (откровение) со Своими велениями тем из Своих рабов, кому пожелает, чтобы предупредить о Дне встречи.

16

يَوْمَ هُمْ بَارِزُونَ ۖ لَا يَخْفَىٰ عَلَى اللَّهِ مِنْهُمْ شَيْءٌ ۚ لِمَنِ الْمُلْكُ الْيَوْمَ ۖ لِلَّهِ الْوَاحِدِ الْقَهَّارِ

Илди Аллагьла гьала тӀашбизурси бархӀи, илдачила Илини хӀебалуси селра хӀебирар. Ил бархӀи гьар се-секӀа ари чизиб бирара? Цаси, цӀакьси Аллагьлизиб!

В тот день, когда они появятся на поверхности земли после воскрешения, ничто о них не скроется от Аллаха. Кому же принадлежит власть сегодня? Аллаху, Единственному, Всемогущему.

17

الْيَوْمَ تُجْزَىٰ كُلُّ نَفْسٍ بِمَا كَسَبَتْ ۚ لَا ظُلْمَ الْيَوْمَ ۚ إِنَّ اللَّهَ سَرِيعُ الْحِسَابِ

Ил бархӀи гьар адамлизибад сунени дарибтас жаваб тӀалаббиру; ил бархӀи бархьагардеш хӀебирар, сенахӀенну хӀисаб-суалтазив Аллагь хъярхъси сай!

Сегодня каждая душа получит только то, что она приобрела, и не будет сегодня несправедливости. Воистину, Аллах скор в расчете!

18

وَأَنْذِرْهُمْ يَوْمَ الْآزِفَةِ إِذِ الْقُلُوبُ لَدَى الْحَنَاجِرِ كَاظِمِينَ ۚ مَا لِلظَّالِمِينَ مِنْ حَمِيمٍ وَلَا شَفِيعٍ يُطَاعُ

Илди бара хӀилхӀи гӀяндхӀебиркахъули, илдала уркӀби гьигьла кьакьарлизи дарцдикибси, хапли челябкьуси ил бархӀиличила илдази бурен. Бархьагартас ил бархӀи я марси юлдаш, я серхуси кумекчи хӀейрар.

Предупреди их о приближающемся дне, когда сердца подступят к горлу, и они будут опечалены. Не будет у беззаконников ни любящего родственника, ни заступника, которому подчиняются.

19

يَعْلَمُ خَائِنَةَ الْأَعْيُنِ وَمَا تُخْفِي الصُّدُورُ

Аллагьли адамтала хӀулбала хӀиллакардеш ва уркӀбала дигӀяндеш дала.

Он знает о предательском взгляде и том, что скрывают груди.

20

وَاللَّهُ يَقْضِي بِالْحَقِّ ۖ وَالَّذِينَ يَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ لَا يَقْضُونَ بِشَيْءٍ ۗ إِنَّ اللَّهَ هُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ

Аллагьли гьар се-секӀал дархьли ирзу, Илала дурабад илдани аллагьунази халбирутани биалли селра арзес хӀебирар. Гьарли-марли, Аллагь — гьар секӀал далуси, гьар секӀал чедиуси сай!

Аллах судит истинно, а те, которых призывают вместо Него, не решают ничего. Воистину, Аллах - Слышащий, Видящий.

21

أَوَلَمْ يَسِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَيَنْظُرُوا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِينَ كَانُوا مِنْ قَبْلِهِمْ ۚ كَانُوا هُمْ أَشَدَّ مِنْهُمْ قُوَّةً وَآثَارًا فِي الْأَرْضِ فَأَخَذَهُمُ اللَّهُ بِذُنُوبِهِمْ وَمَا كَانَ لَهُمْ مِنَ اللَّهِ مِنْ وَاقٍ

Марлира, илди иш ванзала къакъкад хӀебашибу ва чус гьалабти бунагькартала ахир сегъуна сабрил илдани чехӀебанбу? Илди чула ара-тазадешличил ва ванзала къакъличир дирути биркьудлумачил илдачиб цӀакьтири, амма чула бунагьуни багьандан Аллагьли илди къирбариб ва Аллагьлизибад илди берцахъес илдас гӀевкалхъусира адхӀехъиб.

Разве они не странствовали по земле и не видели, каким был конец их предшественников? А ведь они превосходили их силой и оставили больше следов на земле, но Аллах схватил их за их грехи, и никто не защитил их от Аллаха.

22

ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمْ كَانَتْ تَأْتِيهِمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنَاتِ فَكَفَرُوا فَأَخَذَهُمُ اللَّهُ ۚ إِنَّهُ قَوِيٌّ شَدِيدُ الْعِقَابِ

Илдас илгъуна танбихӀ барибсири, чучи дурусти хъарбаркьуначил Нушала вакилти башухӀели, илдачи хӀебирхни багьандан, тяп ил багьандан Аллагьли илди къирбариб: ИлкӀун — цӀакьси, чӀумаси танбихӀ бируси сай!

Это произошло потому, что они не веровали, когда их посланники приходили к ним с ясными знамениями. Аллах схватил их, ведь Он - Всесильный, Суровый в наказании.

23

وَلَقَدْ أَرْسَلْنَا مُوسَىٰ بِآيَاتِنَا وَسُلْطَانٍ مُبِينٍ

Нушани Нушала хъарбаркьуначил ва халати ихтиюртачил Муса вархьира.

Мы послали Мусу (Моисея) с Нашими знамениями и ясным доказательством

24

إِلَىٰ فِرْعَوْنَ وَهَامَانَ وَقَارُونَ فَقَالُوا سَاحِرٌ كَذَّابٌ

ПиргӀяванничи, Хьаманничи ва Кьарумличи, аммаки илдани иб: «Иш — сихӀрукья, къянбар сай!»

к Фараону, Хаману и Каруну (Корею). Они сказали: "Он - лживый колдун!"

25

فَلَمَّا جَاءَهُمْ بِالْحَقِّ مِنْ عِنْدِنَا قَالُوا اقْتُلُوا أَبْنَاءَ الَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ وَاسْتَحْيُوا نِسَاءَهُمْ ۚ وَمَا كَيْدُ الْكَافِرِينَ إِلَّا فِي ضَلَالٍ

Илини Нушачибад илдас бархьдеш хибхӀели, илдани иб; «Ишичил барх Аллагьличи бирхути халкла мурул адамти кабушая ва ишдала хьунул адамтицун мицӀирли батирая!» Амма капуртала ламартдеш — дугӀлати сарри!

Когда он явился к ним с истиной от Нас, они сказали: "Убивайте сыновей тех, кто уверовал вместе с ним, и оставляйте в живых их женщин!" Но козни неверующих безуспешны.

26

وَقَالَ فِرْعَوْنُ ذَرُونِي أَقْتُلْ مُوسَىٰ وَلْيَدْعُ رَبَّهُ ۖ إِنِّي أَخَافُ أَنْ يُبَدِّلَ دِينَكُمْ أَوْ أَنْ يُظْهِرَ فِي الْأَرْضِ الْفَسَادَ

ПиргӀяванни иб: «Ну ватабая, Муса нуни каршис; сунес кумек барахъес илини сунела ВегӀбекӀ живариб; хӀушала дин барсбарахъес ишини хӀушачи чебуркъахъесгу яра улкализир ишини жярга-зекъ тӀинтӀдаресгу или ну урухкӀулра!»

Фараон сказал: "Не мешайте мне убить Мусу (Моисея). Пусть он призовет своего Господа. Я опасаюсь, что он заменит вашу религию или распространит на земле нечестие".

27

وَقَالَ مُوسَىٰ إِنِّي عُذْتُ بِرَبِّي وَرَبِّكُمْ مِنْ كُلِّ مُتَكَبِّرٍ لَا يُؤْمِنُ بِيَوْمِ الْحِسَابِ

Мусани иб: «Халаверхурси, кьиямала бархӀиличи вирххӀерхуси гьариллизивад ну валтахъусира дила ВегӀбекӀли ва хӀела ВегӀбекӀли!»

Муса (Моисей) сказал: "Воистину, я прибег к защите моего Господа и вашего Господа от всякого превознесшегося гордеца, не верующего в День расчета".

28

وَقَالَ رَجُلٌ مُؤْمِنٌ مِنْ آلِ فِرْعَوْنَ يَكْتُمُ إِيمَانَهُ أَتَقْتُلُونَ رَجُلًا أَنْ يَقُولَ رَبِّيَ اللَّهُ وَقَدْ جَاءَكُمْ بِالْبَيِّنَاتِ مِنْ رَبِّكُمْ ۖ وَإِنْ يَكُ كَاذِبًا فَعَلَيْهِ كَذِبُهُ ۖ وَإِنْ يَكُ صَادِقًا يُصِبْكُمْ بَعْضُ الَّذِي يَعِدُكُمْ ۖ إِنَّ اللَّهَ لَا يَهْدِي مَنْ هُوَ مُسْرِفٌ كَذَّابٌ

ПиргӀяванна кьамлизивадси, Аллагьличи вирхуси, сунела иман дигӀянабируси ца адамли иб: «Марлира, хӀушани адам каршидав ил «дила ВегӀбекӀ — Аллагь сай!» викӀни багьандан ва ил хӀушачи хӀушала ВегӀбекӀличивад дурусти хъарбаркьуначил вакӀибхӀели? Рахли ил къянбар виалли — къяна ил сунес мусибатли бирар; рахли ил вархьли виалли — илини буруси чидил-биалра балагь хӀушачи лябкьян, сенахӀенну уктембиубти ва къянбарти Аллагьли бикути ахӀен!

Верующий муж из рода Фараона, скрывавший свою веру, сказал: "Неужели вы убьете мужа за то, что он говорит: "Мой Господь - Аллах"? Ведь он явился к вам с ясными знамениями от вашего Господа. Если он лжет, то его ложь навредит только ему самому. Если же он говорит правду, то вас поразит некоторое из того, что он вам обещает. Воистину, Аллах не ведет прямым путем того, кто расточительствует и лжет.

29

يَا قَوْمِ لَكُمُ الْمُلْكُ الْيَوْمَ ظَاهِرِينَ فِي الْأَرْضِ فَمَنْ يَنْصُرُنَا مِنْ بَأْسِ اللَّهِ إِنْ جَاءَنَا ۚ قَالَ فِرْعَوْنُ مَا أُرِيكُمْ إِلَّا مَا أَرَىٰ وَمَا أَهْدِيكُمْ إِلَّا سَبِيلَ الرَّشَادِ

Эй, дила халкь! ИшбархӀи ари хӀушазиб саби ва иш улкализир хӀушани бекӀдеш дирулрая, амма нушачи Аллагьла гьимидухъалли, нуша чилира далтахъуси?» ПиргӀяванни иб: «Нуни хӀушази чебиахъулра нуни чебиуси; нуни хӀуша бархьси гьунчирад дикулрая».

О мой народ! Сегодня у вас есть власть, и вы господствуете на земле. Но кто поможет нам, если наказание Аллаха явится к нам?" Фараон сказал: "Я указываю вам только на то, что сам считаю нужным. Я веду вас только правильным путем".

30

وَقَالَ الَّذِي آمَنَ يَا قَوْمِ إِنِّي أَخَافُ عَلَيْكُمْ مِثْلَ يَوْمِ الْأَحْزَابِ

Баягъи ит Аллагьличи вирхусили иб: «Бунагькартасгъуна балагьла бархӀи хӀушабра бакӀесгу или, НухӀла халкьлис, Ад ва Самуд халкьанас,

Тогда тот, кто уверовал, сказал: "О мой народ! Я боюсь, что вас постигнет нечто подобное дню соумышленников,

31

مِثْلَ دَأْبِ قَوْمِ نُوحٍ وَعَادٍ وَثَمُودَ وَالَّذِينَ مِنْ بَعْدِهِمْ ۚ وَمَا اللَّهُ يُرِيدُ ظُلْمًا لِلْعِبَادِ

илдас гӀергъити наслубас бетаурсигъуна хӀушачира чебакӀесгу или ну урухкӀулра, хӀятта Сунела лугърачи къиян-жапа дакӀили Аллагьлис хӀейгули биалра!

подобное тому, что произошло с народом Нуха (Ноя), адитами, самудянами и теми, которые были после них. Аллах не желает поступать несправедливо с рабами.

32

وَيَا قَوْمِ إِنِّي أَخَافُ عَلَيْكُمْ يَوْمَ التَّنَادِ

Эй, дила халкь! ХӀушани цаличи ца жидируси бархӀи,

О мой народ! Я боюсь наступления для вас того дня, когда одни будут взывать к другим.

33

يَوْمَ تُوَلُّونَ مُدْبِرِينَ مَا لَكُمْ مِنَ اللَّهِ مِنْ عَاصِمٍ ۗ وَمَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ هَادٍ

жагьаннаб чебаили, хӀуша иличи къакъбарили дибшуси бархӀи хӀушаб бакӀесгу или ну урухкӀулра. ИлхӀели Аллагьла шайзивад хӀушаб гӀевкалхъуси чилра хӀейрар: Аллагьли чи чеввалкӀахъалра, — ил гьатӀи чилилра бархьси гьунчи дурахӀейу!

В тот день вы обратитесь вспять, но никто не защитит вас от Аллаха. Кого Аллах введет в заблуждение, тому не будет наставника.

34

وَلَقَدْ جَاءَكُمْ يُوسُفُ مِنْ قَبْلُ بِالْبَيِّنَاتِ فَمَا زِلْتُمْ فِي شَكٍّ مِمَّا جَاءَكُمْ بِهِ ۖ حَتَّىٰ إِذَا هَلَكَ قُلْتُمْ لَنْ يَبْعَثَ اللَّهُ مِنْ بَعْدِهِ رَسُولًا ۚ كَذَٰلِكَ يُضِلُّ اللَّهُ مَنْ هُوَ مُسْرِفٌ مُرْتَابٌ

Гьалав нушачи дурусти хъарбаркьуначил Юсуп вакӀиб, амма ил хӀушачи селичил вакӀибал иличи хӀуша ташмишдикӀутили калунрая; ил вебкӀибхӀели, хӀушани ирая: «Илала гӀергъи Аллагьли гӀур идбаг урхьхӀерхьу». Халаберхурти, ташмишбикӀути Аллагьли тяп илкьяйдали чеббулкӀахъу!

Прежде к вам явился с ясными знамениями Йусуф (Иосиф), но вы до сих пор сомневаетесь в том, что он вам принес. Когда же он умер, вы сказали: "Аллах не отправит посланника после него". Так Аллах вводит в заблуждение того, кто преступает границы дозволенного и сомневается".

35

الَّذِينَ يُجَادِلُونَ فِي آيَاتِ اللَّهِ بِغَيْرِ سُلْطَانٍ أَتَاهُمْ ۖ كَبُرَ مَقْتًا عِنْدَ اللَّهِ وَعِنْدَ الَّذِينَ آمَنُوا ۚ كَذَٰلِكَ يَطْبَعُ اللَّهُ عَلَىٰ كُلِّ قَلْبِ مُتَكَبِّرٍ جَبَّارٍ

Чус гибси ихтияр агарли Аллагьла хъарбаркьуначила чихъали жалбикӀалра, — илди Аллагьлисра Иличи бирхутасра дебали хӀейгахъу! Ил багьандан гьарилира дявикарла, гьарилира варскъала уркӀиличи Аллагьли мегь чедирхьули сай!» ПиргӀяванни иб: «Хьаман, ну ахъли ацӀахъес,

Препирательство тех, которые оспаривают знамения Аллаха безо всякого довода, явившегося к ним, весьма ненавистно Аллаху и верующим. Так Аллах накладывает печать на сердце каждого возгордившегося тирана.

36

وَقَالَ فِرْعَوْنُ يَا هَامَانُ ابْنِ لِي صَرْحًا لَعَلِّي أَبْلُغُ الْأَسْبَابَ

зубрачи ацӀахъес ва Мусала Аллагьличи ваахъес багьандан зурбаси къубба бара: нуникӀун ил къянбарлизи халирулра».

Фараон сказал: "О Хаман! Построй для меня башню. Быть может, я достигну путей,

37

أَسْبَابَ السَّمَاوَاتِ فَأَطَّلِعَ إِلَىٰ إِلَٰهِ مُوسَىٰ وَإِنِّي لَأَظُنُّهُ كَاذِبًا ۚ وَكَذَٰلِكَ زُيِّنَ لِفِرْعَوْنَ سُوءُ عَمَلِهِ وَصُدَّ عَنِ السَّبِيلِ ۚ وَمَا كَيْدُ فِرْعَوْنَ إِلَّا فِي تَبَابٍ

Сунела вайти баркьудлуми ПиргӀяваннис жагатин дилзутири ва ил бархьси гьунчивад чеввалкӀири: ПиргӀяванна гьими-инзагъ чӀянкӀли сунела сунесцун мусибатлати сарри!

путей небесных, и взгляну на Бога Мусы (Моисея). Воистину, я считаю его лжецом". Вот так Фараону представилось прекрасным зло его деяний, и он был сбит с пути. А козни Фараона оказались безуспешными.

38

وَقَالَ الَّذِي آمَنَ يَا قَوْمِ اتَّبِعُونِ أَهْدِكُمْ سَبِيلَ الرَّشَادِ

Баягъи ит Аллагьличи вирхусили иб: «Эй, дила халкь! Наб гӀеларад даширая. Нуни хӀуша бархьси гьунчирад аркурая!

Тот, кто уверовал, сказал: "О мой народ! Последуйте за мной, и я поведу вас правильным путем.

39

يَا قَوْمِ إِنَّمَا هَٰذِهِ الْحَيَاةُ الدُّنْيَا مَتَاعٌ وَإِنَّ الْآخِرَةَ هِيَ دَارُ الْقَرَارِ

Эй, дила халкь! Иш дунъяличирти гӀямру цакамси заманала сари, ахират биалли — даимси хъали саби.

О мой народ! Мирская жизнь - не что иное, как предмет пользования, а Последняя жизнь является Обителью пребывания.

40

مَنْ عَمِلَ سَيِّئَةً فَلَا يُجْزَىٰ إِلَّا مِثْلَهَا ۖ وَمَنْ عَمِلَ صَالِحًا مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثَىٰ وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَأُولَٰئِكَ يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ يُرْزَقُونَ فِيهَا بِغَيْرِ حِسَابٍ

Вайдеш бирутас — чучи лайикьси танбихӀ бирар, гӀяхӀдеш бирути ва Аллагьличи бирхути биалли — мурул адамти яра хьунул адамти биаб декӀардеш агарли — илди алжанализи абицӀур ва илаб илдас се дигалра, — ил лугӀиагарли бирар.

Тот, кто совершил зло, получит только соответствующее воздаяние. А те мужчины и женщины, которые поступали праведно, будучи верующими, войдут в Рай, в котором они будут получать удел безо всякого счета.

41

وَيَا قَوْمِ مَا لِي أَدْعُوكُمْ إِلَى النَّجَاةِ وَتَدْعُونَنِي إِلَى النَّارِ

Эй, дила халкь! ХӀуша дерцахъес ну къайгъилизивхӀели, хӀушани ну сен жагьаннабла цӀала гӀязабтази жиирусира?

О мой народ! Почему я зову вас к спасению, а вы зовете меня в Огонь?

42

تَدْعُونَنِي لِأَكْفُرَ بِاللَّهِ وَأُشْرِكَ بِهِ مَا لَيْسَ لِي بِهِ عِلْمٌ وَأَنَا أَدْعُوكُمْ إِلَى الْعَزِيزِ الْغَفَّارِ

ХӀушани ну жиирулра Аллагьличи вирххӀерхахъес ва Илала дурабад гӀурра цархӀилти, нуни чучила селра балхӀебалути аллагьуни лебниличи вирхахъес, нуни биалли хӀуша жидирулрая чевяхӀсиличи, чевкархусиличи дирхахъес.

Вы призываете меня не веровать в Аллаха и приобщать к Нему в сотоварищи то, о чем у меня нет знания. Я же призываю вас к Могущественному, Всепрощающему.

43

لَا جَرَمَ أَنَّمَا تَدْعُونَنِي إِلَيْهِ لَيْسَ لَهُ دَعْوَةٌ فِي الدُّنْيَا وَلَا فِي الْآخِرَةِ وَأَنَّ مَرَدَّنَا إِلَى اللَّهِ وَأَنَّ الْمُسْرِفِينَ هُمْ أَصْحَابُ النَّارِ

Чузи улгахъес хӀушани ну жиирутази я иш дунъяличирти гӀямрулизив, я ахиратлизив улгес гӀягӀнили хӀебиъниличи, Аллагьличи нуша чардулхъниличи, капурти жагьаннабла цӀала гӀязабтазиб бирниличи ташмишдеш агара!

Нет сомнения в том, что то, к чему вы меня призываете, не заслуживает молитв ни в этом мире, ни в Последней жизни, и что нам предстоит вернуться к Аллаху, и что преступающие границы дозволенного окажутся обитателями Огня.

44

فَسَتَذْكُرُونَ مَا أَقُولُ لَكُمْ ۚ وَأُفَوِّضُ أَمْرِي إِلَى اللَّهِ ۚ إِنَّ اللَّهَ بَصِيرٌ بِالْعِبَادِ

Нуни хӀушази буруси хӀушани мурт-биалра гьанбиркахъидая; нуни биалли дила кысмат — Аллагьлизи лугулра; Аллагьли, гьайгьайра, Сунела лугъри чебиули сай!»

Вы вспомните то, о чем я вам говорю. Я вверяю свое дело Аллаху. Воистину, Аллах видит рабов".

45

فَوَقَاهُ اللَّهُ سَيِّئَاتِ مَا مَكَرُوا ۖ وَحَاقَ بِآلِ فِرْعَوْنَ سُوءُ الْعَذَابِ

Аллагьли ил вайдешлизивад, иличи къаршили илдани пик ридирутазивад верцахъиб; ПиргӀяванна халкьлис биалли чӀумаси танбихӀ —

Аллах защитил его от зла того, что они замыслили, а род Фараона окружили (или поразили) скверные мучения -

46

النَّارُ يُعْرَضُونَ عَلَيْهَا غُدُوًّا وَعَشِيًّا ۖ وَيَوْمَ تَقُومُ السَّاعَةُ أَدْخِلُوا آلَ فِرْعَوْنَ أَشَدَّ الْعَذَابِ

савлира бархӀехъра илди сунези лайбикӀуси жагьаннабла цӀа — кьадарбиуб. МяхӀшалла диванна бархӀи бакӀибхӀели, иру: «ПиргӀяванна халкьлис бегӀлара кахси танбихӀ барая!»

Огонь, в который их ввергают утром и после полудня. А в День наступления Часа подвергните род Фараона самым жестоким мучениям!

47

وَإِذْ يَتَحَاجُّونَ فِي النَّارِ فَيَقُولُ الضُّعَفَاءُ لِلَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا إِنَّا كُنَّا لَكُمْ تَبَعًا فَهَلْ أَنْتُمْ مُغْنُونَ عَنَّا نَصِيبًا مِنَ النَّارِ

Ва, хӀера, илди жагьаннабла цӀализиб цаличил ца жалтани биркьур ва хӀякимтази гӀядатлати адамти бикӀар: «Нуша хӀушаб гӀеларад дашутири; хӀушани нуша иш цӀала гӀязабтазирад дерцахъес дирудаяв?»

Когда они будут препираться друг с другом в Огне, слабые скажут тем, которые превозносились: "Мы следовали за вами. Не избавите ли вы нас от доли Огня?"

48

قَالَ الَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا إِنَّا كُلٌّ فِيهَا إِنَّ اللَّهَ قَدْ حَكَمَ بَيْنَ الْعِبَادِ

ХӀякимтани иру: «Нуша лерилра илизир сарра; Аллагьли Сунела лугърас диван барили сай!»

Те, которые превозносились, скажут: "Все мы - в нем. Воистину, Аллах уже рассудил между рабами".

49

وَقَالَ الَّذِينَ فِي النَّارِ لِخَزَنَةِ جَهَنَّمَ ادْعُوا رَبَّكُمْ يُخَفِّفْ عَنَّا يَوْمًا مِنَ الْعَذَابِ

ЦӀализиб сабтани жагьаннабла къараултази иру: «Нушачибси иш гӀязаб ца бархӀилисалра убасахъес хӀушала ВегӀбекӀлизи тиладибарая».

Те, которые попали в Огонь, скажут стражам Геенны: "Помолите вашего Господа, пусть Он облегчит наши мучения хотя бы на день".

50

قَالُوا أَوَلَمْ تَكُ تَأْتِيكُمْ رُسُلُكُمْ بِالْبَيِّنَاتِ ۖ قَالُوا بَلَىٰ ۚ قَالُوا فَادْعُوا ۗ وَمَا دُعَاءُ الْكَافِرِينَ إِلَّا فِي ضَلَالٍ

Къараултани иру: «Аллагьличибад хӀушачи дурусти хъарбаркьуначил вакилти хӀебашибу, гьатӀи?» Илдани иру: «Баши». Къараултани иру: «ХӀебиалли хӀушани тиладибарая!» Аммаки капуртала балга, Аллагьличи адхӀебаили, гьунчиб беткайхъур!

Они скажут: "Разве ваши посланники не приходили к вам с ясными знамениями?" Они ответят: "Конечно". Они скажут: "Тогда молите сами". Но мольбы неверующих безуспешны.

51

إِنَّا لَنَنْصُرُ رُسُلَنَا وَالَّذِينَ آمَنُوا فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَيَوْمَ يَقُومُ الْأَشْهَادُ

Гьайгьайра, Нушани Нушала вакилтас ва Аллагьличи бирхутас иш дунъяличирти гӀямрулизибра, бикьруми саблин, илди Нушала гьала тӀашбизурси бархӀира кумекбирулра.

Воистину, Мы окажем помощь Нашим посланникам и верующим в мирской жизни и в тот день, когда предстанут свидетели.

52

يَوْمَ لَا يَنْفَعُ الظَّالِمِينَ مَعْذِرَتُهُمْ ۖ وَلَهُمُ اللَّعْنَةُ وَلَهُمْ سُوءُ الدَّارِ

Чули дарибтачивад Аллагь чеверхахъес ил бархӀи капурти тиладибикӀни — дугӀласи саби: илдас — нягӀна бирар, илдас — жагьаннабла цӀа бирар!

В тот день извинения (или оправдания) не помогут беззаконникам. На них лежит проклятие, и им уготована Скверная обитель.

53

وَلَقَدْ آتَيْنَا مُوسَى الْهُدَىٰ وَأَوْرَثْنَا بَنِي إِسْرَائِيلَ الْكِتَابَ

Нушани Мусас бархьси гьуни чебаахъира ва ИзрагӀилла уршбас букьурли Таврат

Мы даровали Мусе (Моисею) верное руководство и дали в наследство сынам Исраила (Израиля) Писание

54

هُدًى وَذِكْرَىٰ لِأُولِي الْأَلْبَابِ

— гӀякълучебтас кьиблама ва насихӀят — гира.

как верное руководство и напоминание для обладающих разумом.

55

فَاصْبِرْ إِنَّ وَعْدَ اللَّهِ حَقٌّ وَاسْتَغْفِرْ لِذَنْبِكَ وَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ بِالْعَشِيِّ وَالْإِبْكَارِ

Сабурчевсили вирен, сенахӀенну Сунени чесибси Аллагьли бартарахъуси саби. ХӀела бунагьуначивад чеверхахъес Илизи тиладибара ва хӀела ВегӀбекӀлис бархӀехъра савлира дезна виркьен!

Будь же терпелив, ибо обещание Аллаха истинно. Проси прощения за свой грех и прославляй хвалой своего Господа после полудня и утром.

56

إِنَّ الَّذِينَ يُجَادِلُونَ فِي آيَاتِ اللَّهِ بِغَيْرِ سُلْطَانٍ أَتَاهُمْ ۙ إِنْ فِي صُدُورِهِمْ إِلَّا كِبْرٌ مَا هُمْ بِبَالِغِيهِ ۚ فَاسْتَعِذْ بِاللَّهِ ۖ إِنَّهُ هُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ

Аллагьла хъарбаркьуначила жалтани биркьес чула ахъри агаркъира, ил бирутала уркӀбазиб ца уктемдешцун саби лебси; илди чула мурадличи хӀебиур, хӀу биалли хӀед берцуди Аллагьличиб баргес къайгънаиркьен, сенахӀенну Ил — гьар секӀал далуси, гьар секӀал чедиуси сай!

Воистину, в сердцах тех, которые препираются относительно знамений Аллаха безо всякого довода, явившегося к ним, нет ничего, кроме высокомерия. Они не достигнут этого (своей цели). Прибегай же к защите Аллаха. Воистину, Он - Слышащий, Видящий.

57

لَخَلْقُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ أَكْبَرُ مِنْ خَلْقِ النَّاسِ وَلَٰكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَعْلَمُونَ

Адамти акӀахъниличиб мусни-зубри акӀахъни — имцӀали чебяхӀси баркьуди саби, амма адамтазибад бахъалтани ил балули ахӀен!

Воистину, сотворение небес и земли есть нечто более великое, чем сотворение людей, но большинство людей не знает этого.

58

وَمَا يَسْتَوِي الْأَعْمَىٰ وَالْبَصِيرُ وَالَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ وَلَا الْمُسِيءُ ۚ قَلِيلًا مَا تَتَذَكَّرُونَ

Сукъурра хӀулбала шала лебсира цагъунти ахӀен; Аллагьличи бирхути ва гӀяхӀдеш бирути — вайдеш бирутигъунти ахӀен: иличила хӀуша камли пикридулхъулрая!

Не равны слепой и зрячий, а также те, которые уверовали и совершали праведные деяния, и творящие зло. Как же мало вы поминаете назидания!

59

إِنَّ السَّاعَةَ لَآتِيَةٌ لَا رَيْبَ فِيهَا وَلَٰكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لَا يُؤْمِنُونَ

Гьайгьайра, кьиямала бархӀи лябкьян, — иличи сегъуналра ташмишдешра агара, — амма адамтазибад бахъал иличи бирхули ахӀен!

Час непременно наступит, и в нем нет сомнения. Однако большинство людей не верует.

60

وَقَالَ رَبُّكُمُ ادْعُونِي أَسْتَجِبْ لَكُمْ ۚ إِنَّ الَّذِينَ يَسْتَكْبِرُونَ عَنْ عِبَادَتِي سَيَدْخُلُونَ جَهَنَّمَ دَاخِرِينَ

ХӀушала ВегӀбекӀли иб: «Набзи дулгеная ва Ну хӀушачи пикриличил лехӀихъус; уктембиубли Наб икрам хӀебирути, шакдеш агарли, даимлис жагьаннаблизи аркьян!»

Ваш Господь сказал: "Взывайте ко Мне, и Я отвечу вам. Воистину, те, которые превозносятся над поклонением Мне, войдут в Геенну униженными".

61

اللَّهُ الَّذِي جَعَلَ لَكُمُ اللَّيْلَ لِتَسْكُنُوا فِيهِ وَالنَّهَارَ مُبْصِرًا ۚ إِنَّ اللَّهَ لَذُو فَضْلٍ عَلَى النَّاسِ وَلَٰكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَشْكُرُونَ

ХӀушази бамсриахъахъес Аллагьли дуги кабизахъур ва хӀуша хӀердикӀахъес — бархӀи кабизахъур. Гьарли-марли, Аллагь адамтачи уркӀецӀичевси сай, амма адамтазибад бахъал — гӀяхӀсант хӀебаланти саби!

Аллах - Тот, Кто сотворил для вас ночь, чтобы вы отдыхали в течение нее, и день для освещения. Воистину, Аллах оказывает людям милость, но большинство людей неблагодарны.

62

ذَٰلِكُمُ اللَّهُ رَبُّكُمْ خَالِقُ كُلِّ شَيْءٍ لَا إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ۖ فَأَنَّىٰ تُؤْفَكُونَ

Аллагьли, хӀушала ВегӀбекӀли сари гьар секӀал акӀахъубти; Илала дуравад гьатӀи аллагь агара. Агь, хӀябилра пикриагарти леррая хӀуша!

Таков Аллах - ваш Господь, Творец всякой вещи. Нет божества, кроме Него. До чего же вы отвращены от истины!

63

كَذَٰلِكَ يُؤْفَكُ الَّذِينَ كَانُوا بِآيَاتِ اللَّهِ يَجْحَدُونَ

Илкьяйдали пикриагарти саби Аллагьла хъарбаркьуни мучлаагардирутира.

Таким же образом отвращаются те, которые отвергают знамения Аллаха.

64

اللَّهُ الَّذِي جَعَلَ لَكُمُ الْأَرْضَ قَرَارًا وَالسَّمَاءَ بِنَاءً وَصَوَّرَكُمْ فَأَحْسَنَ صُوَرَكُمْ وَرَزَقَكُمْ مِنَ الطَّيِّبَاتِ ۚ ذَٰلِكُمُ اللَّهُ رَبُّكُمْ ۖ فَتَبَارَكَ اللَّهُ رَبُّ الْعَالَمِينَ

Ванза — хӀуша даим хӀердируси хъалили, зубри — бурхали детаахъурси Аллагьли хӀушаб чарх-кьаркьала, жагати куц-курцӀа лугули сай; хӀушаб яшавлис нигӀматуни лугули сай. Илгъуна сай Аллагь, хӀушала ВегӀбекӀ! Деза биаб Аллагьлис, мусни- зубрала ВегӀбекӀлис!

Аллах - Тот, Кто сотворил для вас землю местом пребывания, а небо - кровлей. Он придал вам облик и сделал ваш облик прекрасным. Он наделил вас благами. Таков Аллах, ваш Господь. Благословен Аллах, Господь миров!

65

هُوَ الْحَيُّ لَا إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ فَادْعُوهُ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ ۗ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ

Ил — чевяхӀси сай ва Илала дуравад гӀур цархӀил аллагь агара. Ил багьандан, Илала гьалар динна тӀалабуни дурусли дузахъули, Илизи дулгеная! Деза биаб Аллагьлис, мусни-зубрала ВегӀбекӀлис!

Он - Живой, и нет божества, кроме Него. Взывайте же к Нему, очищая перед Ним веру. Хвала Аллаху, Господу миров!

66

قُلْ إِنِّي نُهِيتُ أَنْ أَعْبُدَ الَّذِينَ تَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ لَمَّا جَاءَنِيَ الْبَيِّنَاتُ مِنْ رَبِّي وَأُمِرْتُ أَنْ أُسْلِمَ لِرَبِّ الْعَالَمِينَ

Бура: «Набчи дила ВегӀбекӀличирад дурусти хъарбаркьуни дакӀили гӀергъи, Аллагьла дурабад чузи хӀуша дулгутас икрам бирахъес наб къадагъабарибси саби; набчи хъарбарибси саби мусни-зубрала ВегӀбекӀлис мутӀигӀли виахъес».

Скажи: "Воистину, мне запрещено поклоняться тем, кого вы призываете помимо Аллаха, с тех пор, как ко мне явились ясные знамения от моего Господа, и мне велено покориться Господу миров".

67

هُوَ الَّذِي خَلَقَكُمْ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ مِنْ نُطْفَةٍ ثُمَّ مِنْ عَلَقَةٍ ثُمَّ يُخْرِجُكُمْ طِفْلًا ثُمَّ لِتَبْلُغُوا أَشُدَّكُمْ ثُمَّ لِتَكُونُوا شُيُوخًا ۚ وَمِنْكُمْ مَنْ يُتَوَفَّىٰ مِنْ قَبْلُ ۖ وَلِتَبْلُغُوا أَجَلًا مُسَمًّى وَلَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ

Ил — хӀуша палдализирад, гӀур набслизирад, гӀур дертурти хӀилизирад акӀахъубси сай, хӀуша кӀинайс таманни халадаахъес багьандан Илини хӀуша хъяшнили алкӀахъулрая, ахирра-ахир духънадиахъулрая. ХӀушала ургаб леб жявли бубкӀути ва чус кабизахъурси замана сабаайчи бетиути — белики, хӀуша духудиишая!

Он - Тот, Кто сотворил вас из земли, потом - из капли, потом - из сгустка крови. Потом Он выводит вас младенцами, чтобы потом вы могли достигнуть зрелого возраста и чтобы потом вы стали стариками, хотя среди вас есть такие, которых упокаивают раньше, и чтобы вы достигли назначенного срока. Быть может, вы уразумеете.

68

هُوَ الَّذِي يُحْيِي وَيُمِيتُ ۖ فَإِذَا قَضَىٰ أَمْرًا فَإِنَّمَا يَقُولُ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ

Ил — адамти мицӀирбируси ва бубкӀахъуси сай: се-биалра акӀахъес Илис дигалли, «АкӀаб!» или алли баибси саби: ил алкӀан.

Он - Тот, Кто дарует жизнь и умерщвляет. Когда же Он принимает решение, то стоит Ему сказать: "Будь!" - как это сбывается.

69

أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ يُجَادِلُونَ فِي آيَاتِ اللَّهِ أَنَّىٰ يُصْرَفُونَ

Аллагьла хъарбаркьуни мучлаагардирути,

Разве ты не видел тех, которые препираются относительно знамений Аллаха? До чего же они отвращены от истины?

70

الَّذِينَ كَذَّبُوا بِالْكِتَابِ وَبِمَا أَرْسَلْنَا بِهِ رُسُلَنَا ۖ فَسَوْفَ يَعْلَمُونَ

иш Кьуръанра Нушала вакилтани Нушала шайзирад дурутира къянбази халдирути севан хӀиллакарти сабил чехӀебаирив, гьатӀи? Аммаки илдани чула хатӀа бала

Они сочли ложью Писание и то, с чем Мы отправили Наших посланников. Но они узнают,

71

إِذِ الْأَغْلَالُ فِي أَعْنَاقِهِمْ وَالسَّلَاسِلُ يُسْحَبُونَ

хъябаначи шинжиртира дукӀанира даршибхӀели,

когда с оковами на шеях и в цепях их поволокут

72

فِي الْحَمِيمِ ثُمَّ فِي النَّارِ يُسْجَرُونَ

илди хъусбарили букили, руржути шиннизи, гӀур цӀализи лайбакӀибхӀели.

в кипяток, а потом разожгут в Огне.

73

ثُمَّ قِيلَ لَهُمْ أَيْنَ مَا كُنْتُمْ تُشْرِكُونَ

Илаб илдази иру: «Аллагьла дурабад хӀушани аллагьунази халбирути чинаба?»

Потом им скажут: "Где те, кого вы приобщали в сотоварищи

74

مِنْ دُونِ اللَّهِ ۖ قَالُوا ضَلُّوا عَنَّا بَلْ لَمْ نَكُنْ نَدْعُو مِنْ قَبْلُ شَيْئًا ۚ كَذَٰلِكَ يُضِلُّ اللَّهُ الْكَافِرِينَ

Илдани иру: «Илди чинабал нушани балули ахӀенра. Нуша гьаларра чизилра дулгути ахӀенри». Аллагьли капурти илкьяйдали чеббулкӀахъули сай!

к Аллаху?" Они скажут: "Они скрылись от нас. Да и не молились мы раньше никому". Так Аллах вводит в заблуждение неверующих.

75

ذَٰلِكُمْ بِمَا كُنْتُمْ تَفْرَحُونَ فِي الْأَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَبِمَا كُنْتُمْ تَمْرَحُونَ

ХӀушаб илгъуна бируси саби ванзала къакъличир хӀуша, дахъ мурахъузи детухъи, кеп-чекли диркьни, дахъ уктемдиъни багьандан!

Это вам за то, что вы ликовали на земле безо всякого права и превозносились.

76

ادْخُلُوا أَبْوَابَ جَهَنَّمَ خَالِدِينَ فِيهَا ۖ فَبِئْسَ مَثْوَى الْمُتَكَبِّرِينَ

Ил багьандан жагьаннабла къапулизирад адацӀирая ва илар даимлис дуэная! Уктембиубтас ил — хӀябилра цӀахси мер леб!

Входите во врата Геенны и пребывайте там вечно. Как же скверна обитель возгордившихся!"

77

فَاصْبِرْ إِنَّ وَعْدَ اللَّهِ حَقٌّ ۚ فَإِمَّا نُرِيَنَّكَ بَعْضَ الَّذِي نَعِدُهُمْ أَوْ نَتَوَفَّيَنَّكَ فَإِلَيْنَا يُرْجَعُونَ

Сабурчевсили вирен, сенахӀенну Сунени чесибси Аллагьли бартарахъуси саби: яра илдас чесибтазибад се-биалра Нушани хӀези чебиахъехӀе, яра илис гьалар хӀела жан айсехӀе; илди сеннира Нушачи чарбулхъан.

Будь же терпелив, ибо обещание Аллаха истинно. Мы можем показать тебе часть того, что обещаем им, а можем упокоить тебя до этого. Они все равно будут возвращены к Нам.

78

وَلَقَدْ أَرْسَلْنَا رُسُلًا مِنْ قَبْلِكَ مِنْهُمْ مَنْ قَصَصْنَا عَلَيْكَ وَمِنْهُمْ مَنْ لَمْ نَقْصُصْ عَلَيْكَ ۗ وَمَا كَانَ لِرَسُولٍ أَنْ يَأْتِيَ بِآيَةٍ إِلَّا بِإِذْنِ اللَّهِ ۚ فَإِذَا جَاءَ أَمْرُ اللَّهِ قُضِيَ بِالْحَقِّ وَخَسِرَ هُنَالِكَ الْمُبْطِلُونَ

ХӀед гьалабра Нушани вакилти бурхьутири. Илдазибал цацабехӀтачила Нушани хӀези бурира, цархӀилтачила — хӀебурира. Вакилли Аллагьла хъарбаркь бурусири чӀянкӀли Илини пурбанбарибхӀелицун: Аллагьличибад хъарбаркь бакӀибхӀели, ил дурусли таманбируси саби; ил къянбази халбирути — талапбирути саби.

Мы уже отправляли посланников до тебя. Среди них есть такие, о которых Мы рассказали тебе, и такие, о которых Мы не рассказывали тебе. Все посланники показывали знамения только с дозволения Аллаха. Когда же явится веление Аллаха, будет вынесен истинный приговор, и тогда приверженцы лжи окажутся в убытке.

79

اللَّهُ الَّذِي جَعَلَ لَكُمُ الْأَنْعَامَ لِتَرْكَبُوا مِنْهَا وَمِنْهَا تَأْكُلُونَ

Аллагьли сари хӀушаб хӀяйванти акӀахъубти: илдазирад цабехӀтачир хӀуша дашахъес, цархӀилти — беркайс пайдаладирахъес.

Аллах - Тот, Кто создал для вас скотину, чтобы на некоторых из них вы ездили верхом, а другими питались.

80

وَلَكُمْ فِيهَا مَنَافِعُ وَلِتَبْلُغُوا عَلَيْهَا حَاجَةً فِي صُدُورِكُمْ وَعَلَيْهَا وَعَلَى الْفُلْكِ تُحْمَلُونَ

Илдазибад хӀушаб цархӀилра пайда леб: илдала кумекличил хӀушала уркӀбас дигуси бирулрая, илдачир тяп гамурбачирван дашулрая.

Они приносят вам пользу, и на них вы достигаете того, чего желают ваши сердца. На них и на кораблях вас перевозят.

81

وَيُرِيكُمْ آيَاتِهِ فَأَيَّ آيَاتِ اللَّهِ تُنْكِرُونَ

ХӀушази Сунела гӀяламатуни Аллагьли илкьяйда чедиахъули сай. Аллагьла гӀяламатуназибад хӀушани чидил къянализи халбирулрая?

Он показывает вам Свои знамения. Какие же знамения Аллаха вы отрицаете?

82

أَفَلَمْ يَسِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَيَنْظُرُوا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ ۚ كَانُوا أَكْثَرَ مِنْهُمْ وَأَشَدَّ قُوَّةً وَآثَارًا فِي الْأَرْضِ فَمَا أَغْنَىٰ عَنْهُمْ مَا كَانُوا يَكْسِبُونَ

Марлира, илди иш ванзала къакъкад хӀебашибу ва чус гьалаб иличиб бирути бунагькартала ахир сегъуна сабрил илдани чехӀебаибу? Илди илдачиб лугӀилашал бахъалри, чарх-бекӀлизиб ара-тазатири ва ванзала къакъличир илдани дарибти дахъалри. Амма илдас селилра кумекхӀебариб!

Разве они не странствовали по земле и не видели, каким был конец их предшественников? Они превосходили их числом и силой и оставили больше следов на земле, но не спасло их то, что они приобретали.

83

فَلَمَّا جَاءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنَاتِ فَرِحُوا بِمَا عِنْدَهُمْ مِنَ الْعِلْمِ وَحَاقَ بِهِمْ مَا كَانُوا بِهِ يَسْتَهْزِئُونَ

Илдачи дурусти хъарбаркьуначил Нушала вакилти башухӀели, илди чула багьудлумала халадешличи гап-чяхӀбикӀутири ва чучиб саби чебдукаркӀусили илди талапбариб.

Когда их посланники приходили к ним с ясными знамениями, они радовались тому знанию, которое было у них, и тогда их окружило (или поразило) то, над чем они издевались.

84

فَلَمَّا رَأَوْا بَأْسَنَا قَالُوا آمَنَّا بِاللَّهِ وَحْدَهُ وَكَفَرْنَا بِمَا كُنَّا بِهِ مُشْرِكِينَ

Нушала танбихӀла халадеш чебаибхӀели, илдани иб: «Аллагьличи, Ил цацун сайниличи Нуша дирхулра ва Илала дурабад гӀурра аллагьуни леб или нуша гьалар дикӀни хатӀализи халбирулра».

Когда они узрели Наше наказание, они сказали: "Мы уверовали в Единственного Аллаха и не веруем в тех, кого мы приобщали в сотоварищи к Нему!"

85

فَلَمْ يَكُ يَنْفَعُهُمْ إِيمَانُهُمْ لَمَّا رَأَوْا بَأْسَنَا ۖ سُنَّتَ اللَّهِ الَّتِي قَدْ خَلَتْ فِي عِبَادِهِ ۖ وَخَسِرَ هُنَالِكَ الْكَافِرُونَ

Аммаки чус Нушала танбихӀла халадеш илдани чебаили гӀергъи, илди Аллагьличи бирхнили — илдас кумек хӀебариб. Гьанна мицӀирли агарти Сунела лугърас Аллагьла диван илгъуна сабри. Капурти илкьяйда къирбирутири.

Но не помогла им вера, когда они увидели Наше наказание. Таким всегда было установление Аллаха для Его рабов. Вот тогда неверующие оказались в убытке.