Сура 39 «Адамтала кьукьни» — Аз-Зумар (Толпы)

Все суры
1

تَنْزِيلُ الْكِتَابِ مِنَ اللَّهِ الْعَزِيزِ الْحَكِيمِ

Иш Кьуръан чевяхӀси, гӀякьлучевси Аллагьличибад бархьибси саби.

Писание ниспослано от Аллаха Могущественного, Мудрого.

2

إِنَّا أَنْزَلْنَا إِلَيْكَ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ فَاعْبُدِ اللَّهَ مُخْلِصًا لَهُ الدِّينَ

Иш Кьуръан, шакдеш агарли, Нушани хӀед бархьибси саби, ил багьандан, динна тӀалабуни дурусли дузахъули, Аллагьлис икрам бирен!

Мы ниспослали тебе Писание во истине. Поклоняйся же Аллаху, очищая перед Ним веру.

3

أَلَا لِلَّهِ الدِّينُ الْخَالِصُ ۚ وَالَّذِينَ اتَّخَذُوا مِنْ دُونِهِ أَوْلِيَاءَ مَا نَعْبُدُهُمْ إِلَّا لِيُقَرِّبُونَا إِلَى اللَّهِ زُلْفَىٰ إِنَّ اللَّهَ يَحْكُمُ بَيْنَهُمْ فِي مَا هُمْ فِيهِ يَخْتَلِفُونَ ۗ إِنَّ اللَّهَ لَا يَهْدِي مَنْ هُوَ كَاذِبٌ كَفَّارٌ

Динна тӀалабуни дурусли дузахъни — Аллагьла гьалабси чебла ахӀену, гьатӀи? Аллагьла дурабад чус кумекчиби чеббикӀибти ва «Нушани илдас къуллукъ бирулра чӀянкӀли нуша Аллагьличи илдази гьамдарахъес, Илала мякьлар диахъес багьанданцун» или бикӀути чула жалтазиб чидилти бархьлил Аллагьли белгибиру!

Воистину, чистая вера может быть посвящена одному Аллаху. А те, которые взяли себе вместо Него других покровителей и помощников, говорят: "Мы поклоняемся им только для того, чтобы они приблизили нас к Аллаху как можно ближе". Аллах рассудит их в том, в чем они расходились во мнениях. Воистину, Аллах не ведет прямым путем тех, кто лжет и не верует.

4

لَوْ أَرَادَ اللَّهُ أَنْ يَتَّخِذَ وَلَدًا لَاصْطَفَىٰ مِمَّا يَخْلُقُ مَا يَشَاءُ ۚ سُبْحَانَهُ ۖ هُوَ اللَّهُ الْوَاحِدُ الْقَهَّارُ

Къянбар, капур Аллагьли, гьайгьайра, бархьси гьунчивад хӀейку! Рахли Аллагьлис дигули виалри Сунес дурхӀя касес, Сунени акӀахъубтазивад Сунес дигусигъуна кайси. Деза биаб Илис! Ил — цаси, чевяхӀси Аллагь сай!

Если бы Аллах захотел иметь детей, то Он избрал бы из Своих творений того, кого бы пожелал. Пречист Он! Он - Аллах, Единственный, Всемогущий.

5

خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ بِالْحَقِّ ۖ يُكَوِّرُ اللَّيْلَ عَلَى النَّهَارِ وَيُكَوِّرُ النَّهَارَ عَلَى اللَّيْلِ ۖ وَسَخَّرَ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ ۖ كُلٌّ يَجْرِي لِأَجَلٍ مُسَمًّى ۗ أَلَا هُوَ الْعَزِيزُ الْغَفَّارُ

Илини гӀяхӀти кьасаначил мусни-зубри акӀахъуб. Илини дугиличил бархӀи ласбирули сай, бархӀиличил — дуги ласбирули сай; Илини берхӀира бацра мутӀигӀдариб: илди кабизахъурси замана сабаайчи сари дузути. Ил — чевяхӀси, чевкархуси сай!

Он сотворил небеса и землю во истине. Он покрывает ночью день и покрывает днем ночь. Он подчинил солнце и луну. Все они движутся к назначенному сроку. Воистину, Он - Могущественный, Всепрощающий.

6

خَلَقَكُمْ مِنْ نَفْسٍ وَاحِدَةٍ ثُمَّ جَعَلَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَأَنْزَلَ لَكُمْ مِنَ الْأَنْعَامِ ثَمَانِيَةَ أَزْوَاجٍ ۚ يَخْلُقُكُمْ فِي بُطُونِ أُمَّهَاتِكُمْ خَلْقًا مِنْ بَعْدِ خَلْقٍ فِي ظُلُمَاتٍ ثَلَاثٍ ۚ ذَٰلِكُمُ اللَّهُ رَبُّكُمْ لَهُ الْمُلْكُ ۖ لَا إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ۖ فَأَنَّىٰ تُصْرَفُونَ

Илини хӀуша ца адамлизирад акӀахъубрая; гӀур илизирад илис хьунул акӀахъуб ва хӀушаб жутли гехӀел мицӀираг дархьиб. Илини хӀуша алкӀахъулрая хӀушала нешанала кунбазир цалис ца гьар-гӀергъити хӀябал пардавла удир. Илгъуна сай Аллагь, хӀушала ВегӀбекӀ; Илизиб саби гьар се-секӀалла ари. Илала дуравад гӀур цархӀил аллагь агара. ХӀебиалли хӀуша сен Иличирад гӀелумдилзутирая?

Он создал вас из одного человека. Он сотворил из него жену ему и ниспослал для вас из скотины восемь животных парами. Он создает вас в утробах ваших матерей: одно творение появляется вслед за другим в трех мраках. Таков Аллах, ваш Господь. Ему принадлежит власть. Нет божества, кроме Него. До чего же вы отвращены от истины!

7

إِنْ تَكْفُرُوا فَإِنَّ اللَّهَ غَنِيٌّ عَنْكُمْ ۖ وَلَا يَرْضَىٰ لِعِبَادِهِ الْكُفْرَ ۖ وَإِنْ تَشْكُرُوا يَرْضَهُ لَكُمْ ۗ وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَىٰ ۗ ثُمَّ إِلَىٰ رَبِّكُمْ مَرْجِعُكُمْ فَيُنَبِّئُكُمْ بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ ۚ إِنَّهُ عَلِيمٌ بِذَاتِ الصُّدُورِ

Рахли хӀушани гӀяхӀсант хӀебаладалли, хӀуша агарлира Аллагьли гӀямал биру, амма Сунела лугърани гӀяхӀсант хӀебални Илис гӀяхӀбилзули ахӀен. Эгер хӀушани гӀяхӀсант баладалли, ил багьандан хӀушачи Ил разили вирар: сунела бунагьунала дех бихусили, урхӀла бунагьунала дех хӀебиху. ГӀур хӀуша хӀушала ВегӀбекӀличи чардулхъадая ва хӀушани дарибти Илини хӀушази чедиахъу.

Если вы не уверуете, то ведь Аллах не нуждается в вас. Он не одобряет неверия для Своих рабов. А если вы будете благодарны, то Он одобрит для вас это. Ни одна душа не понесет чужого бремени. Затем вам предстоит вернуться к вашему Господу, и Он поведает вам о том, что вы совершали. Воистину, Он ведает о том, что в груди.

8

وَإِذَا مَسَّ الْإِنْسَانَ ضُرٌّ دَعَا رَبَّهُ مُنِيبًا إِلَيْهِ ثُمَّ إِذَا خَوَّلَهُ نِعْمَةً مِنْهُ نَسِيَ مَا كَانَ يَدْعُو إِلَيْهِ مِنْ قَبْلُ وَجَعَلَ لِلَّهِ أَنْدَادًا لِيُضِلَّ عَنْ سَبِيلِهِ ۚ قُلْ تَمَتَّعْ بِكُفْرِكَ قَلِيلًا ۖ إِنَّكَ مِنْ أَصْحَابِ النَّارِ

ИлиникӀун хӀушала уркӀбазирти далули сай! Рахли адам къиян-жапализи викалли, ил сунела ВегӀбекӀлизи улгули сай, сунени дарибтачи пашманиубли, Иличи дугьаилзули сай; гӀур биалли, Илини сунечи уркӀецӀи барибхӀели, гьалав сай Илизи сен улгусирил хъумкартули сай ва Илала гьунчибад цархӀилти чеббалкӀахъес багьандан, Аллагьла дурабад гӀурра аллагьуни пикрибирули сай ва илдас икрам бирули сай. Бура: «ХӀу гӀяхӀсант хӀебалусили вахъхӀи-декӀар кахӀевлад, кабизахъурси замана сабаибхӀели, хӀу — цӀала гӀязабгазиб сабтала лугӀилизив вируд!»

Когда человека коснется вред, он взывает к своему Господу, обращаясь к Нему одному. Когда же Он предоставляет ему благо от Себя, человек забывает Того, к Кому он взывал прежде (или забывает то, ради чего он взывал прежде), и равняет с Аллахом других, чтобы сбить других с Его пути. Скажи: "Попользуйся благами со своим неверием немного! Воистину, ты будешь одним из обитателей Огня".

9

أَمَّنْ هُوَ قَانِتٌ آنَاءَ اللَّيْلِ سَاجِدًا وَقَائِمًا يَحْذَرُ الْآخِرَةَ وَيَرْجُو رَحْمَةَ رَبِّهِ ۗ قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الَّذِينَ يَعْلَمُونَ وَالَّذِينَ لَا يَعْلَمُونَ ۗ إِنَّمَا يَتَذَكَّرُ أُولُو الْأَلْبَابِ

Ахиратличи хӀядурикӀули ва сунела ВегӀбекӀла уркӀецӀиличи хьуликӀули, дугила сягӀятуназив улгуси ва дехӀибала дируси — ил хӀурмат-кьимматличи лайикьли ахӀену, гьатӀи? Бура: «Багьудила бегӀтира, селра хӀебалутира цагъунти сабив, гьатӀи?» Иличила духути адамти пикрибухъаб!

Неужели тот, кто смиренно проводит ночные часы, падая ниц и стоя, страшась Последней жизни и надеясь на милость своего Господа, равен неверующему? Скажи: "Неужели равны те, которые знают, и те, которые не знают?" Воистину, поминают назидание только обладающие разумом.

10

قُلْ يَا عِبَادِ الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا رَبَّكُمْ ۚ لِلَّذِينَ أَحْسَنُوا فِي هَٰذِهِ الدُّنْيَا حَسَنَةٌ ۗ وَأَرْضُ اللَّهِ وَاسِعَةٌ ۗ إِنَّمَا يُوَفَّى الصَّابِرُونَ أَجْرَهُمْ بِغَيْرِ حِسَابٍ

Бура: «Аллагьличи дирхути Дила лугъри! ХӀушала ВегӀбекӀлизирад урухкӀеная! Иш дунъяличирти гӀямрулизиб гӀяхӀдеш бирутас — гӀяхӀдеш бирар; Аллагьла ванза халаси саби: сабурчебтас — лугӀиагарти савгъатуни дирар!»

Скажи Моим рабам, которые уверовали: "Бойтесь вашего Господа! Тем, которые совершили добро в этом мире, уготовано добро. Земля Аллаха обширна. Воистину, терпеливым их награда воздастся полностью безо всякого счета".

11

قُلْ إِنِّي أُمِرْتُ أَنْ أَعْبُدَ اللَّهَ مُخْلِصًا لَهُ الدِّينَ

Бура: «Набчи хъарбарили саби, Аллагьла гьалар динна тӀалабуни дурусли дузахъули, Илис икрам бирахъес;

Скажи: "Мне велено поклоняться Аллаху, очищая перед Ним веру.

12

وَأُمِرْتُ لِأَنْ أَكُونَ أَوَّلَ الْمُسْلِمِينَ

набчи хъарбарили саби бусурмантазивад ну цаибилли вирахъес».

Мне также велено быть первым из мусульман".

13

قُلْ إِنِّي أَخَافُ إِنْ عَصَيْتُ رَبِّي عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيمٍ

Бура: «Рахли дила ВегӀбекӀли хъарбарибси хӀебирасли, кьиямала бархӀи ну танбихӀлизивад урухкӀулра».

Скажи: "Я боюсь, что если я ослушаюсь своего Господа, то меня постигнут мучения в Великий день".

14

قُلِ اللَّهَ أَعْبُدُ مُخْلِصًا لَهُ دِينِي

Бура: «Аллагьла гьалар динна тӀалабуни дурусли дуза-хъули, Нуни Илисцун икрам бирис.

Скажи: "Я поклоняюсь одному Аллаху, очищая перед Ним веру.

15

فَاعْبُدُوا مَا شِئْتُمْ مِنْ دُونِهِ ۗ قُلْ إِنَّ الْخَاسِرِينَ الَّذِينَ خَسِرُوا أَنْفُسَهُمْ وَأَهْلِيهِمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ۗ أَلَا ذَٰلِكَ هُوَ الْخُسْرَانُ الْمُبِينُ

ХӀушани биалли, Илала дурабад, чис дигулрал — илис икрам биреная!» Бура: «Иш дунъяличирти гӀямрулизиб чули саби ва чула хъалибаргуни талихӀагартили бетаахъурти — кьиямала бархӀира гьарли-марли талихӀагартили бирар. Агь, хӀябилра халал талихӀагардеш леб ил!

Поклоняйтесь же, помимо Него, чему пожелаете". Скажи: "Воистину, потерпят убыток те, которые потеряют себя и свои семьи в День воскресения. Воистину, это и есть явный убыток!

16

لَهُمْ مِنْ فَوْقِهِمْ ظُلَلٌ مِنَ النَّارِ وَمِنْ تَحْتِهِمْ ظُلَلٌ ۚ ذَٰلِكَ يُخَوِّفُ اللَّهُ بِهِ عِبَادَهُ ۚ يَا عِبَادِ فَاتَّقُونِ

Илдас итаб — илдала чедибра цӀала гъагул саби, илдала удибра — цӀала гъагул саби». Иличил Аллагьли Сунела лугърази урехи балахъули сай. Дила лугъри! Набзирад урухкӀеная!

Над ними будут навесы из огня, и под ними будут навесы". Этим Аллах устрашает Своих рабов. О рабы Мои, бойтесь Меня!

17

وَالَّذِينَ اجْتَنَبُوا الطَّاغُوتَ أَنْ يَعْبُدُوهَا وَأَنَابُوا إِلَى اللَّهِ لَهُمُ الْبُشْرَىٰ ۚ فَبَشِّرْ عِبَادِ

Къунчрачибад гӀелумбизуртас ва илдас икрам хӀебирутас, чули дарибтачи пашманбиубли, Аллагьличи дугьабилзутас — илдас разиси хабар леб.

Для тех, которые избежали поклонения тагуту и обратились к Аллаху, есть благая весть. Обрадуй же Моих рабов,

18

الَّذِينَ يَسْتَمِعُونَ الْقَوْلَ فَيَتَّبِعُونَ أَحْسَنَهُ ۚ أُولَٰئِكَ الَّذِينَ هَدَاهُمُ اللَّهُ ۖ وَأُولَٰئِكَ هُمْ أُولُو الْأَلْبَابِ

Аллагьла гъайличи пикриличил лехӀихъути ва илдазирад бегӀлара гӀяхӀтазиб буруси бирути Дила лугъри гӀяхӀла хабарличил разибара! Илди саби — Аллагьли бикути; илди саби — духути адамти.

которые прислушиваются к словам и следуют наилучшим из них. Это - те, которых Аллах наставил на прямой путь. Они и есть обладающие разумом.

19

أَفَمَنْ حَقَّ عَلَيْهِ كَلِمَةُ الْعَذَابِ أَفَأَنْتَ تُنْقِذُ مَنْ فِي النَّارِ

Сунес гьанналаубал танбихӀ бируси — сай гьанналаувал жагьаннабла цӀализив сайси — ил хӀуни верцахъес вируду, гьатӀи?

Разве ты сможешь спасти того, относительно кого сбылось Слово о мучениях, кто находится в Огне?

20

لَٰكِنِ الَّذِينَ اتَّقَوْا رَبَّهُمْ لَهُمْ غُرَفٌ مِنْ فَوْقِهَا غُرَفٌ مَبْنِيَّةٌ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ ۖ وَعْدَ اللَّهِ ۖ لَا يُخْلِفُ اللَّهُ الْمِيعَادَ

Аммаки Сунела ВегӀбекӀлизивад урухкӀусилис дубуртачир жагати юртани дирар, илдала чедир — гӀурра кӀялгӀӀни дирар, илдала гьалар биалли — Аллагьли чесили кьяйда, хӀуркӀби кадухъи дирар. АллагьликӀун Сунела гъай къянабируси ахӀен!

Но для тех, кто боялся своего Господа, уготованы горницы, расположенные одна над другой, под которыми текут реки. Таково обещание Аллаха, и Аллах не нарушает обещания!

21

أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ أَنْزَلَ مِنَ السَّمَاءِ مَاءً فَسَلَكَهُ يَنَابِيعَ فِي الْأَرْضِ ثُمَّ يُخْرِجُ بِهِ زَرْعًا مُخْتَلِفًا أَلْوَانُهُ ثُمَّ يَهِيجُ فَتَرَاهُ مُصْفَرًّا ثُمَّ يَجْعَلُهُ حُطَامًا ۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَذِكْرَىٰ لِأُولِي الْأَلْبَابِ

Марлира, хӀуни чехӀебаирив Аллагьли секьяйдали зубрачирад шин дашахъулил ва ванзала къакъличир илдазирад севан гӀинзурби алкӀахъулил? ГӀур илдачил Илини декӀар-декӀарти ранганала вава-кьар дашахъули сай. КӀинайс Илини илди сусдетулхахъули сай ва хӀуни илди духъутӀдиубли чедиулри; гӀур Илини илди дерубти гӀукъакъуса детарахъули сай. Пикричебти адамтас илизиб, гьайгьайра, духуси мисал леб!

Неужели ты не видел, что Аллах ниспослал с неба воду и провел ее к источникам по земле? Потом посредством нее Он выводит посевы различных цветов. Затем они вянут, и ты видишь их пожелтевшими. Затем Он превращает их в труху. Воистину, во всем этом - напоминание для обладающих разумом.

22

أَفَمَنْ شَرَحَ اللَّهُ صَدْرَهُ لِلْإِسْلَامِ فَهُوَ عَلَىٰ نُورٍ مِنْ رَبِّهِ ۚ فَوَيْلٌ لِلْقَاسِيَةِ قُلُوبُهُمْ مِنْ ذِكْرِ اللَّهِ ۚ أُولَٰئِكَ فِي ضَلَالٍ مُبِينٍ

Сунела уркӀи Аллагьли бусурман диннис гьаргбируси — ил ахӀену, сунела ВегӀбекӀла шалалиувси? Агь, хӀябилра игъбарагарти леб Аллагьличила хъумкартесли чула уркӀби кьяркьдиубти! Илди таманни чеббалкӀи саби.

Разве тот, чью грудь Аллах раскрыл для ислама, кто на свету от своего Господа, равен неверующему? Горе тем, чьи сердца черствы к поминанию Аллаха! Они пребывают в очевидном заблуждении.

23

اللَّهُ نَزَّلَ أَحْسَنَ الْحَدِيثِ كِتَابًا مُتَشَابِهًا مَثَانِيَ تَقْشَعِرُّ مِنْهُ جُلُودُ الَّذِينَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ ثُمَّ تَلِينُ جُلُودُهُمْ وَقُلُوبُهُمْ إِلَىٰ ذِكْرِ اللَّهِ ۚ ذَٰلِكَ هُدَى اللَّهِ يَهْدِي بِهِ مَنْ يَشَاءُ ۚ وَمَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ هَادٍ

Аллагьли зубрачибкад бархьили сай бегӀлара гӀяхӀси гӀилму — цаличи ца мешути, тикрардирути аятуначилси Кьуръан: ил бучӀухӀели, сунела ВегӀбекӀлизивад урухкӀусила кьяркьайзиб зим авдули саби ва кам гъяжбирули саби: гӀур биалли, Аллагь гьаникахъибхӀели, илала чархла камра илала уркӀира кӀантӀикадирули сари. Илгъуна саби Аллагьла гьуни; сунес дигуси Илини ил гьуникад викули сай, амма Аллагьли чеввалкӀахъунсилис — гьатӀи гьуни чебиахъан агара!

Аллах ниспослал наилучшее повествование - Писание, аяты которого сходны и повторяются. У тех, кто страшится своего Господа, от него по коже проходит дрожь. А потом их кожа и сердца смягчаются при поминании Аллаха. Это - верное руководство Аллаха, посредством которого Он ведет прямым путем того, кого пожелает. А кого Аллах введет в заблуждение, тому не будет наставника.

24

أَفَمَنْ يَتَّقِي بِوَجْهِهِ سُوءَ الْعَذَابِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ۚ وَقِيلَ لِلظَّالِمِينَ ذُوقُوا مَا كُنْتُمْ تَكْسِبُونَ

Кьяямала бархӀи чӀумаси танбихӀлизивад сунени сай верцахъес вируси чилра левара? ИлхӀели капуртази иру: «ХӀушаб хӀушани кьадарбарибси чӀямбарая!»

Разве тот, кто в День воскресения будет лицом защищаться от ужасных мучений, равен верующему? Беззаконникам скажут: "Вкусите то, что вы приобретали!"

25

كَذَّبَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَأَتَاهُمُ الْعَذَابُ مِنْ حَيْثُ لَا يَشْعُرُونَ

Илдас гьалабтанира Дила вакилти къянбартази халбирутири ва ил багьандан илдачи чус хабаралра агарихӀибад мусибат чебакӀиб.

Их предшественники также считали лжецами посланников, и мучения явились к ним оттуда, откуда они не предполагали.

26

فَأَذَاقَهُمُ اللَّهُ الْخِزْيَ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا ۖ وَلَعَذَابُ الْآخِرَةِ أَكْبَرُ ۚ لَوْ كَانُوا يَعْلَمُونَ

Аллагьли илди иш дунъяличирти гӀямрулизиб цӀахбариб, ахиратлизибси гӀязаб биалли — гьатӀира халаси бирар. Агь, нагагьладан илдани ил балуси биалри!

Аллах дал им вкусить позор в мирской жизни. А мучений в Последней жизни, несомненно, будет еще больше, если бы они только знали!

27

وَلَقَدْ ضَرَبْنَا لِلنَّاسِ فِي هَٰذَا الْقُرْآنِ مِنْ كُلِّ مَثَلٍ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُونَ

Нушани иш Кьуръайзир адамтас гьар тяхӀярла хабурти дурулра, — белики, илди пикрибухъес?

Мы уже привели для людей в этом Коране всевозможные притчи, чтобы они могли помянуть назидание.

28

قُرْآنًا عَرَبِيًّا غَيْرَ ذِي عِوَجٍ لَعَلَّهُمْ يَتَّقُونَ

ГӀярабла мезличилси Кьуръайзир, сегъуналра шилтахъ агарли, дурулра илди хабурти, — белики, илди Аллагьлизибад урухбиэс?

Мы ниспослали Коран, в котором нем кривды, на арабском языке, чтобы они устрашились.

29

ضَرَبَ اللَّهُ مَثَلًا رَجُلًا فِيهِ شُرَكَاءُ مُتَشَاكِسُونَ وَرَجُلًا سَلَمًا لِرَجُلٍ هَلْ يَسْتَوِيَانِ مَثَلًا ۚ الْحَمْدُ لِلَّهِ ۚ بَلْ أَكْثَرُهُمْ لَا يَعْلَمُونَ

Гьанна Аллагьли бурули сай сунела юлдашуначил даим жалтани виркьуси адамличила ва цархӀилти адамтачил мурталра баришли, жалти-дявти агарли вируси адамличила. Илди кӀелра цагъунти сабив, гьатӀи? Деза биаб Аллагьлис! Амма илдазибад бахъалтани ил балули ахӀен!

Аллах приводит в качестве притчи мужа, принадлежащего нескольким несговорчивым партнерам, и мужа, принадлежащего только одному человеку. Равны ли они в притче? Хвала надлежит Аллаху, но большинство их не знает этого.

30

إِنَّكَ مَيِّتٌ وَإِنَّهُمْ مَيِّتُونَ

Шакдеш агарли, хӀура убкӀуд, илдира бубкӀар.

Воистину, ты смертен, и они смертны.

31

ثُمَّ إِنَّكُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ عِنْدَ رَبِّكُمْ تَخْتَصِمُونَ

ГӀур, кьиямала бархӀи, Аллагьла гьалар хӀуша цаличил ца жалдикӀудая.

А потом, в День воскресения, вы будете препираться у своего Господа.

32

فَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ كَذَبَ عَلَى اللَّهِ وَكَذَّبَ بِالصِّدْقِ إِذْ جَاءَهُ ۚ أَلَيْسَ فِي جَهَنَّمَ مَثْوًى لِلْكَافِرِينَ

Аллагьличила къянбани угьусиличив ва сунечи бархдеш бакӀибхӀели, ил къянализи халбирусиличив гьатӀи имцӀали вархьагарси чи левси? Къапуртас мер — жагьаннаблизиб ахӀену, гьатӀи?

Кто может быть несправедливее того, кто возвел навет на Аллаха и счел ложью правду, когда она явилась ему? Разве не в Геенне обитель неверующих?

33

وَالَّذِي جَاءَ بِالصِّدْقِ وَصَدَّقَ بِهِ ۙ أُولَٰئِكَ هُمُ الْمُتَّقُونَ

Бархьдеш хили вашуси ва ил кьабулбируси — илди Аллагьлизибад урухкӀути саби.

Но тот, кто явился с правдой, и тот, кто признал ее истинность, действительно являются богобоязненными.

34

لَهُمْ مَا يَشَاءُونَ عِنْدَ رَبِّهِمْ ۚ ذَٰلِكَ جَزَاءُ الْمُحْسِنِينَ

Илдас се дигалра — ил бирар чула ВегӀбекӀличиб. ГӀяхӀдеш бирутас савгъат илгъуна саби.

Для них у их Господа уготовано то, чего они пожелают. Таково воздаяние творящим добро!

35

لِيُكَفِّرَ اللَّهُ عَنْهُمْ أَسْوَأَ الَّذِي عَمِلُوا وَيَجْزِيَهُمْ أَجْرَهُمْ بِأَحْسَنِ الَّذِي كَانُوا يَعْمَلُونَ

Ил бирусира саби илдани дарибти вайти баркьудлуми Аллагьли черахъес ва илдани барибси гӀяхӀдешлис илдас шабагъат гес багьандан.

Это произойдет для того, чтобы Аллах простил им наихудшее из того, что они совершили, и воздал им наградой за лучшее из того, что они совершали (или лучшим, чем то, что они совершали).

36

أَلَيْسَ اللَّهُ بِكَافٍ عَبْدَهُ ۖ وَيُخَوِّفُونَكَ بِالَّذِينَ مِنْ دُونِهِ ۚ وَمَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ هَادٍ

Аллагьли бируси Илала лагълис хӀебаибсив, гьатӀи? Илдас биалли Аллагьла дурабад чула лебти аллагьуначил хӀу урухварес дигули саби Аллагьли чеввалкӀахъунсилис гьатӀи гьуни чебиахъан агара!

Разве Аллаха не достаточно для Его раба? Они устрашают тебя теми, которые ниже Него. А кого Аллах введет в заблуждение, тому не будет наставника.

37

وَمَنْ يَهْدِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ مُضِلٍّ ۗ أَلَيْسَ اللَّهُ بِعَزِيزٍ ذِي انْتِقَامٍ

Аллагьли чи викалра, — ил чилилра чеввалкӀахъес хӀейрар. Марлира, Аллагь чевяхӀси ахӀену, бархьли чеббирцӀан ахӀену?

А кого Аллах наставит на прямой путь, того никто не введет в заблуждение. Разве Аллах - не Могущественный, Способный на возмездие?

38

وَلَئِنْ سَأَلْتَهُمْ مَنْ خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ لَيَقُولُنَّ اللَّهُ ۚ قُلْ أَفَرَأَيْتُمْ مَا تَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ إِنْ أَرَادَنِيَ اللَّهُ بِضُرٍّ هَلْ هُنَّ كَاشِفَاتُ ضُرِّهِ أَوْ أَرَادَنِي بِرَحْمَةٍ هَلْ هُنَّ مُمْسِكَاتُ رَحْمَتِهِ ۚ قُلْ حَسْبِيَ اللَّهُ ۖ عَلَيْهِ يَتَوَكَّلُ الْمُتَوَكِّلُونَ

Рахли хӀуни илдази хьарбаадли «Мусни-зубри чили акӀахъуба?» или, илдани иру: «Аллагьли акӀахъуб». Бура: «Марлира, хӀушаб гьанбиркулив, рахли наб сегъуна-биалра вайдеш барес Аллагьлис дигалри, Аллагьла дурабад чус хӀуша дулгутани, ил вайдеш набчибад чебарбукес бири или? Яра набчи уркӀецӀи барес Илис дигалли, Илизи уркӀецӀи хӀебарахъес хӀушани дирудаяв?» Бура: «Наб Аллагь ваибси сай: таваккалбирхъутани Иличи таваккалбирхъули саби!»

Если ты спросишь их: "Кто создал небеса и землю?" - они непременно скажут: "Аллах". Скажи: "Видели ли вы тех, к кому вы взываете вместо Аллаха? Если Аллах захочет навредить мне, разве они смогут отвратить Его вред? Или же, если Он захочет оказать мне милость, разве они смогут удержать Его милость?" Скажи: "Довольно мне Аллаха. На Него одного уповают уповающие".

39

قُلْ يَا قَوْمِ اعْمَلُوا عَلَىٰ مَكَانَتِكُمْ إِنِّي عَامِلٌ ۖ فَسَوْفَ تَعْلَمُونَ

Бура: «Эй, дила халкь! ХӀушала ахъри бикӀуси биреная, нунира наб дигуси бирис ва хӀушани бахъхӀиагарли баладая:

Скажи: "О мой народ! Действуйте по своему усмотрению, и я тоже буду действовать. Скоро вы узнаете,

40

مَنْ يَأْتِيهِ عَذَابٌ يُخْزِيهِ وَيَحِلُّ عَلَيْهِ عَذَابٌ مُقِيمٌ

сай цӀахируси танбихӀ чис бирарал, даимси танбихӀ чис бирарал».

кого постигнет мучение, которое опозорит его, и на кого падут вечные мучения".

41

إِنَّا أَنْزَلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ لِلنَّاسِ بِالْحَقِّ ۖ فَمَنِ اهْتَدَىٰ فَلِنَفْسِهِ ۖ وَمَنْ ضَلَّ فَإِنَّمَا يَضِلُّ عَلَيْهَا ۖ وَمَا أَنْتَ عَلَيْهِمْ بِوَكِيلٍ

Нушани иш Кьуръан хӀед бархьибси саби адамтази бархьдеш багьахъес багьандан; чи бархьси гьунчивад вашалра — ил сунес къулайдешлис вашули сай, чи чеввалкӀалра, —ил сунес вайдешлис чевулкӀан. ХӀу — илдас къараулра ахӀенри.

Мы ниспослали тебе Писание для людей во истине. Тот, кто последовал прямым путем, поступил во благо себе. А тот, кто впал в заблуждение, поступает во вред только себе, и ты не являешься их попечителем и хранителем.

42

اللَّهُ يَتَوَفَّى الْأَنْفُسَ حِينَ مَوْتِهَا وَالَّتِي لَمْ تَمُتْ فِي مَنَامِهَا ۖ فَيُمْسِكُ الَّتِي قَضَىٰ عَلَيْهَا الْمَوْتَ وَيُرْسِلُ الْأُخْرَىٰ إِلَىٰ أَجَلٍ مُسَمًّى ۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَآيَاتٍ لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ

Аллагьли адамтала рухӀ Сунечи аркули сай илди бебкӀибхӀели; чус бебкӀала сягӀят гьанналис садхӀебаибтала рухӀ, илди бусухӀели, Сунечир дихӀули сай. Чус бебкӀала сягӀят сабаибтала рухӀ биалли Илини даимлис Сунечир дихӀули сай. ЦархӀилтала рухӀ — ванзаличирти кьаркьлумачи чардирули сай, илдала ажал айсуси замана сабаайчи, Пикричебти адамтас, гьайгьайра, илизиб лишан леб!

Аллах упокаивает души в момент их смерти, а ту, которая пока не умирает, Он забирает во время сна. Он удерживает ту, которой предопределил смерть, а другую отпускает до определенного срока. Воистину, в этом - знамения для людей размышляющих.

43

أَمِ اتَّخَذُوا مِنْ دُونِ اللَّهِ شُفَعَاءَ ۚ قُلْ أَوَلَوْ كَانُوا لَا يَمْلِكُونَ شَيْئًا وَلَا يَعْقِلُونَ

Рахли илдани Аллагьла дурабад чус гӀебкабулхъути цархӀилти аллагьуни баргили хӀебиэс? Бура: «Рахли баргили биалра, чула сегъуналра цӀакь агарти ва чули селра балхӀебалути илдани се барес бирив?»

Или же они взяли себе заступников помимо Аллаха? Скажи: "А если они не владеют ничем и не разумеют?"

44

قُلْ لِلَّهِ الشَّفَاعَةُ جَمِيعًا ۖ لَهُ مُلْكُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ ۖ ثُمَّ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ

Бура: «ГӀевкалхъни — арагӀебли Аллагьла арилизиб саби; мусни-зубрала арира Илизиб саби; гӀур хӀуша Иличи чардарили дирудая».

Скажи: "Аллаху принадлежит заступничество целиком. Ему принадлежит власть над небесами и землей, и к Нему вы будете возвращены".

45

وَإِذَا ذُكِرَ اللَّهُ وَحْدَهُ اشْمَأَزَّتْ قُلُوبُ الَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ ۖ وَإِذَا ذُكِرَ الَّذِينَ مِنْ دُونِهِ إِذَا هُمْ يَسْتَبْشِرُونَ

Аллагь ца сайниличила гьанбиркахъухӀели, ахиратличи хӀебирхутала уркӀби тирхьдулхъули сари. Илала дурабад илдани аллагьунази халбирути гьанбиркахъухӀели, — илхӀели илди хӀулбуркӀули саби.

Когда поминают одного лишь Аллаха, содрогаются от отвращения сердца тех, которые не веруют в Последнюю жизнь. А когда поминают тех, которые ниже Него, они радуются.

46

قُلِ اللَّهُمَّ فَاطِرَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ عَالِمَ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ أَنْتَ تَحْكُمُ بَيْنَ عِبَادِكَ فِي مَا كَانُوا فِيهِ يَخْتَلِفُونَ

Бура: «Мусни-зубри акӀахъубси, дигӀянасира дакӀусира балуси Аллагь! ХӀела лугъри саби-ургаб жалбикӀути масъулти ХӀуни арза».

Скажи: "О Аллах, Творец небес и земли, Ведающий сокровенное и явное! Ты рассудишь Своих рабов в том, в чем они расходились во мнениях".

47

وَلَوْ أَنَّ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا مَا فِي الْأَرْضِ جَمِيعًا وَمِثْلَهُ مَعَهُ لَافْتَدَوْا بِهِ مِنْ سُوءِ الْعَذَابِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ۚ وَبَدَا لَهُمْ مِنَ اللَّهِ مَا لَمْ يَكُونُوا يَحْتَسِبُونَ

Рахли ванзала къакъличир лерти гьар се-секӀал ва илдала чеди гӀурра илдигъунти цархӀилти секӀалра капуртала арилизир диалри, илдани илди лерилра кьиямала бархӀи кахси танбихӀ чучибад чебарбукес багьандан багьалис луги. Аммаки илхӀели Аллагьла шайзирад илдас гьаладирхьи чучила чус гьаналра хӀебиркути секӀал.

Если бы у тех, которые поступали несправедливо, было все, что на земле, и еще столько же, то они непременно попытались бы откупиться этим от ужасных мучений в День воскресения. Но откроется им от Аллаха то, о чем они даже не предполагали.

48

وَبَدَا لَهُمْ سَيِّئَاتُ مَا كَسَبُوا وَحَاقَ بِهِمْ مَا كَانُوا بِهِ يَسْتَهْزِئُونَ

Илдас гьаладирхьи чули дарибти цӀахти баркьудлуми; саби гьалаб сунечиб чебдукаркӀусили илдас чейгахъу.

Им откроются злые деяния, которые они приобрели, а то, над чем они издевались, окружит (или поразит) их.

49

فَإِذَا مَسَّ الْإِنْسَانَ ضُرٌّ دَعَانَا ثُمَّ إِذَا خَوَّلْنَاهُ نِعْمَةً مِنَّا قَالَ إِنَّمَا أُوتِيتُهُ عَلَىٰ عِلْمٍ ۚ بَلْ هِيَ فِتْنَةٌ وَلَٰكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لَا يَعْلَمُونَ

Адамличи сегъуна-биалра мусибат чебакӀалли, ил Набзи улгули сай: Нушани уркӀецӀи барили гӀергъи биалли, ил викӀули сай: «Наб илгъуна бирни нуни балусири». Юх, ил — илала хӀялумцӀни сабри, амма илдазибад бахъли ил балули ахӀен!

Когда человека касается вред, он взывает к Нам. Когда же Мы предоставляем ему благо от Нас, он говорит: "Воистину, это даровано мне благодаря знанию (знанию Аллаха о моих заслугах или моему знанию)". О нет, это - искушение, но большинство их не знает этого.

50

قَدْ قَالَهَا الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَمَا أَغْنَىٰ عَنْهُمْ مَا كَانُوا يَكْسِبُونَ

Илкьяйда бикӀутири илдас гьалабтира, амма чули дарибти баркьудлумани илдас сегъуна пайда хиба?

Так уже говорили их предшественники, но их не спасло то, что они приобретали.

51

فَأَصَابَهُمْ سَيِّئَاتُ مَا كَسَبُوا ۚ وَالَّذِينَ ظَلَمُوا مِنْ هَٰؤُلَاءِ سَيُصِيبُهُمْ سَيِّئَاتُ مَا كَسَبُوا وَمَا هُمْ بِمُعْجِزِينَ

Чули дарибти цӀахти баркьудлуми илдачи хъардикиб; илди адамтазибадти бархьагартачира хъардиркур чули дарибти цӀахти баркьудлуми: илди чучирад черардукес илдала ахърира хӀебикӀур.

Их поразили злые деяния, которые они приобрели. Тех, которые поступали несправедливо, из этих также поразят злые деяния, которые они приобрели, и им не удастся спастись.

52

أَوَلَمْ يَعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ يَشَاءُ وَيَقْدِرُ ۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَآيَاتٍ لِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَ

Марлира, илдани хӀебалулив Аллагьли Сунес дигусилис яшавла нигӀматуни эркинни лугули виъни яра илдас дазу кабилзахъули виъни? Аллагьличи бирхути адамтас илизиб, гьайгьайра, лишан леб!

Разве они не знают, что Аллах увеличивает или ограничивает удел, кому пожелает? Воистину, в этом - знамения для верующих людей.

53

قُلْ يَا عِبَادِيَ الَّذِينَ أَسْرَفُوا عَلَىٰ أَنْفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللَّهِ ۚ إِنَّ اللَّهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعًا ۚ إِنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِيمُ

Бура: «ХӀушани хӀушаб вайдеш барибти Дила лугъри! Аллагьла уркӀецӀиличи хьул бетмайхьахъидая: Аллагь лерилра бунагьуначивад чевурхули сай, сенахӀенну Ил — чевкархан, уркӀецӀичев сай!

Скажи Моим рабам, которые излишествовали во вред самим себе: "Не отчаивайтесь в милости Аллаха. Воистину, Аллах прощает все грехи, ибо Он - Прощающий, Милосердный".

54

وَأَنِيبُوا إِلَىٰ رَبِّكُمْ وَأَسْلِمُوا لَهُ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَأْتِيَكُمُ الْعَذَابُ ثُمَّ لَا تُنْصَرُونَ

ХӀушаб танбихӀ барайчи, хӀушани дарибтачи пашмандиубли, хӀушала ВегӀбекӀилизи дулгеная ва Илис мутӀигӀли диреная; цархӀилван хӀушаб кумек хӀебирар.

Обратитесь к вашему Господу и покоритесь Ему до того, как мучения явятся к вам, ведь тогда вам уже не будет оказана помощь.

55

وَاتَّبِعُوا أَحْسَنَ مَا أُنْزِلَ إِلَيْكُمْ مِنْ رَبِّكُمْ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَأْتِيَكُمُ الْعَذَابُ بَغْتَةً وَأَنْتُمْ لَا تَشْعُرُونَ

ХӀушаб хабаралра агарли хӀушачи мусибат чебакӀайчи, хӀушала ВегӀбекӀличибад хӀушаб бархьибси уркӀи-уркӀилабад арагӀебли гӀеббуцая;

Следуйте за наилучшим из того, что ниспослано вам вашим Господом, прежде, чем мучения явятся к вам внезапно, когда вы даже не почувствуете их приближения.

56

أَنْ تَقُولَ نَفْسٌ يَا حَسْرَتَا عَلَىٰ مَا فَرَّطْتُ فِي جَنْبِ اللَّهِ وَإِنْ كُنْتُ لَمِنَ السَّاخِرِينَ

ил барая, адамли ишкьяйда айчи: «Аллагьла гьаларти чеблуми нуни мучлаагардарни ва илдачиб чебдукаркӀутала лугӀилизив вирни багьандан ну севан талихӀагарлирал!»

Чтобы не пришлось человеку говорить: "О горе мне за то, что я был нерадив по отношению к Аллаху! Я был всего лишь одним из насмехающихся!"

57

أَوْ تَقُولَ لَوْ أَنَّ اللَّهَ هَدَانِي لَكُنْتُ مِنَ الْمُتَّقِينَ

Яра ил ишкьяйда викӀар: «Нагагь ну Аллагьли викуси виасри, ну динна тӀалабуни дурусли дузахъутала лугӀилизив вирира».

Или чтобы не пришлось ему говорить: "Если бы Аллах наставил меня на прямой путь, то я был бы одним из богобоязненных".

58

أَوْ تَقُولَ حِينَ تَرَى الْعَذَابَ لَوْ أَنَّ لِي كَرَّةً فَأَكُونَ مِنَ الْمُحْسِنِينَ

Яра сунес бируси танбихӀ чебаибхӀели, ил викӀар: «Гьалав вируйхӀи рахли ну Аллагьли чарватаслири, ну гӀяхӀдеш бирутала лугӀилизив вирира!»

Или чтобы не пришлось ему говорить, когда он увидит мучения: "Если бы у меня была еще одна возможность, то я стал бы одним из творящих добро".

59

بَلَىٰ قَدْ جَاءَتْكَ آيَاتِي فَكَذَّبْتَ بِهَا وَاسْتَكْبَرْتَ وَكُنْتَ مِنَ الْكَافِرِينَ

Юх! ХӀечи Дила хъарбаркьуни дашиб, амма хӀуни илди къянбази халдиради; хӀу халаверхурри ва капуртала лугӀилизив увухъунри.

О нет! К тебе явились Мои знамения, но ты счел их ложью, возгордился и был одним из неверующих.

60

وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ تَرَى الَّذِينَ كَذَبُوا عَلَى اللَّهِ وُجُوهُهُمْ مُسْوَدَّةٌ ۚ أَلَيْسَ فِي جَهَنَّمَ مَثْوًى لِلْمُتَكَبِّرِينَ

Аллагьличила къянбани бугьути кьиямала бархӀи хӀуни цӀудардиубти бяхӀяначил чебиид. Халаберхуртас жагьаннаблизиб мер агарав, гьатӀи?

В День воскресения ты увидишь тех, которые возводили навет на Аллаха, с почерневшими лицами. Разве не в Геенне обитель возгордившихся?

61

وَيُنَجِّي اللَّهُ الَّذِينَ اتَّقَوْا بِمَفَازَتِهِمْ لَا يَمَسُّهُمُ السُّوءُ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ

Аллагьлизибад урухкӀутили бирути Аллагьли алжанализи арку; илдачи вайдеш лагхӀебирхъур ва илдачи пашмандеш гъамхӀебирар.

Аллах спасет богобоязненных, и они обретут успех (или по причине их успеха). Зло не коснется их, и они не будут опечалены.

62

اللَّهُ خَالِقُ كُلِّ شَيْءٍ ۖ وَهُوَ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ وَكِيلٌ

Гьар се-секӀал акӀахъубси — Аллагь сай; гьар се-секӀал къелгӀердикуси — Ил сай;

Аллах - Творец всякой вещи. Он - Попечитель и Хранитель всякой вещи.

63

لَهُ مَقَالِيدُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ ۗ وَالَّذِينَ كَفَرُوا بِآيَاتِ اللَّهِ أُولَٰئِكَ هُمُ الْخَاسِرُونَ

мусни-зубрала умхьни — Илизир сари. Аллагьла хъарбаркьуни мучлаагардирути — талихӀагартили бирар!

Ему принадлежат ключи небес и земли. А те, которые не веруют в знамения Аллаха, являются потерпевшими убыток.

64

قُلْ أَفَغَيْرَ اللَّهِ تَأْمُرُونِّي أَعْبُدُ أَيُّهَا الْجَاهِلُونَ

Бура: «Марлира, хӀушани, селра хӀебалантани, Аллагь ахӀенси цархӀиллис икрам бирахъес набчи хъарбирулрав?»

Скажи: "Неужели вы повелеваете мне поклоняться кому-либо другому вместо Аллаха, о невежды?"

65

وَلَقَدْ أُوحِيَ إِلَيْكَ وَإِلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكَ لَئِنْ أَشْرَكْتَ لَيَحْبَطَنَّ عَمَلُكَ وَلَتَكُونَنَّ مِنَ الْخَاسِرِينَ

ХӀезира хӀед гьалабтазира багьахъурсири: «Рахли хӀу бахъал аллагьунар ветаадли, хӀуни диру-дарибти дугӀлатили урдулхъан ва талихӀагартала лугӀилизив вируд».

Тебе и твоим предшественникам уже было внушено: "Если ты станешь приобщать сотоварищей, то тщетными будут твои деяния и ты непременно окажешься одним из потерпевших убыток".

66

بَلِ اللَّهَ فَاعْبُدْ وَكُنْ مِنَ الشَّاكِرِينَ

Ил багьандан Аллагьлис икрам бирен ва гӀяхӀсант балутала лугӀилизив вирен!

Поклоняйся же одному Аллаху и будь в числе благодарных.

67

وَمَا قَدَرُوا اللَّهَ حَقَّ قَدْرِهِ وَالْأَرْضُ جَمِيعًا قَبْضَتُهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَالسَّمَاوَاتُ مَطْوِيَّاتٌ بِيَمِينِهِ ۚ سُبْحَانَهُ وَتَعَالَىٰ عَمَّا يُشْرِكُونَ

Илдани гӀягӀниси тяхӀярли Аллагьла хӀурмат-хатир дирули ахӀен, амма кьиямала бархӀи ванза Илала някъбазиб палдала кьялшили бирар ва зубри Илала балуй някълизир кагъарла бергарагли дирар. Деза биаб Илис ва Илала дурабад илдани аллагьунази халбирутачив Ил чевяхӀси сай!

Не ценили они Аллаха должным образом, а ведь вся земля в День воскресения будет всего лишь Пригоршней Его, а небеса будут свернуты Его Десницей. Пречист Он и превыше того, что они приобщают к Нему в сотоварищи.

68

وَنُفِخَ فِي الصُّورِ فَصَعِقَ مَنْ فِي السَّمَاوَاتِ وَمَنْ فِي الْأَرْضِ إِلَّا مَنْ شَاءَ اللَّهُ ۖ ثُمَّ نُفِخَ فِيهِ أُخْرَىٰ فَإِذَا هُمْ قِيَامٌ يَنْظُرُونَ

Сур уфбиру ва зубрачибтира ванзала къакъличибтира лебилра лямцӀли бяхъибтиван бубкӀар; мицӀирли батес Аллагьлис дигутицун алххӀелхи кавлан. КӀинайсра сур уфбиру ва, хӀера, илди, алавчарли хӀербикӀули, хӀяблабад абилзан.

Но подуют в Рог, и тогда потеряют сознание (или умрут) те, кто на небесах, и те, кто на земле, кроме тех, кого Аллах пожелает оставить. Потом в нее подуют еще раз, и тогда они встанут и будут смотреть.

69

وَأَشْرَقَتِ الْأَرْضُ بِنُورِ رَبِّهَا وَوُضِعَ الْكِتَابُ وَجِيءَ بِالنَّبِيِّينَ وَالشُّهَدَاءِ وَقُضِيَ بَيْنَهُمْ بِالْحَقِّ وَهُمْ لَا يُظْلَمُونَ

Ванза сунела ВегӀбекӀла нурли шалабиру, лавхӀул мяхӀпуз гьала кабирхьу, идбагунира малайкунира лебку ва илдани гьар секӀал дархьли ирзу, чилра дугӀли гьимхӀеркӀахъу.

Земля озарится светом своего Господа. Будет положено Писание, и будут приведены пророки и свидетели. Их рассудят истинно, и с ними не поступят несправедливо.

70

وَوُفِّيَتْ كُلُّ نَفْسٍ مَا عَمِلَتْ وَهُوَ أَعْلَمُ بِمَا يَفْعَلُونَ

Гьарил адамлис сунени дарибти хӀясибли бархьси кьимат луга, сенахӀенну илдани се бирибал Аллагьли гӀяхӀил балули сай.

Каждой душе воздастся сполна за то, что она совершила. Ему лучше знать о том, что они делают.

71

وَسِيقَ الَّذِينَ كَفَرُوا إِلَىٰ جَهَنَّمَ زُمَرًا ۖ حَتَّىٰ إِذَا جَاءُوهَا فُتِحَتْ أَبْوَابُهَا وَقَالَ لَهُمْ خَزَنَتُهَا أَلَمْ يَأْتِكُمْ رُسُلٌ مِنْكُمْ يَتْلُونَ عَلَيْكُمْ آيَاتِ رَبِّكُمْ وَيُنْذِرُونَكُمْ لِقَاءَ يَوْمِكُمْ هَٰذَا ۚ قَالُوا بَلَىٰ وَلَٰكِنْ حَقَّتْ كَلِمَةُ الْعَذَابِ عَلَى الْكَافِرِينَ

Капурти кьукьнадли жагьаннаблизибяхӀ гьайбиру ва илди иличи гъамбиубхӀели, жагьаннабла къапу кьяли-кьяйчи гьаргдиру. Илала къараултани илдази иру: «Марлира, хӀушала ВегӀбекӀла хъарбаркьуни хӀушази аргъахъес хӀушала ургабад хӀушачи вакилти хӀебашибу ва хӀуша кьиямала бархӀиличил гьунидиъниличила илдани хӀушази хӀебурибу?» Илдани иру: «Баши ва бури!» Амма капуртас танбихӀ бирниличила гъай мардиуб.

Тех, которые не уверовали, толпами погонят в Геенну. Когда они подойдут в ней, ее врата будут распахнуты, и ее стражи скажут им: "Разве не приходили к вам посланники из вас самих, которые читали вам аяты вашего Господа и предупреждали вас о встрече с этим днем вашим?" Они скажут: "Конечно!" Но сбылось относительно неверующих Слово о мучениях.

72

قِيلَ ادْخُلُوا أَبْوَابَ جَهَنَّمَ خَالِدِينَ فِيهَا ۖ فَبِئْسَ مَثْوَى الْمُتَكَبِّرِينَ

Илдази иру: «Жагьаннабла къапуларад адацӀирая ва илар даимлис каленая!» Халаберхуртас хӀябилра цӀахси мер леб ил!

Будет сказано: "Войдите во врата Геенны и пребудьте там вечно!" Как же скверна обитель возгордившихся!

73

وَسِيقَ الَّذِينَ اتَّقَوْا رَبَّهُمْ إِلَى الْجَنَّةِ زُمَرًا ۖ حَتَّىٰ إِذَا جَاءُوهَا وَفُتِحَتْ أَبْوَابُهَا وَقَالَ لَهُمْ خَزَنَتُهَا سَلَامٌ عَلَيْكُمْ طِبْتُمْ فَادْخُلُوهَا خَالِدِينَ

Чула ВегӀбекӀлизибад урухкӀути кьукьнадли алжанализибяхӀ арку ва илди иличи гъамбиубхӀели, алжанала къапу кьяли-кьяйчи гьаргдиру. Илала къараултани илдази иру: «Ассаламу гӀялайкум! ХӀуша гӀяхӀти хӀял-тӀабигӀятла адамтили дирутири, ил багьандан алжанализи адацӀирая ва ишар даимлис каленая!»

А тех, которые боялись своего Господа, толпами проводят в Рай. Когда они приблизятся, и его врата распахнутся, его стражи скажут им: "Мир вам! Вы были хороши. Входите же сюда навечно!"

74

وَقَالُوا الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي صَدَقَنَا وَعْدَهُ وَأَوْرَثَنَا الْأَرْضَ نَتَبَوَّأُ مِنَ الْجَنَّةِ حَيْثُ نَشَاءُ ۖ فَنِعْمَ أَجْرُ الْعَامِلِينَ

Илдани иру: «Деза биаб Аллагьлис — нушаб чесибси дурусли бартарахъусилис, нушаб букьурли иш ванза гибсилис, алжанализир нуша нушаб дигуси мерличи хьурадиахъес имкан гибсилис». ГӀяхӀдеш бирутас хӀябилра гӀяхӀси савгъат леб ил!

Они скажут: "Хвала Аллаху, Который дал нам правдивое обещание и позволил нам унаследовать райскую землю. Мы можем поселиться в Раю, где пожелаем. Как же прекрасна награда тружеников!"

75

وَتَرَى الْمَلَائِكَةَ حَافِّينَ مِنْ حَوْلِ الْعَرْشِ يُسَبِّحُونَ بِحَمْدِ رَبِّهِمْ ۖ وَقُضِيَ بَيْنَهُمْ بِالْحَقِّ وَقِيلَ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ

Тах алавбарибти малайкунани чула ВегӀбекӀ севан чевяхӀвирулил хӀуни чебиид. Илдас бархьси диван барили саби ва лебтанилра иру: «Деза биаб Аллагьлис, мусни-зубрала ВегӀбекӀлис!»

Ты увидишь ангелов, окружающих Трон и прославляющих хвалой своего Господа. Их рассудят истинно, и будет сказано: "Хвала Аллаху, Господу миров!"